1994-ҹү илин 21 сентјабрында Азәрбајҹанда о вахтчүн, елә инди дә ән сенсасија сајылаҹаг һадисә баш верди. Милли Тәһлүкәсизлик Назирлијинин (МТН) истинтаг тәҹридханасындан 5 нәфәрин гачдығы елан олунду. Бунлар кечмиш мүдафиә назири Рәһим Газыјев, онун мүавини Баба Нәзәрли, “Лачын” алајынын командири Ариф Паша вә “Талыш Муған Myxтар Республикасы”нын јарадыҹысы Әләкрәм Һүмбәтов иди. Бешинҹи шәхс исә бу олајда ачар нөгтә - тәҹридхана нәзарәтчиси баш лејтенант Фаиг Мирзәјев иди.
"Аллаһ вә азҹа ағыллы олмағым бизи хилас етди"
Кечмиш назир Рәһим Газыјев бу сирр долу һадисәни “Азадлыг”ын охуҹулары илә бөлүшүр. Һадисәнин тәфәррүатына далмадан Газыјевин бу олаја иҹмалы беләдир: “Бу, Һејдәр Әлијевин бизи мәһветмә планы иди. Әслиндә биз гачмамышдыг, бизи гачыранларын планыны позмушуг. Бу плана ҝөрә, биз сәрһәддә ҝүлләнмәли идик. Бундан сонра исә Һејдәр Әлијев мејитләримизи халга ҝөстәриб нөвбәти тамаша гураҹагды. Бу планын баш тутмамасына ики сәбәб вар: Биринҹиси вә ән әсасы Аллаһдыр, о бизлә олду, бизә гыјмады. Икинҹиси исә, ағлымын бир аз ишләмәси”.
Рәһим Газыјев Аллаһын ишинә гарышмаг истәмир, ағылынын исә МТН-дән гачышда һансы рол ојнадығыны ачыглајыр. Онун билдирдијинә ҝөрә, 1993-ҹү илин нојабрын 22-дә Баба Нәзирли илә үзләшдирмә ады алтында ону МТН-ә дәвәт едиб сахлајыблар.
"Мәһкәмә башлајанда артыг гәтлимә фәрман верилмишди"
“1994-ҹү ил ијулун 29-да артыг мәһкәмәм башлады. Мәһкәмәјә индики Али Мәһкәмәнин һакими Әнвәр Сејидов сәдрлик едирди. Просесә чох ҹидди һазырлашмышдым. 51 ҹилд 11 мин сәһифәлик иши там охујуб ондан 6 үмуми дәфтәр һәҹминдә чыхарышлар етмишдим. Просес ҝедирди вә бу просесдә режимин тәмиз ифшасына наил олурдум. Мәһкәмәдә һәгигәтләрин ачылмасы, әлбәттә, һакимијјәти нараһат етмәјә билмәзди. Онлар буна ҝөрә мәһвимә гәрар вермишдиләр. Бундан хәбәр тутмағым елә чәтин олмады.
МТН-нин бизим үзәримиздә бир баш нәзарәтчиси варды - Фаиг Мирзәјев. Мајын ахырында Фаиг мәнә деди ки, даһа бурајла худафизләширәм, јахынларда 15 иллик мүгавиләм битир. Анҹаг ијунда ҝөрдүм ки, она баш лејтенат рүтбәси верилиб. Сорушдум ки, Фаиг, нә мәсәләдир, деди даһа галасы олдум, мәнә јахшы перспектив вәд верибләр".
"МТН-дә мәни зәһәрләмәк истәјирдиләр"
“Бир ҝүн ҝәзинти заманы Фаиг мәнә дәрдини ачды. О ҝәзинти јери елә иди ки, орда динләнмә шәраити јох иди. Фаиг деди ки, онун бизнес фәалијјәтиндән хәбәр тутублар, буна ҝөрә она ҹинајәт иши ачыблар. Ҹинајәт иши ачыблар, амма адам иш башындадыр. Бу мәни шүбһәләндирди. Бу сөһбәтлә бәрабәр Фаиг мәни хәбәрдар етди ки, еһтијатлы олун, тәһлүкә вар. О вахт Ариф Пашаны зәһәрләмишдиләр. Буна ҝөрә дә мән башладым МТН-нин вердији јемәкдән имтина етмәјә. О вахт, демәк олар, һәр ҝүн мәһкәмәјә чыхырдым вә елә орда да мәнә ҝәтирилән јемәкләрдән јејирдим. Изолјаторда исә анҹаг печенје, бир дә гајнанмыш су”.
