Әһли Беjт (әлеjһимус сәлам) -АБНА- Хәбәр Аҝентлиjинин вердиjи хәбәрә әсасән, Түркиjәдә сиjаси зәлзәлә - Азәрбаjҹан да гаjнады
Баш назир Әрдоған гондарма соjгырмы әрәфәсиндә ермәниләрә башсағлығы верди; Америка Улусал Ермәни Конгреси “Анкара ермәни соjгырмы ифадәси ишләтмәлидир” тәләбини ирәли сүрдү
Түркиjәнин баш назири Рәҹәб Таjjиб Әрдоған ермәниләрә 24 апрел гондарма соjгырымы мүнасибәти илә башсағлығы вериб. Бу, Түркиjә Ҹүмһуриjjәти тарихиндә дөвләт рәсмисинин ермәниләрин 1915-ҹи илдә соjгырымына мәруз галмалары һаггында иддиаларыны гәбул етмәси үзрә илк фактдыр.
Назирләр Кабинети баш назир Рәҹәб Таjjиб Әрдоғанын адындан бу һагда jазылы ачыглама jаjыб. Ачыгламада деjилир: “Һәр бир дин вә милләтдән милjонларҹа инсанын һәлак олдуғу Ы Дүнjа Савашы әснасында тәһҹир – (мәҹбури көч анламына ҝәлир – ред.) кими геjри-инсани сонуҹлар доғуран һадисәләрин jашанмыш олмасы, түркләр илә ермәниләр арасында дуjғудашлыг гурулмасына, гаршылыглы инсаны jардым вә давранышлар сәрҝиләнмәсинә әнҝәл олмамалыдыр”.
Түркиjәнин “Һүрриjәт” гәзети jазыр: “Һәр ил 24 апрел әрәфәсиндә рәсми Анкара Ағ Евин ермәниләрә башсағлығы месажында һансы ифадәләрин jер алаҹағыны диггәтлә изләjир. Анҹаг бу ил Анкара Ағ Евдән даһа сүрәтли тәрпәниб. Јада салаг ки, өтән ил АБШ президенти Барак Обама олаjлары “бөjүк гырғын” ады илә анмышды. Баш назир Әрдоған исә ермәниләрин 1915-ҹи ил соjгырым иддиалары илә бағлы “теһҹир” ифадәси ишләдиб”.
Түркиjә мүхалифәти баш назирин бу ачыгламасыны сәрт тәнгид едиб, Миллиjәтчи Һәрәкат Партиjасынын сәдри Девлет Баһчели баш назирин ачыгламасыны милләтә хәjанәт кими гиjмәтләндириб: “Бу ачыгламанын дәjәрләндириләҹәк тәрәфи jохдур. Бу милләтә бу гәдәр әзиjjәт чохдур”.
Баш назирин башсағлығы ачыгламасы өлкә ҝүндәми илә jанашы дүнjанын ҝүндәминдә дә бөjүк сәс-күjә сәбәб олуб. Ассоҹиатед Пресс аҝентлиjи олаjы “бир түрк лидерин jашанан өлүмләр һаггында илк ачыгламасы” кими тәгдим едиб. Ассоҹиатед Пресс Әрдоғанын месажынын 9 дилдә jаjылмасы фактына да диггәт чәкиб: “Баш назир Әрдоған Түркиjәнин гәти шәкилдә рәдд етдиjи “соjгырым” ифадәсини ишләтмәди, буну jеринә “теһҹир” ифадәсини сечди ки, бу да геjри-инсани сонуҹлар доғуран олаjлар мәнасы дашыjыр. ”
Дүнjанын үнлү хәбәр аҝентликләриндән Реутерс дә баш назирин ермәниләрә башсағлығыны “ҝөзләнилмәз” олаj кими тәгдим едиб.
Аҝентлик хәбәри “Түркиjәнин баш назири Таjjиб Әрдоған Ы Дүнjа Савашында өлдүрүлән ермәниләрин нәвәләринә башсағлығы верди” башлығы илә дәрҹ едиб. Исраилин “Жерусалем Пост” исә хәбәри белә шәрһ едир: “Әрдоған ермәни соjгырымыны танымыр, анҹаг аиләләрә башсағлығы ҝөндәрир”.
Ермәни соjгырымыны рәсмән таныjан Франсанын “Ле Парисиен” исә Әрдоғанын ачыгламасыны Түркиjәдә сиjаси зәлзәлә баш вермәси кими дәjәрләндириб: “Баш назир 1915-ҹи илдә Осмалыда өлдүрүлән ермәниләрин нәвәләринә башсағлығы вериб. Бу, Түркиjәнин рәсми башсағлығы месажыдыр. Бу өлкә тарихиндә бир илк, үстәлик сиjаси зәлзәлә jарадаҹаг ҝүҹдә бир олаjдыр”.
