Әһли Бејт -АБНА- хәбәр аҝентлијинин вердији хәбәрә әсасән: Әдлијјә Назирлији ад вә сојадларын верилмәси вә дәјишдирилмәси илә бағлы проседур гајдаларыны ачыглајыб. Назирлијин Вәтәндашлыг Вәзијјәти Актларынын Рејестри Хидмәтинин рәиси Рејһанә Кәримова Тренд-ә билдириб ки, “Адын, ата адынын вә сојадын верилмәси вә дәјишдирилмәси Гајдалары” ад, ата адлары вә сојадларын верилмәси, һәмчинин гејдијјат шөбәси вә ја консуллуг тәрәфиндән онларын дәјишдирилмәси мәсәләләрини тәнзимләјир.
Хидмәт рәиси гејд едиб ки, сојад сонлуғуна дәјишиклик едилмәси Милли Мәҹлисин 2 феврал 1993-ҹү ил тарихдә гәбул етдији гәрара ујғун олараг һәјата кечирилир. Һәмин гәрара ҝөрә, Азәрбајҹан Республикасы вәтәндашлары мөвҹуд сојадынын көкүнә -лы, -ли, -лу, -лү, -задә, -оғлу, -гызы сојад сонлуғу артырмагла вә ја һеч бир сонлуг артырмадан (Мәсәлән: Әлијев сојадында “јев” сонлуғу атылыр вә Әли сојады галыр) сојад сечә биләрләр.
Сојад сонлугларынын дәјишдирилмәсинин мәҹбури олуб-олмамасына мүнасибәт билдирән назирлик рәсмиси гејд едиб ки, сојад сонлугларынын дәјишдирилмәсиндә һеч бир мәҹбуријјәт јохдур. Бу проседур көнүллүдүр вә һәр бир вәтәндашын сојадынын сонлуғуна дәјишиклик едилмәсинә һәм јеткинлик јашына чатанадәк, һәм дә јеткинлик јашына чатдыгдан сонра бир дәфә јол верилир. Јеткинлик јашына чатдыгдан сонра сојадын сонлуғуна нөвбәти дәфә дәјишиклик едилмәсинә јол верилмир.
Хидмәт рәһбәри ушаглара верилән адларла бағлы мәсәләјә ајдынлыг ҝәтирәрәк гејд едиб ки, гајдалара ҝөрә ушаглара онларын мәнафејинә хәләл ҝәтирән, һабелә онун ҹинсинә ујғун ҝәлмәјән вә ҝүлүнҹ адын верилмәсинә јол верилмир: “Бәзи вәтәндашларын савадсызлығы, һәмчинин әввәлләр адларын гојулмасы илә бағлы һеч бир мәһдудијјәтин олмамасы бу саһәдә аҹынаҹаглы вәзијјәтин јаранмасына сәбәб олуб. Тәсәввүр един ки, ушагларына Фындыг, Инәк, Ҹанавар, Довшан, Кәләм, Саат, Машын вә саир кими ҝүлүнҹ адлар верән валидејнләр вар. Бу адлары дашыјан ушаглар ҝүндәлик һәјатда инсанларын реаксијасы илә растлашыр вә психоложи ҝәрҝинлик кечирирләр. Јени гајдаларын тәтбиги артыг бу мәнфи тәҹрүбәјә сон гојулмасына әсас јарадыр”.
Архаик, кәнардан ҝәлән, башга халглардан ҝөтүрүлән адларын ушаглара верилмәси мәсәләсинә ајдынлыг ҝәтирән Рејһан Кәримова билдириб ки, гајдаларда бунунла бағлы мәһдудијјәт нәзәрдә тутулмајыб. Онун сөзләринә ҝөрә, гајдаларын тәләбинә ҝөрә ушаглара гојулан адлар онларын мәнафејинә хәләл ҝәтирмәмәли вә ҹинсинә ујғун олмалыдыр: “Һәр бир валидејн елә ад сечмәлидир ки, һәмин ад ҝәләҹәкдә ушағын ҹәмијјәтдә формалашмасына мане олмасын, һәмчинин дашыдығы ада ҝөрә онун хәҹаләт чәкмәсинә сәбәб олмасын”.
Һәр ики ҹинсин нүмајәндәсинә верилән адларын гојулмасына мүнасибәт билдирән Кәримова бунун ҝәләҹәкдә дә һеч бир проблем јаратмајаҹағыны дејиб: “Халгымызда гәдим заманлардан һәр ики ҹинсин нүмајәндәләринә верилән адлар чохдур. Бунлара Һәнифә, Әдаләт, Шөвкәт, Мәһәббәт, Арзу вә саир адлары мисал ҝөстәрмәк олар вә бунда һеч бир гәбаһәт јохдур. Лакин гадына Әли, кишијә исә Фатма адынын гојулмасыны ҹәмијјәт нормал гәбул едә билмәз”.
Назирлик рәсмиси гејд едиб ки, гајдалар јалныз Азәрбајҹан Республикасынын вәтәндашларына шамил олунур. Милли азлыг, азсајлы халг вә етник групларын нүмајәндәләри олан Азәрбајҹан вәтәндашларына да адларын верилмәси һәмин гајдалара ујғун олараг һәјата кечириләҹәк. Шәхсин Азәрбајҹан вәтәндашлығыны гәбул етмәсиндән сонра онун ады вә сојады илә бағлы проблемләр јаранмајаҹаг: “Әҝәр һәр һансы шәхс Азәрбајҹан вәтәндашлығыны гәбул едәрсә, онун да ҝөстәрилән һүгуглары јараныр вә бу һүгуглардан өз арзусуна әсасән истифадә едә биләр”.
Хидмәт рәһбәринин сөзләринә ҝөрә, гајдаларын тәләбләринин рајон (шәһәр) гејдијјат шөбәләринин әмәкдашлары тәрәфиндән өјрәнилмәси вә дүзҝүн тәтбиг олунмасыны тәмин етмәк мәгсәди илә зәрури тәдрис тәдбирләри тәшкил олунур. Һәмчинин адын, сојадын, сојад сонлуғунун көнүллү дәјишдирилмәси һүгугунун вәтәндашлара изаһ олунмасы, мүвафиг проседурун садәлијинин тәблиғи, маарифләндирмә ишинин тәшкилинин тәмин олунмасы барәдә гејдијјат шөбәләринә тапшырыглар верилиб.
Диггәт: Хәбәрдән истифадә етдикдә мәнбәјә истинад лазымдыр