Гачыш тәклифи
“Фаиглә тез-тез сөһбәт едирдик. Ҝүнләрин бириндә о мәнә гачмаг тәклифини верди. Мән билдирдим ки, бу реал мәсәлә дејил. О өзү дә бизимлә гачмаға һазыр олдуғуну билдирмишди. Чүнки ҝөзләјирди ки, ону узун мүддәтә һәбсә атсынлар. Мән онун бу тәклифини ҝөтүр-гој етмәк үчүн мәһкәмәјә кечмиш әмәлијјатчы бир достуму сөһбәтә чағырдым. Онунла данышдыг, өз арамызда пароллар мүәјјәнләшдирдик.
Сонра дөнүб Фаигдән сорушдум ки, бәс сән гачаҹағын һалда аилән, ушагларын неҹә олаҹаг? Бәлли олду ки, онун аиләси илә бағлы һеч бир планы јохдур. Она дедим, бизә һәгигәтән көмәк етмәк истәјирсәнсә, филан нөмрәјә зәнҝ вур вә сәнә дејилән шәрти гәбул ет. Сәнин ҝәтирәҹәјин ҹавабдан мән планын гүввәдә галыб-галмајаҹағыны биләҹәјәм. Фаигин достумдан ҝәтирәҹәји паролдан мән шәртин гәбул едилиб-едилмәјәҹәјини биләҹәкдим. Шәрт Фаиг Мирзәјевин аиләсинин ҝиров ҝөтүрүлмәси иди. Фаигин достумла телефон данышығындан ҝәтирдији ситатдан баша дүшдүм ки, о, шәрти гәбул едиб. Мән онун аиләсини достум васитәси илә өлкәдән чыхармаға разылашдым. Белә дә етдик.
Сонра мән Баба Нәзәрли, Ариф Паша, Әликрам Һүмбәтовла данышыгларымы давам етдим, онларын гачыш барәдә разылығыны алдым".
МТН, јохса мејханә?
“Сентјабрын 21-дә Фаиг ҝеҹә тәхминән саат 11-ә ишләмиш ҝәлди. О, башга нәзарәтчиләрә араг вермишди. Һәмин араглара јуху дәрманы да гатмышды. Нәзарәтчиләр јухуја вериләндән сонра бизи бинадан чыхарды.
Биз 6-ҹи мәртәбәдә сахланырдыг, бинадан чыхмаг үчүн һәр бириндә һәјәҹан сигналы олан 12 зиреһли гапы варды. Бу просесләр һамысы ҹәми јарым саат чәкди. Бинадан чыхандан сонра Фаиг бизи машынына дәвәт етди, ондан имтина етдик. Һәмин достумун арха тәрәфдә машыны бизи ҝөзләмәлијди. Елә о машына да миниб арадан чыхдыг. Метронун “Елмләр Академијасы” стансијасынын гаршысында бизи башга бир машын ҝөзләмәлијди. Орада да һәр еһтимала гаршы машынымызы дәјишдик. Нөвбәти дајанаҹагда исә ајрылдыг, мәнлә Ариф Паша, Әликрамла исә Фаиг ҝетди".
Һејдәр Әлијев шок олур
“Әлдә етдијим дәгиг мәлуматдыр; Һејдәр Әлијев ҝеҹә саатларына гәдәр отуруб бизим өлүм хәбәримизи ҝөзләјиб. Сәрһәддән она зәнҝ едиб дејәндә ки, ”алынмады" вә биз дә МТН-дә јохуг. Һејдәр Әлијев шок кечириб, ики ијнә вуруб ону өзүнә ҝәтирибләр".
Бәјанат
“Сентјабрын 22-дә вә 23-дә мән вә Ариф Пашанын имзасы илә бәјанат јајдыг. Бәјанат вердик ки, ҝери гајытмаға һазырыг. Бир шәртлә ки, бизим тәһлүкәсизлијимизә тәминат верилсин. Биз гачмамышыг, бизи гачырыблар. Тәләбимиз ондан ибарәт иди ки, бизлә бағлы кечирилән мәһкәмә дә иҹтимаијјәтин ҝениш тәмсилчилији олмагла ачыг формада кечирилсин. Амма бу бәјанатымыза һеч бир мүсбәт реаксија верилмәди...”.
Диггәт: Хәбәрдән истифадә етдикдә мәнбәјә истинад лазымдыр