Әһли Бејт (әлејһимус сәлам) -АБНА- Хәбәр Аҝентлијинин вердији хәбәрә әсасән, дүнән Азәрбајҹан руһаниләри вә танынмыш зијалылар сон заманлар Азәрбајҹан Ислам Партијасынын сәдри Мөвсүм Сәмәдова гаршы һәбсханада олунан тәзјигләрлә бағлы топланты кечириб.
Илк өнҹә чыхыш едән Һөҹҹәтүл Ислам Һаҹы Илһам Әлијев билдирди ки, мүзакирә едиләҹәк мәсәлә олдугҹа ҹидди мөвзудур: “Һеч бир сәбәб ҝөстәрилмәдән онун 11 сајлы ҹәзачәкмә мүәссисәсиндән јерини дәјишдирәрәк 12 сајлы ҹәзачәкмә мүәссисәсинә көчүрүлмәси, орада исә дәрһал “карсер”ә салынмасы, тәјин олунан мүддәт битмәмиш үстүнә јенә әлавә олунмасы, тәзјиг алтында сахланмасы, даһа сонра исә орадан да Гобустан ҹидди режимли һәбсханаја көчүрүлмәси мәсәләси ортаја чыхыб. Бу нәинки руһанијјәтин, Азәрбајҹан халгынын нараһатлығына сәбәб олуб. Бизим дини вә виҹдан борҹумуз тәләб едир ки, Һаҹы Мөвсүм кими тәгвалы шәхсијјәтә гаршы белә тәзјигләр олунмасына етираз билдирәк вә бунун үстүндән сүкутла кечмәјәк. Биз дә руһаниләр кими үмуми Азәрбајҹан халгынын нүмајәндәси вә сөзчүсү олараг елан едирик ки, халг белә тәзјигләрә сакит шәкилдә јанашмајаҹаг вә өлкә сәвијјәсиндә бөјүк етиразлара сәбәб олаҹаг.
Даһа сонра чыхыш едән Һөҹҹәтүл Ислам Сәрдар Һаҹыһәсәнли билдирди ки, бу ҝүн Азәрбајҹанда һәр бир шәхси, о ҹүмләдән диндар кәсими Мөвсүм Сәмәдовун дуруму чох нараһат едир вә она гаршы олунан тәзјигләр кәскин шәкилдә писләнилир: “Әввәлҹәдән Һаҹы Мөвсүм Сәмәдов вә онун әгидә јолдашлары ҝүнаһсыз олараг, шәрләнәрәк һәбс олунублар. Чох әдаләтсиз вә мәзһәкәли бир сурәтдә әдаләтсиз шәкилдә 12 иллик мәһкум едилиб. Ҝөрүнүр бу 12 ил Һаҹы Мөвсүмдән интигам алмаг истәјәнләри, бу мәгсәдлә сифариш верәнләри разы салмајыб. Она ҝөрә дә, бу ҝүн онун сағламлығыны, ҹаныны тәһдид едәҹәк тәзјигләрә әл атыблар. Һаҹы Мөвсүм Сәмәдовун шәхсијјәти Азәрбајҹанын Исламы мүһитинә мәхфи дејил. О чох ајдын, зијалы, руһани бир шәхсијјәтдир. Әхлагы вә давранышы илә нүмунә олаҹаг бир инсандыр. Бу инсана гаршы тәзјигләрин әлбәттә ки, әсаслары вар. Ән мүһүм әсас будур ки, Мөвсүм Сәмәдов һәр бир мәсәләдә һагг сәсини галдырдығы кими, Рамазан ајында Исраил режиминин Гәзза халгына етдији зүлмләрә дә сәссиз галмамышды. Мәһз елә бу сәбәбдән бу ҝүн Һаҹы Мөвсүм тәзјигләрә мәруз галыб. Ҝөрүнүр Исраил режиминин өлкәмиздә олан мөвҹуд әлалтылары Һаҹы Мөвсүмүн Гәзза мәсәләсиндәки мүнасибәти илә һесаблашмаг фикриндәдирләр. Бу чох аҹынаҹаглы бир һалдыр ки, мүстәгил бир өлкәдә гәсбкар, инсан өлдүрән, гоҹалара гыјан, көрпәләрин гатили олан Исраил режиминә гаршы һагг сәсини галдыран бир инсана јөнәлик тәзјигләрә, тәгибләрә старт верибләр. Ҝөрүнүр инсанлары