Әзиз талышлар, мән талыш дејиләм, әслән Ҝөјчә маһалынданам, амма әдаләт наминә бу сөзләри демәлијәм. Мән, үрәк јанғысы илә јазаҹағым бу сәтирләри, талыш дүшмәнләринин вә һәјасыз түрк милләтчиләринин мәнә гаршы "сепаратчы", "вәтән хаини", "иргчи", "Иран аҝенти" вә.с уҹуз ләгәбләр вермәсини нәзәрә алараг јазырам. Амма һагг, јенә дә һаггдыр.
Әзиз талышлар, дәјәрли гардашлар дининиздән, дилиниздән вә мәдәнијјәтиниздән сон дәрәҹә муғајәт олун. Сиздә олан бу үч дәјәрә илләрдир ки, һүҹумлар олур. Сон илләр исә, бу һијләли һүҹумлар даһа да шиддәтләниб. Јеҝанә һәдәф сиз талышлара өз милли кимликләрини унутдурмаг вә беләликлә дә өз мәкрли сијасәтинин гурбанына чевирмәкдир. Талыш ҹаванларын наркотикаја гуршанмасыны ҝөз јуммаг вә һәтта буна шәраит јаратмаг, ән үмдә аддымлардандыр. Онлара өз һагг вә һүгугларыны тәләб едән, дәјәрләринә саһиб чыхан талышлар хејир етмир. Биздә олан мәлуматлара ҝөрә Талыш маһалында һәтта мәгсәдјөнлү шәкилдә јолухуҹу Һепатит Ҹ вә СПИД кими хәстәликләр дә јајырлар.
Диҝәр тәрәфдән, планлы вә мәгсәдјөнлү шәкилдә бу ҹаванларын башы чајханаларда “оғру аләми” мөвзулары мәшғул едилди. Чүнки, талышлар арасында талышларын өз тарихинин, тарихдә из гојмуш гәһрәманларынын, елм адамларынын, мәдәнијјәт хадимләринин, даһи мүҹтеһидләрин мүзакирә мөвзусуна чеврилмәсини истәмирләр.
Диҝәр бир һијлә исә, истираһәт мәркәзләри ады алтында талышлар арасында әхлагсызлығын јајылмасыдыр. Чүнки, онлара диндар, елмли вә ајыг дејил, түфејли һәјат сүрән талыш ҝәнҹләри лазымдыр.
Бу етаплардан сонра, артыг сон вахтларда мүшаһидә едирик ки, талыш миллијјәтли танынмыш шәхсијјәтләр ҹәмијјәтә түрк әсилли кими тәблиғ едилир. Бунунла да талышлара онларын түрк олдуглары тәблиғ едиләрәк, мәдәнијјәти дәјишдириләрәк, милли кимликләри унутдурулаҹаг. Чүнки, онлара әхлагыны, мәдәнијјәтини, гејрәтини итирмиш талышлар лазымдыр. Бу мәкрли план исә, бирбаша Аллаһын јарадылыш фәлсәфәсинә зиддир. Аллаһ тала бу мәсәләјә гуранда ишарә едәрәк, бујурур: “...Сонра бир-биринизи таныјасыз дејә, сизи халглара вә гәбиләләрә ајырдыг”. (һүҹәрат-13) Ејни Ајәдә Аллаһ јанында ән јахшы кәс, даһа тәгвалы олан ҝөстәрилсә дә, ондан өнҹә милләт факторунун горунмасы мәсәләсинә тохунулур. Диҝәр милләтләр кими, талыш милләти дә јалныз өз талыш кимлијинә садиг галараг илаһи принсипләрлә јашаја биләр. Милли кимлијини, мәдәнијјәтини, дилини итирмиш талышлар исә, һәр ан јад гүввәләрин сијаси ојунҹағына чеврилә Биләр.
