Әһли Бејт АБНА хәбәр аҝентлијинин вердији хәбәрә әсасән: Дүнән АБШ Һелсинки Комиссијасында әрәб дүнјасында гијамлар вә онларын бундан сонра јајылмасы еһтималы илә бағлы динләмәләр кечирилиб. Мәлумата ҝөрә, Азәрбајҹанда мөвҹуд вәзијјәт мүзакирәләр заманы диггәт мәркәзиндә олуб.
АБШ ордусунун Һәрби Коллеҹи нәздиндә Стратежи Арашдырмалар Институтунун Милли Тәһлүкәсизлик үзрә профессору Стивен Бланк гејд едиб ки, Азәрбајҹанда 2010-ҹу илин сонларында һакимијјәт исламчылары сыхышдырмаға башладығы вахтдан ҝәрҝинлик артмаға башлајыб. Даһа сонра сағчы мүхалифәтин
вә ҝәнҹләрин күтләви чыхышлары башлады.
Етиразларын дағыдылмасы нараһатлыг доғурур
Әввәлки сијасәтинин уғурсузлуғуну ҝөрән һакимијјәт өзү һаггында иҹтимаи рәји дәјишмәк үчүн нүфузлу гәрб КИВ-ләри илә разылыға ҝәлмәјә чалышды. Хүсусән, онлар бејнәлхалг иҹтимаијјәти өлкәдә һеч бир дәјишиклик ҝөзләнмәдијинә вә һакимијјәтин тәнгидә дөзүмлү олдуғуна инандырмаға чалышырлар. Һакимијјәт гәрб елиталары үчүн сәфәрләр тәшкил едәрәк, онлары Гәрблә әмәкдашлыг етдијинә, тәгаүдүн, әмәк һагларынын артырылаҹағына вә сосиал хидмәтләрин јахшылашдырылаҹағына инандырмаға чалышыр. Ејни заманда мүхалифәтин етиразлары јатырылыр. Бу кими просесләр нараһатлыг доғурур, белә ки, АБШ Әфганыстандакы мүһарибәдә мүттәфигләри кими бу ҹүр режимләри дәстәкләмәјә мејллидир. Бу, АБШ-ын һәрби марагларынын демократијанын инкишафындан үстүн олдуғуну ҝөстәрир, дејә о билдириб.
Азәрбајҹан Өзбәкистан вә Түрмәнистанла ејни сырада
Өзбәкистан, Азәрбајҹан вә Түркмәнистан јени информасија технолоҝијаларыны сыхышдырыр. Азәрбајҹанда дөвләт Скјпе вә Фаҹебоок-а нәзарәт етмәјә чалышыр, дејә Бланк гејд едиб.
Ејни заманда, һакимијјәт исламчы груплара вә институтлара һүҹум едир. Азәрбајҹанда һөкумәтин исламчыларла гаршыдурмасы мәктәбләрдә һиҹабын гадаған едилмәси илә әлагәдар јашаныр. Бу гадаға 2010-ҹу илин сонларындан етиразлара башламыш бөјүмәкдә олан дини бирлијин гәзәбинә сәбәб олуб.
Гадаған едилмиш вә иранјөнлү Ислам Партијасынын лидери Мөвсүм Сәмәдов президент Әлијевин әлејһинә ифадәләриндән сонра јанварын 7-дә һәбс олунуб. Сәмәдов Әлијеви мәсҹидләри дағытмагда иттиһам едиб вә ону мүсәлманлары тәгиб едән хәлифә Језидлә мүгајисә едиб. Халгы залым режими девирмәјә чағырыб. О, һакимијјәтин силаһ ҝүҹүнә әлә кечирилмәсинә һазырлыгда иттиһам олунуб вә даһа 20 исламчы илә
бирликдә һәбс олунуб.
Онларын иддиалары јанлыш вә гәбуледилмәздир
Вашингтон Университетинин досенти, доктор Скотт Раднитс дејиб ки, Мәркәзи Асијада, Гафгаздакы дөвләтләрдә охшар режимләр вә коррупсија формалары вар. Буна ҝөрә бүтүн бу өлкәләрдә сијаси рәгибләрин вә бүтүнлүкдә мүхалифәтин сусдурулмасы системи демәк олар ки, ејнидир. Бу, ГҺТ-ләрин бағланмасы, сүлһ корпусу нүмајәндәләринин сүрҝүн едилмәси, журналистләрин вә һүгуг мүдафиәчиләринин һәбсләри вә тәгиби, динҹ нүмајишчиләрә гаршы зоракылыг, Интернетә нәзарәт вә өзәл бизнесә дөвләт нәзарәти үчүн техники васитәләрин тәтбигидир.
Һелсинки Комиссијасынын сәдри Кристофер Смит билдириб ки, пост-совет лидерләри тез-тез иддиа едирләр ки, онларын вәтәндашлары тарихи вә мәдәни хүсусијјәтләрлә әлагәдар демократијаја һазыр дејилләр. "Бу кими иддиалар јанлыш вә гәбуледилмәздир. Бир чох Јахын Шәрг тиранлары да өз
халглары һаггында ејни шеји дејирдиләр, амма Јахын Шәргдәки сон һадисәләр бир даһа ҝөстәрди ки, диктатура дејил, демократик дөвләтләр даһа сабитдир(Туран)".
Диггәт: Хәбәрдән истифадә етдикдә мәнбәјә истинад лазымдыр