алдатмаг мәгсәди илә бу ишә дәрһал старт вермәдиләр, ҝөзләдиләр бир мүддәт кечсин ки, мәсәлә ҝүндәмдән дүшсүн вә ондан сонра һесаблашсынлар. Анҹаг Азәрбајҹанын шүурлу халгы баша дүшүр ки, Һаҹы Мөвсүмүн һәбси шәрләнәрәк баш вердији кими, елә тәгиби дә о сәбәбдәндир. Азәрбајҹан руһанијјәти Һаҹы Мөвсүмә гаршы бу рәфтарлара кәскин етиразыны билдирир. Азәрбајҹан диндарлары бу мәсәләдән нараһатдырлар. Онлар руһаниләрин фикринә өнәм верирләр вә руһанијјәтдән фикир ҝөзләјирләр ки, атаҹағы аддымлары мүәјјәнләшдирсинләр. Биз Азәрбајҹан руһаниләри һаглы шәкилдә тәләб едирик ки, бу өлкәнин вәтәндашына, бу өлкәнин намуслу, иманлы, тәгвалы, өлкәнин дәјәрләринә сајғылы олан, ҹаны илә, малы илә, билҝиси илә бу өлкәнин инкишафына хидмәт етмәк мәгсәди олан инсанлара бундан артыг тәзјигләр олунмасын, тәгибләрә сон гојулсун, бундан артыг инсанларын һүгуглары тапдаланмасын, бундан артыг сифаришли һәбсләр апарылмасын, бундан артыг һәбсхана шәраитиндә инанҹлы инсанлара тәзјигләр ҝөстәрилмәсин, бүтөвлүкдә Азәрбајҹанда ҝүнаһсыз јерә һәбсдә олан инсанлара тәзјигләри писләјирик, мәхсусән Һаҹы Мөвсүм тимсалында бу тәгибләрә сон гојулмасыны тәләб едирик.”
Һөҹҹәтүл Ислам Һаҹы Әли Беһишти чыхышында билдирди ки, әҝәр тарихә мүраҹиәт олунса инсанларын, бәшәријјәтин әсрләр боју әдаләтә тәшнә олдуғуну ҝөрәрик: “Инсанлар истәјибләр ки, һәр јердә, һәр бир саһәдә әдаләт һаким олсун, әдаләт иҹра едилсин. Белә ки, һәтта халгын малыны оғурлајанлар белә, өзҝә малыны бөлүшдүрәндә дүзҝүн, әдаләтли бөлҝүнүн гәрарыны гојублар. Әҝәр кимсә бу бөлҝүјә риајәт етмәсә, ону ҹәзаландырыблар. Бу да ондан ирәли ҝәлир ки, әдаләтсевәрлилик инсанын фитрәтиндән гајнагланан бир истәкдир. Аллаһ-Тәала бунун биз инсанларын дахилиндә гәрар вермишдир. Һәтта Гурани-Кәримдә бүтүн инсанлардан истәјиб ки, һәм ҝәрәк өзүнүз әдаләтли шәхс оласыныз, һәм дә ҹәмијјәтдә әдаләти иҹра едәсиниз. Имам Мусеји Казым (ә) бујуруб ки, әдаләт балдан да шириндир. Әдаләти балдан да ширин едән одур ки, ҝәрәк һәр кәсин һаггына риајәт олуна, һагг өз саһибинә верилә. Бизим буҝүнкү мәҹлисимиз, руһани, алим Мөвсүм Сәмәдовун башына ҝәтирилән мүсибәтләрә ҝөрә тәшкил олунуб. Ахыр заманлар она амансыз тәзјигләр едилир. Биз Мөвсүм Сәмәдовла әдаләтлә рәфтар олунмасыны тәләб едирик вә онун ишинә бахан әлагәдар органлардан истәјирик ки, әдаләтин ширинлијини онлара дадыздырсынлар. Буну да хатырладым ки, әҝәр бир ҹәмијјәт, өлкә узун мүддәт јашамаг истәјирсә, әдаләтә еһтијаҹы лабүддүр. Һәдсиләрдә дә бујурулуб ки, күфрлә идарә олунан өлкәнин узун мүддәт јашама еһтималы, зүлмлә идарә олунан өлкәнин јаша мүддәтиндән чохдур.”