Бурада бир нечә "нијәләр"и гејд етмәк лазым: Мәсәлән нијә талыш зонасында рәсми мәрасимләрдә талышҹа чыхышлара иҹазә верилмир? Нијә тарих китабларында “Талыш халнлығы” “Ләнкәран ханлығы” илә әвәзләниб? Ҹәнуб ТВ-дә талышҹа програмларын јајымына нијә иҹазә верилмир? Нијә “Талыш-Муған” маһалы “Ҹәнуб зонасы” сөзү илә әвәзләнир? Нахчыван, Гарабағ, Ширван, Аран, Ҝәнҹә-Басар демәјә олар, амма Талыш-Муған сөзү арадан апарылыб? Оранынтарихиадыварахы. Буадакиммүһарибәеланедиб? Мәҝәр Ҹәнуб анҹаг орадыр? Нијә дөвләт тәрәфиндән талыш дилиндә гәзетләр журналар бурахылмасына дәстәк верилмир? Нијә дөвлә талыш дилинин инкишафы үчүн шәраит јаратмыр Вә.с. Бу нијәләри артырмаг да олар.
Бу проблемләр һәлл олунмалыдыр вә бунун бир чыхыш јолу олмалыдыр. Талышлара гаршы там әдаләтли сијасәт јүрүдүлмәлидир. Бунунла бағлы ҹидди аддымлар атылмаса, талышлар әввәл-ахыр өз һаглы етиразыны ҝетдикчә ҝүҹләндирәҹәкләр вә бу онларын Аллаһ тәрәфиндән алдығы һагларыдыр. Өз нөвбәсиндә талыш зијалылары бу мәсәләдә даһа актив олмалыдырлар вә талышлар милли һагларыны дөвләтдән тәләб етмәлидирләр. Проблемләрини ҝүндәмә ҝәтирмәкдән чәкинмәмәлидирләр. Әкс һалда исә, бу гејрәтли милләтә хәјанәтдир.
Мән гуру вә радикал милләтчилјин дә гәти шәкилдә әлејһинәјәм. Истәр буну түрк етсин, истәрсә талыш вә ја башга бир милләтин нүмајәндәси. Һамы инсан олараг Аллаһ гаршысында ејни һүгуга маликдир. Өзүнү башга милләтдән үстүн ҝөрмәк шејтан әмәлидир. Амма бир милләтин әзилмәсинә дә ҝөз јуммаг, о милләтә хәјанәтдир.
Мән өзүм ҝөрмүшәм ки, бәзи јерләрлдә талышлар проблемләри һаггында данышанда онлара дејирләр ки, “бәс баш јерләрдә дә беләдир, вә бүтүн халг әзијјәт ичиндәдир”. Хејр, бу там олараг белә дејил. Азәрбајҹан халгы режимдән әзијјәт чәксә дә, талышлара олан зүлм даһа чохдур. Даһа чох олан зүлм одур ки, талышлары бир милләт кими силиб, мәһв етмәк истәјирләр. Онларын милли кимлијини, мәдәнијјәтини, тарихини әлләриндән алмаг истәјирләр. Мән бир мүсәлман кими, шиә кими, Һәзрәт Әлинин (ә) давамчысы кими, даим һагг уғрунда мүбаризә апаран шәсх кими, талышлары өз милли һүгугларынын мүдафиәсиндә там дәстәкләјирәм. Мән, бизим әзиз талыш милләтинин јанындајам! Гарабағда Азәрбајҹан уғрунда бу гәдәр шәһид верән гејрәтли, ҹәсур вә горхмаг милләтә, бу гәдәр әдаләтсизлик етмәјин бир ады вар - Хәјанәт! Азәрбајҹан дөвләти, һәләки ҝеҹ дејил ајылмалы, талышларын милли һүгуглары тәмин етмәлидир!
Әкрәм Һаҹызадә
Диггәт: Хәбәрдән истифадә етдикдә мәнбәјә истинад лазымдыр
