Әһли Бејт -АБНА- хәбәр аҝентлијинин вердији хәбәрә әсасән Һејдәр Әлијевин Мехикодакы “бүт”үнүн агибәти дүнја мәтбуатынын ҝүндәминдән дүшмүр. Бу дәфә һејкәл мәсәләсинә «Financial Times» нәшри тохунуб.
Гәзетин јаздыгларыны гыса ихтисарларла тәгдим едирик:
Августда "Мексика-Азәрбајҹан Достлуг Паркы"нда 1993-2003-ҹү илләрдә Азәрбајҹана рәһбәрлик етмиш Һејдәр Әлијевин һејкәли уҹалдылыб. Ејни заманда јахынлыгда 1992-ҹи илдә ермәниләр тәрәфиндән мәһв едилән, сојгырыма мәруз галан Азәрбајҹанын Хоҹалы кәндинин хатирәсинә лөвһә вурулуб. Бүтүн бунлара тәхминән 5,4 милјон доллар пул хәрҹләниб. Әлијевин абидәсинин ачылышында Мехико мери дахил олмагла бир нечә јүксәк вәзифәли Мексика һөкумәт нүмајәндәләри иштирак едиб.
Мексика иҹтимаијјәти 8000 километр узагда јерләшән бир өлкәјә рәһбәрлик едән шәхсин һејкәлинә әввәл аз диггәт јетирирди. Лакин сонрадан онун нүфуз вә һөрмәтини пулла алмаг истәсәләр дә, бу әкс тәсир верди. Азәрбајҹан һөкумәти кечмиш президентин шөһрәтини артырмаг үчүн сәј ҝөстәрирди. Лакин Мехико шәһәри сакинләри һејкәлин кимә аид олдуғуну билиб авторитар өлкәнин диктаторунун һејкәлинә етираз етди.
Өтән һәфтә ҝеҹә 200 полисин мүһафизәси алтында һејкәл јүк машынына гојулараг апарылды. Бу мәсәлә Азәрбајҹан үчүн тәһгирлә баша чатды.
«Инди һамы Азәрбајҹан һаггында мәнфи данышыр», буну абидәнин арашдырылмасы үчүн јарадылан һөкумәт комиссијасынын үзвү, ҝөркәмли журналист Ҝуиллермо Осорно дејиб.
Әлијев совет Азәрбајҹанында ДТК-ја рәһбәрлик етмиш амансыз диктатор иди. Азәрбајҹана инди агрессив атасынын шәхсијјәтинә пәрәстиш едилән оғул Илһам Әлијев рәһбәрлик едир. Һәр јердә екс-президентин шәкилләри асылыб, һәр шәһәрдә адына бөјүк бир күчә, өлкәдә онун адыны дашыјан 60-дан чох музеј вә мәдәнијјәт мәркәзләри вар. Сон бир нечә илдә дүнјанын бәзи өлкәләриндә, әсасән Орта Шәрг вә кечмиш коммунист өлкәләриндә Әлијевин азы 14 һејкәли гојулуб.
Әлијевин шәхсијјәти илә јанашы Азәрбајҹан да мүбаһисәли тарихи дөнәм јашајыр. Сон вахтлара гәдәр Азәрбајҹан Мексикада ҝүндәмә ҝәлмәк үчүн јахшы ирәлиләмишди. Мехикода Хоҹалы илә бағлы тәдбирләр кечирилиб. Лакин бу тәдбирләри кечирән Азәрбајҹан Әлијевин һејкәли илә кәләк ҝәлмәк истәјиб...
«Nеw Yоrк Тimеs» гәзетиндә дә Һејдәр Әлијевин авторитар рәһбәр кими танынмасы, антидемократик режим гурмасындан сөһбәт ачылыб. О Азәрбајҹанда сабитлијин јаранмасына чалышса да, сијаси һәјатда сечки сахтакарлыглары, инсан һүгугларынын позулмасы, мәтбуаты, оппонентләрини сусдурмасы, она табе олмајанлары чеврилиш вә суи-гәсддә иттиһам етмәси барәдә шикајәтләр олурду вә бу тез-тез һесабатлара салынырды. Диктатор ҝөрмүш Мексиканын пајтахты Мехикода зијалылар белә мәсәләләрә чох һәссасдыр. Мексика пајтахды либерал шәһәрди. «Бу шәһәр өз азадлығы илә гүрур дујур вә биз Һејдәр Әлијевин һејкәли олан парк истәмирик» - дејә шәһәр сакинләри билдирир. «Пис зөвгдә дүзәлдимиш бу абидә әһәмијјәтли бир јердә, Ганди вә Чөрчелин һејкәлләринин јазхынлығында јерләшир». Бу мөвзуда мүбаһисәләр артырды, бу мәсәлә телевизија вә радиода мүзакирәләр мөвзусуна чеврилди.
Нәтиҹәдә бу мәсәләнин өјрәнилмәси үчүн шәһәрин танынмыш зијалыларындан ибарәт комиссија јарадылды вә нојабрда Әлијевин абидәсинин јығышдырылмасы гәрара алынды.
Азәрбајҹанын Мексикадакы сәфири Илгар Мухтаровун абидәни горумаг ҹәһди исә уғурсуз олду.
Өз мүсаһибәсиндә Мухтаров билдириб ки, мексикалыларын әксәријјәти ону дәстәкләјиб, бахмајараг ки, о буну сүбут едә билмир. Етираз едәнләр исә ҝүја јалныз Мексикадакы бир груп азәрбајҹанлы мүһаҹирдир. О иддиа едирди ки, бу мүбаһисәни өлкәдәки ермәни иҹмасы ортаја атыб. Бу да Азәрбајҹан һакимијјәтинин әнәнәви бәһанәсидир.
О јаландан иддиа едирди ки, Кливленд шәһәриндә дә Һејдәр Әлијев паркы вар.
Мухтаров бәјан едиб ки, Азәрбајҹан тәрәфи јалныз һејкәлин јериндә галмасы илә бағлы гәрарла разылашаҹаг вә әҝәр һејкәл јығышдырылса, Бејнәлхалг мәһкәмәјә мүраҹиәт едәҹәк. Лакин һејкәл ҝөтүрүләндән сонра о өз мөвгејини јумшалтды вә рус мәтбуатына билдирди ки, шәһәр рәһбәрлији илә данышыглар апарыр вә Азәрбајҹан мәдәнијјәти мәркәзи инша едәрәк абидәни орда јершәдирмәк нијјәтиндәдирләр. Бу ҝүн Һејдәр Әлијевин абидәси Мехико шәһәр тикинти вә инкишаф департаментинин анбарындадыр. Абидәнин јығышдырылмасыны әкс етдирән видеодан ҝөрүнүр ки, ону чиркили, зибил вә кәрпиҹ долу һәјәтә атырлар. Бу да “милләтин гәһрәманы” үчүн биабырчы агибәтди.
Диггәт: Хәбәрдән истифадә етдикдә мәнбәјә истинад лазымдыр