Чыхыш едән Һаҹы Елчин Манафов билдирди ки, Азәрбајҹан Ислам Партијасынын сәдри, Һаҹы Мөвсүм Сәмәдову әвәз едир, лакин тәкҹә бунун үчүн јох, һәм дә бир инсанын талејиндән нараһат олдуғу үчүн бурдадыр: “Билдијимиз кими, бу јахынларда Һаҹы Мөвсүм Сәмәдову 12 сајлы ҹәзачәкмә мүәссисәсинә көчүрүбләр вә орада ону карсерә салыблар. Биз бу һадисә илә марагланмаг үчүн мүәссисәјә ҝетдик. Бизә дедиләр ки, әҝәр «ислаһ оларса» вә рәис мәсләһәт биләрсә, онунла ҝөрүшә иҹазә вериләр. Биз бу мәсәләдән чох нараһат олдуг вә ирадымызы, етиразымызы билдирдик. Дедик ки, неҹә јәни «ислаһ оларса?» Бу инсанын неҹә әхлаг јијәси олдуғуну чохлары билир. Елә зиндан һәјатында да диҝәр гардашларымыз кими, мәрдлији, гүруру, әгидәси, дөнмәзлији илә өзүнү танытдырыб. Һәмишә демишәм, јенә дејирәм. Бу минвалла ону ашағыламаг истәсәләр дә, нәинки буна наил олур, һәтта әксинә, ҝүнү ҝүндән Һаҹынын нүфузу артыр, әдаләтсизлијә етираз едәнләрин дә сајы чохалыр.
Бу ҝүн бура Азәрбајҹанын ҝөркәмли руһаниләри, устадлары, алимләри, мүәллимләри топлашыб. Амма јәгин ки, мәсәлә бунунла битмәз. Јәгин ки, етиразлар ҝет-ҝедә чохалаҹаг.
Бајаг Һаҹы Әли Беһишти бир мәсәләни һәдислә деди. Мән дә һәмин мәсәләнин давамында дејирәм ки, доғурдан да бу зүлмлә габаға ҝетмәк олмаз. Вә билсинләр ки, бу онлара баш уҹалығы ҝәтирмәјәҹәк. Јәни бу инсана бу ҹүр ҹәза тәтбиг етмәклә нәинки Һаҹы Мөвсүмү нүфуздан сала билмирләр, әксинә, өз нүфузларына хәләл ҝәтирирләр. Мән әввәлләрдә дә демишдим, инди дә дејирәм, елә дүшүнүрдүм ки, онлар бу бајрам ҝүнләрини фүрсәт биләрләр. Һеч олмаса, бу бајрам ҝүнләриндә диндар мәһбус гардашларымыза, хүсусән Һаҹы Мөвсүм гардашымызын ишини јүнҝүлләшдирәрләр. Амма әксинә олду. Ҹамаатын интизарынын әлејһинә бир аз да ҹәзасыны гәлизләшдирдиләр. Фүрсәтдән истифадә едәрәк, бир даһа етиразымызы билдиририк вә буна сон гојулмасыны истәјирик.
