Әһли Бејт -АБНА- хәбәр аҝентлијинин вердији хәбәрә әсасән: Полша президентинин Азәрбајҹан сәфәри дә Илһам Әлијевин ҝөзләдији нәтиҹәни вермәди. Бу дәфә дә рәсми Бакынын уғурсуз сијасәти сәрт гајаја тохунду. Полша рәһбәринин Илһам Әлијевлә бирҝә мәтбуат конфрансында сәсләндирдији фикирләр ашкар шәкилдә ҝөстәрди ки, сәфәр “ҝөзләнилән” нәтиҹәни вермәјиб.
Гарабағ мәсәләсинин һәллинә даир сәсләнән суала ҹавабында Бронислав Коморовски Азәрбајҹанын мөвгејини гәти дәстәкләдикләринә даир фикирләр сәсләндирмәкдән чәкинәрәк, һәм дә милләтләрин өз мүгәддәратыны тәјинетмә принсипинин ваҹиб олдуғуну дејиб: “Дағлыг Гарабағ мәсәләсинә ҝәлдикдә, истәрдик ки, Ермәнистан вә Азәрбајҹан арасындакы бу мүнагишә сүлһ јолу илә һәлл олунсун. Лакин бизим өзүмүзүн мүрәккәб тәҹрүбәмиз вар. Биз билирик ки, әрази бүтөвлүјү мәсәләси нә гәдәр ваҹибдир. Бу, мүгәддәс мәсәләдир. Амма ејни заманда, халгларын өз мүгәддәратынын тәјин етмәси һүгугу да ваҹибдир. Һарада мүнагишәләр мөвҹуддур, бу принсипләр тәсдиг едилмишдир. Ән тәһлүкәлиси одур ки, кимсә ҹоғрафијадан, сијаси шәраитдән асылы олараг, буна фәргли мөвгедән јанашыб”.
Илһам Әлијевин бу ҹүр гејри-мүәјјән мәналы ифадәләрдән һансы нәтиҹәни чыхардығыны демәк чәтиндир. Фәгәт ајдындыр ки, Ермәнистан вә Азәрбајҹана мүнасибәтдә даһа чох Азәрбајҹанын мөвгејини дәстәкләмәли олан Полшанын бу ҹүр тәрәддүдлү мөвге тутмасы тәбии ки, һакимијјәтин имиҹи илә бағлы мәсәләдир. Әҝәр Азәрбајҹанда демократик систем мөвҹуд олса, о заман Гарабағ сепаратчыларынын да, азад ҹәмијјәтдә јашамаг һаггына даир тәләб вә аргументләри гүввәдән дүшмүш олар. Бу ҹүр бәјанатларын сәсләнмәсинә дә әсас олмаз. Инди Полша кими бир өлкәнин рәһбәри Азәрбајҹандакы вәзијјәти неҹә ҝөрмәздән ҝәлә биләр? Буна ҝөрә дә биринҹи уғурсузлуғун башлыҹа ҝүнаһкары елә Азәрбајҹанда бу ҹүр сијаси системи гуран индики һакимијјәтин зирвәсидир.
Зиддијјәтли “һәмфикирлилик”
Илһам Әлијев вә Полша президенти Бронислав Коморовскинин бәјанатларында исә мараглы зиддијјәтләр ортаја чыхыб. Ылһам Әлијев дејиб ки, Авропа Иттифагы структурлары илә әмәкдашлығын тәрәфдарыдырлар вә бу мәсәләнин мүзакирәсиндә һеч бир фикир ајрылығы олмајыб: “Бүтөвлүкдә Авропа Иттифагы-Азәрбајҹан әлагәләри бу ҝүн ҝениш мүзакирә едилди вә бу мәсәлә илә бағлы һеч бир фикир ајрылығы јохдур. Биз мараглыјыг ки, бу әлагәләрә јени тәкан верилсин. Чүнки бу әлагәләрин һәм Авропа, һәм дә Азәрбајҹан үчүн чох бөјүк әһәмијјәти вар вә һазырда формалашмагда олан тәрәфдашлыг стратежи характер дашыјыр. Биз истәјирик ки, Авропа гурумлары илә тәрәфдашлыг әлагәләримиз даһа да инкишаф етсин”. Илһам Әлијев бу фикирләри илә ачыг демәк истәјиб ки, биз Авропа илә ејни дәјәрләри бөлүшмәјә дејил, алвер етмәјә һазырыг. Гејд едим ки, бу ҹүр тәҹрүбә Иранла Авропа өлкәләри, Чинлә АБШ арасында мөвҹуддур. Һәтта ајры-ајры сијаси формасијаларда јашајыб тәрәфдашлыг етмәк дә мүмкүндүр.
Коморовски исә интеграсијадан данышыб вә санки, Илһам Әлијевин тезисләрини “бомбалајыб”. О, белә дејиб: “Биз билирик ки, сентјабрда Варшавада кечириләҹәк саммитдә ҹәнаб президент дә иштирак едәҹәкдир. Әслиндә, бу зирвә ҝөрүшү ”Шәрг тәрәфдашлығы” програмында иштирак едән дөвләт башчыларынын топлантысы олаҹагдыр. Мән демәк истәјирәм ки, Полша Азәрбајҹанын наилијјәтләриндә мараглыдыр. Биз истәрдик ки, Азәрбајҹан илә Авропа Иттифагы арасында ассосиатив үзвлүк сазиши һаггында данышыглар уғурла кечсин. Чүнки бизи ејни принсипләр, ејни гајдалар бағламалыдыр”.
Биринҹиси, Илһам Әлијевлә Коморовскинин лексиконундакы башлыҹа зиддијјәт одур ки, Илһам Әлијев тәрәфдашлыгдан, икинҹи исә интеграсијадан данышыр. Азәрбајҹан рәһбәри икитәрәфли мүнасибәтләрә ишарә вураркән, гонаг ассосиасија мүгавиләсинин тезликлә бағланмасындан севинәҹәкләрини дејир. Азәрбајҹан рәһбәри һеч бир проблемин олмадығына ишарә вурур, амма Полша рәһбәри “бизи ејни дәјәрләр бағламалыдыр” бәјанатыны верир. Јәни, һәлә дә ортаг дәјәрләр проблеми вар. Ҝөрүндүјү кими, Авропа Иттифагына һазырда сәдрлик едән Полша рәһбәринин Бакы сәфәри бүтүн параметрләр үзрә Илһам Әлијев үчүн уғурсуз кечиб. Башга тәрәфдән дә рәсми Бакы бир даһа өзүнүн антидемократик мөвгејиндән чәкилмәк истәмәдијини ҝөстәрмиш олуб. Бу исә истәнилән һалда Әлијев үчүн јени башағрысы демәкдир.
Сејмур Һәзи
Диггәт: Хәбәрдән истифадә етдикдә мәнбәјә истинад лазымдыр
