Әһли Бејт -АБНА- хәбәр аҝентлиј Авропа вә АБШ Теһранын нүвә програмыны дајандырмасын тәләб етдији заман Иран Ислам Республикасынын рәһбәрлији уранын зәнҝинләшдирмәси илә дүшмән гүввәләрә мејдан охуду.
Ислам Дөвләти нүвә програмында јени бир мәрһәләјә кечдијини елан етди.
ҺӘССАС ВӘ МҮРӘККӘБ ЗАМАН
Уран зәнҝинләшдирмәк үчүн Иран Ислам Республикасы P1 моделли сантрифуж ҹиһазлары истифадә едир. Сантрифужләр чох һәссас вә мүрәккәб машынлардыр, онлары јухарыдан долдурулан палтарјујан машын кими тәсәввүр едә биләрсиниз.
Лакин бу машынлар санијәдә 1000 ашырт сүрәти илә һавасыз мүһитдә фырланар вә бу јүксәк дөврүјјә нәтиҹәсиндә уран 235 әлдә едилир.
Јүздә 20 нисбәтинә гәдәр зәнҝинләшдирилмиш уран тибб вә елми ишләрин бир чох саһәләриндә истифадә едилир, лакин зәнҝинләшдирмә әмәлијјаты јүздә 93 нисбәтинә чыхардылса нүвә силаһ әлдә едилә биләр. Вә анҹаг јүздә 100-ә чатылмасы вәзијјәтиндә дәнизалты вә ја космик ҝәмиләринин нүвә енержиси тәмин едилмәси мүмкүндүр.
Уран зәнҝинләшдирмәк үчүн гурулан 4. нәсил сантрафуж дүнән елан едилди. Гејд едәк ки, Иран Ислам Республикасы Дөвләт телевизијасында јерли имканлар сајәсиндә әлдә едилән сантрифуж илә даһа чох ураны даһа сүрәтли шәкилдә зәнҝинләшдириләҹәји елан едилди.
ИЛК ЈЕРЛИ НҮВӘ ЧУБУГЛАР
Таһран Арашдырма Реакторунда дүнәндән етибарән јерли истеһсал олан нүвә јанаҹаг чубуглары вә дөрдүнҹү нәсил сантрифужләр истифадә едиләҹәк.
Иран Ислам Республикасынын истеһсал етдији илк нүвә јанаҹаг чубуглары, Таһран Нүвә Арашдырма Реакторуна, дөвләт телевизијасында ҹанлы јајымланан мәрасимдә јүкләнди.
Мәрасимин ачылышын Республика башчысы Маһмуд Әһмәдинежад етди.
Теһран Јанвар ајында нүвә енержи стансијаларында истифадә едиләҹәк јанаҹаг чубугларынын истеһсал вә сынаг мүддәтләрини мүвәффәгијјәтлә тамамландығыны ачыгламышды. Бу елми инкишаф, Иран Ислам Республикасынын нүвә програмына аид олан ишләрдәки ирәлиләјишләрин өнүнү алмагдан өтрү тәтбиг олунан бејнәлхалг санксијаларын тәсирсиз олмасынын әмәли ҝөстәриҹисидир.
ИРАН: МӘҸБУР ГАЛДЫГ
Теһрандакы арашдырма реакторунда тиббдә вә әкинчиликдә истифадә едилән радјоактиф изотоплар чыхарылыр.
Ислам Республикасынын сәлаһијјәтли нүмајәндәләринин вердикләри ачыгламаларда билдирмишдиләр ки, хариҹдән идхал етдијимиз вә еһтијатда сахланылан радјоактиф изотопларын гыса бир мүддәт әрзиндә түкәнмәси ҝөзләнилирди. Өлкәмизә гојулан бејнәлхалг санксијалара ҝөрә хариҹи јанаҹаг чубугларынын јеринә јениләрини алмагдан өтрү апарылан данышыгларда мүвәффәгијјәт әлдә едилә билмәдијимиз үчүн өз јанаҹагларымызы истеһсал етмәк мәҹбуријјәтиндә галдыг.
ИРАН НҮВӘ ОБЈЕКТЛӘРИ 5 НҮВӘ ШӘҺИДИН АДЫНЫ ДАШЫЈАҸАГ
Иран Ислам Республикасынын Нүвә Саһәсиндә әлдә етдикләри налијјәтләрин рәсми ачылыш мәрасиминдә бу өлкәдәки нүвә тәсисатларынын адларыны 5 нүвә шәһидләринин адлары илә дәјишдирилмәси рәсмән елан едилди.
Фордо уран зәнҝинләшдирмә објекти Шәһид Мәсуд Әли Муһәммәди, Нәтәнз уран зәнҝинләшдирмә објекти Шәһид Мустәфа Әһмәди Рошән, Нәтәнзин 8С уран зәнҝинләшдирмә објекти Шәһид Рыза Гәшгаји, Пәрдис атом енержи тәшкилатынын мәркәзи Шәһид Шәһријари вә Теһран Пәрдис комплексинин мәркәзи сајты Шәһид Дарјуш Рызајинежадын ады илә рәсми сүрәтдә әвәз едилди.
ЈЕРЛИ ИСТЕҺСАЛЫ ОЛАН САНТРИФУЖЛӘР НӘТӘНЗ САЈТЫНДА ИШӘ САЛЫНДЫ
Нүвә јанаҹаг чубугларынын Теһран Нүвә Арашдырма Реакторуна јүкләнилмәси илә јанашы Иран Ислам Республикасынын јерли истеһсалы олан сантрифужләрин јени модели Нәтәнз Нүвә сајтында мүвәффәгијјәтлә гурашдырылараг истифадәјә верилди.
Диггәт: Хәбәрдән истифадә етдикдә мәнбәјә истинад лазымдыр