Һөҹҹәтүл Ислам Һаҹы Азәр Сәрҹанов билдирди ки, биз бир азәрбајҹанлы олараг, руһани олараг Азәрбајҹанда олан репрессијаларын гаршысынын алынмасыны истәјирик. Бир инсанын 12 ил азадлыгдан мәһрум едилмәси кифајәт етмирми? Неҹә олур ки, башгалары бу ҹүр сөзләр данышанда, һәтта ичәридә оланда белә, бу ҹүр тәзјигләр ҝөстәрилмир? Бизим, “зүлм чох јеримәз” сөзләри елә-белә дејилмәјиб. Тарих буну ҝөстәриб. Пејғәмбәримиз вә ондан да әввәлки заманлардан та инди “әрәб ингилабы”нда баш верән һадисәләр кими. Бизим мәгсәдимиз, нијјәтимиз, сөзүмүз будур: инсанлар өз сөзүнә ҝөрә мәһкум олунсунлар. Башга әмәлләр, рәфтарлар бу руһанијјәтә јапышмаз. Халгын, ҹәмијјәтин руһаниләрә етигадлары вар. Инсанлара бу гәдәр тәзјигләр, репрессијалар олмаз ки? Нијә биз мүстәгил дөвләт олмағымыза бахмајараг, бәзи дөвләтләрин үнсүрләри ҝәлиб бурада бәзи мәсәләләрә гарышырлар? Биз бунлардан наразыјыг, буна етираз едирик. Она ҝөрә дә биз халгымызын, милләтимизин, дөвләтимизин иззәтини, абрыны, һәјасыны истәјирик. Мәгсәдимиз будур ки, мөмин гардашларымыза, мәхсусән Мөвсүм Сәмәдова гаршы тәзјигләрә cон гојулсун. Онсуз да бунлары һагг сөз дедијинә ҝөрә һәбс етмисиниз, бу кифајәт етмирми?”
Чыхыш едән ММДИБ-нин сәдри Руһуллаһ Новруззадә билдирди ки, Азәрбајҹан руһаниләри, үмумијјәтлә руһанијјәт “гырмызы хәтт” олмалыдыр: “Әҝәр бир ҹәмијјәтдә бир “гырмызы хәтт” тапдаланарса, диҝәр “гырмызы хәтт”ләрин тапдаланмасы еһтималы да артар. Биз халгымыза вә јухарыда әјләшән дөвләтимизә билдирмәлијик ки, бизим руһанијјәтимиз бизим “гырмызы хәтт”имиздир вә буну артыг тапдаламаға онларын иҹазәләри јохдур. Халгымыз да буну мүдафиә етмәлидир.”
Даһа сонра чыхыш едән Емил Раһимоғлу билдирди ки, Һаҹы Мөвсүм Сәмәдов сырадан бир диндар дејил, о дүнән намаза башламајыб: “Мөвсүм Сәмәдов һәм али тәһсилли, халгын севдији бир шәхсдир, бөјүк әхлаг устадыдыр, бөјүк бир сијаси партијанын сәдридир. Бизим ҝөзләнтимиз будур ки, даһа ҝениш шәкилдә, һүгуги чәрчивәдә мүдафиә олунсун .”
Һаҹы Атамәли Нур исә билдирди ки, бир нечә шәхсин һәбсә атылмасы, әслиндә динин һәбсидир: “Јәни бир өлкәдә руһани һагг сөз дедији үчүн мәһбәсдәдирсә, демәк дин мәһбәсдәдир. Гаршы тәрәф дә билсин ки, сүкут һәр заман данышмајаҹаг мәнасына ҝәлмир. Бу сүкутун бир тәһлүкә тәрәфини дә дүшүнсүнләр вә билсинләр ки, бүтүн бу ҝөрүлән тәзјигләр бир ҝүн гајыдыб онларын башында партлајаҹаг.”
Һөҹҹәтүл Ислам Һаҹы Сејран Рзајев чыхышында билдирди ки, Һаҹы Мөвсүм нә едибсә халг үчүн едиб: “Онун дедикләри шәхси мәнафејинә вә сијаси мәгсәдлә кимисә вурмаг үчүн дејил. Аллаһ-тәала бујуруб ки, “халг хидмәт ибадәтдир” вә Һаҹы Мөвсүм дә ибадәт едиб. Гуран ајәси дә вар ки, “...Аллаһ сизи үстүн гәрар вериб, әҝәр мөмин олсаныз.” Елә билирәм ки, мөминләрин башына белә ишләр ҝәләндә, ҝәрәк онлар мүдафиә олунсун.”
Диггәт: Хәбәрдән истифадә етдикдә мәнбәјә истинад лазымдыр