Баш назирин ермәниләрә башсағлығы вермәсинә АБШ-дакы ән бөjүк ермәни лоббиси олан Американ Улусал Ермәни Конгресиндән ҹаваб ҝәлиб. Ермәни конгресинин рәһбәри Арам Һампарjан Анкараны ермәни соjгырмы һаггында ачыг данышмаға дәвәт едиб: “Анкара милләтимизә баш сағлығы версә дә һәлә дә “соjгырым” ифадәсини гулланмагдан чәкинир. Баш назир башсағлығы диләмәклә бу бөjүк беjнәлхалг ҹинаjәти малаламаға, ермәни халгыны сакитләшдирмәjә, Түркиjә дөвләтини мәсулиjjәтдән jаjындырмаға чалышыр. Бу jанлыш дүшүнҹәни нә беjнәлхалг һүгуг, нә дә әхлаг гәбул едә биләр. Бу дуjғусуз вә әлә салан маневр бир даһа Түркиjә дөвләтинин әсл симасыны ортаjа чыхарыр – Түркиjә “ермәни соjгырымы” мәсәләсиндә әдаләтдән jаjынманы бир аддым даһа узаглашдырмаг истәjир”.
Баш назирин башсағлығындан сонра мәсәлә сосиал шәбәкәләрдә дә ҝениш мүзакирә едилиб. Бир чох Түркиjә вәтәндашы баш назири түрк халгынын марагларыны тапдамагда, Түркиjә ҹәмиjjәти ичәрисинә jени гаршыдурма тохумлары сәпмәкдә сучлаjыб. Һазырда Түркиjә медиасынын 1 саjлы ҝүндәм мәсәләси бу мөвзудур. Ҹүмһуриjjәт Халг Партиjасындан милләт вәкили, сабиг сәфир ҺП jе
Бу ачыглама Азәрбаjҹанда да ҝениш мүзакирә едилмәкдәдир. Фаҹебоок сосиал шәбәкәсиндә давам едән мүзакирәләрдә баш назир Әрдоғанын бу аддымы Түркиjә дөвләтини ермәниләрин jанында ашағыламасы кими гиjмәтләндирилиб.
Гарабағ Азадлыг Тәшкилатынын сәдри Акиф Нағы “Јени Мүсават”а ачыгламасында jаранан дурум һаггында тәәссүф һисси илә данышыб: “Мән чох тәәссүф едирәм. Ермәниләр ән мүхтәлиф jолларла гондарма соjгырымыны дүнjада танытдырмаға, гәбул етдирмәjә чалышыр. Онларын әсас һәдәфи дә соjгырымы Түркиjәнин гәбул етмәсидир. Индиjә гәдәр Түркиjә һаглы олараг ермәниләрин соjгырым иддиаларыны бирмәналы рәдд едирди. Анҹаг бу ҝүн баш назирин сәрҝиләдиjи давраныш кими jумшаг һәрәкәтләрлә, ермәниләрә ҝүзәштә ҝетмәклә Түркиjә чох бөjүк сәһвә jол верди. Чүнки ермәниләр бу ҝүзәштин гаршысында нөвбәти аддымлар атаҹаглар. Баш назирин ермәниләрә башсағлығы вермәси ермәниләрин соjгырым иддиаларыны танымаг анламына ҝәлир. Адыны нә гоjурларса-гоjсунлар баш назирин башсағлығы вермәси буну ифадә едир”.
Акиф Нағы дүшүнүр ки, ермәниләрин сәсләндирдикләри иддиалар гаршысында jумшалма онларын jени иддиаларынын jаранмасына сәбәб олаҹаг. ГАТ сәдринин фикринҹә, баш верәнләр Түркиjә үчүн аҹы нәтиҹәләр верәҹәк.
Үмид Партиjасынын сәдри Игбал Ағазадә исә “Јени Мүсават”а ачыгламасында бу месажын ермәниләрдән чох беjнәлхалг бирлиjә jөнләндирилдиjини деjиб: “Түркиjәдә бәләдиjjә сечкиләри баша чатыб, гаршыда исә президент сечкиләри вар. Баш назири Рәҹәб Таjjиб Әрдоған белә бир заман кәсиjиндә ермәниләрә башсағлығы вермәклә беjнәлхалг аләмдә өз демократ имиҹини бәрпа етмәjә чалышыр. 17 декабр коррупсиjа вә рүшвәт әмәлиjjатындан, Түркиjәдә сосиал медиаjа тәтбиг едилән гадағалардан сонра дүнjанын апарыҹы дөвләтләри Әрдоғанын давранышларыны авторитаризмә jуварланма кими дәjәрләндирирдиләр. Дүнjа чапында узун илләрдир мүзакирә олунан, мүхтәлиф өлкәләрин парламентләри тәрәфиндән мүзакирә едилән бир мәсәләдә jумшаг вә рәгибин мөвгеjинә jахын мөвге сәрҝиләмәси Әрдоғанын дүнjаjа ачыг бир лидер олдуғуну, авторитар вә тоталитаризмә меjилли олдуғуну деjәнләрә бунун әксини сүбут етмәк ҹәһдидир. Августун 10-да Түркиjәдә президент сечкиләри кечириләҹәк. Бу сечкиләрдә Әрдоған беjнәлхалг аләмдән дәстәк алмаг ниjjәтиндәдир. Һесаб едирәм ки, баш назир Әрдоғанын ермәниләрә башсағлы диләмәсинин архасында бу ниjjәт вар”.
Игбал Ағазадә деjир ки, башсағлығы диләкләри ҝенәлдә баш назирин дә, АКП игтидарынын да хеjринә олмуш кими ҝөрүнсә дә Түркиjәнин зиjанына олан мәсәләдир.
Диггәт: Хәбәрдән истифадә етдикдә мәнбәjә истинад лазымдыр
Faktxeber.com
