Әһли Бејт (әлејһимус сәлам) -АБНА- Хәбәр Аҝентлијинин вердији хәбәрә әсасән Ислам Инсан Һүгуглары Комиссијасынын шимал-гәрб офисинин иҹтимаи әлагәләр шөбәсиндән верилән мәлумата ҝөрә бу офисин тәшәббүсү илә кечирилән "Сијаси, јохса мәһкумлуғу" конфрансынын сонунда инсан һүгуглары көмәкчиләри тәрәфиндән бәјанат гәбул едилиб. Бәјанатын мәтни ашағыдакы кимидир:
Азәрбајҹан Ислам Партијасынын сәдринин һәбс һөкмүнүн бу өлкәнин Али Мәһкәмәси тәрәфиндән әдаләтсиз олараг гүввәдә сахланылмасы бир даһа Азәрбјҹан Республикасынын мәһкәмә системини һүгуги ҹамиәсинин гәзавәти гаршысына чыхарды.
Азәрбајҹан Республикасынын орта мәктәбләриндә һиҹаб гадағасындан вә Сәмәдовун бу гадағаја вә диҝәр дини мәһдудијјәтләрә, сосиал проблемләрә бәрк етиразынын ардынҹа һәбси вә она гаршы ағыр һөкмүн чыхарылмасы, онларла диҝәр иш сәнәдләри кими Азәрбајҹанын мәһкәмә системинин шикајәтләрә әһәмијјәт вермәмәсини зеһинләрдә формалашдырмышды. АИП сәдринә 12 ил зиндан һөкмү вә она гаршы јүрүдүлән әсассыз иттиһамлар бу мәсәләни бир аз да ҝеҹләндирди.
Азәрбајҹанын Али Мәһкәмәсинин бу һәрәкәти бу өлкәнин констутусијаси вә бејнәлхалг һүгуг нормалары илә зидд олмасында һеч бир шүбһә јохдур.
Бу ганун позунтуларындан бәзиләринә ишарә едирик:
- АИП сәдринин тәнгиди чыхышына ҝөрә һәбси констутусијанын 47-ҹи маддәсинин 1 вә 2-ҹи һиссәләри илә тамамилә зиддир. Бу һиссәләрдә ашкар сурәтдә дејилир: "Ы.Һәр кәсин фикир вә сөз азадлығы вардыр.
ЫЫ. Һеч кәс өз фикир вә әгидәсини ачыгламаға вә ја фикир вә әгидәсиндән дөнмәјә мәҹбур едилә билмәз."
- Доктор Сәмәдовун јахшылыға дәвәт вә писликдән чәкиндирмәк кими өз дини вәзифәсини јеринә јетирмәсинә хатир тәнгиди чыхышына ҝөрә ону һәбс етмәк, ағыр вә гејри-мүнасиб һөкм чыхармаг Бејнәлхалг Инсан Һүгуглары Бәјаннамәсинин 3-ҹү маддәси вә БМТ-нин Мүлки вә Сијаси Һүгуглар һаггында Бејнәлхалг Пактынын 16 декабрда гәбул едилмиш 18 вә 19-ҹу маддәләри, 1411-ҹи ил 12 Мәһәррәмдә (1990-ҹы ил 5 август) Ислам Әмәкдашлыг Тәшкилатынын хариҹи ишләр назирләринин Гаһирәдәки топлантысында гәбул едилмиш Ислам Инсан Һүгуглары Бәјаннамәсинин 20 вә 22-ҹи маддәләри илә зиддир.
- Доктор Сәмәдова гаршы силаһ сахламаг вә тәһлүкәсизлијә хәләл ҝәтириҹи һәрәкәтләр етмәк кими әсассыз иттиһамлар ирәли сүрмәк онун иҹтимаи шәхсијјәти илә ујғун олмадығындан үмуми фикир вә инсан һаглары даирәләри тәрәфиндән гәбул едилмир. Бу әсассыз иттиһамлар ән ашкар һүгуг принсипләри вә бејнәлхалг нормаларын инсан кәрамәти адландырдығы ганунларла зиддир. (Нүмунә үчүн бах: БМТ-нин Низамнамәси: мүгәддимә вә 3-ҹү һиссә)
- Доктор Сәмәдовун вә диҝәр исламчыларын гејри-стандарт вә нәмли һәбсханаларда сахланылмасы, белә ки, индијә кими ики исламчынын өлүмүнә вә доктор Сәмәдовун хәстәлијә дүчүр олмасына сәбәб олмушдур – һәмчинин, хәстә мәһбусларын һәбсхана шәраитиндән кәнарда мүтәхәссис һәким тәрәфиндән мүалиҹәсинә шәраит јаратмамаг бејнәлхалг гајдалара зиддир (БМТ-нин мәһбусларла давранмада стандартлара риајәт етмәк гајдалары вә 13 мај 1977-ҹи илдә гәбул едилмиш Мәһбусларын һүгуглары һаггында Конвенсијасы).
- Доктор Сәмәдов вә диҝәр мәһбуслар барәсиндә сијаси мәһбусларын ибтидаи һүгугларынын риајәт едилмәмәси, о ҹүмләдән мәзунијјәт вә мәтбуат верилмәси13 мај 1977-ҹи илдә гәбул едилмиш Мәһбусларын һүгуглары һаггында Конвенсијасы илә зиддир.
- Доктор Сәмәдовун давамлы олараг диндирилмәси вә ондан силаһ сахламасына вә тәһлүкәсизлијә гаршы һәрәкәт етмәсинә аид етираф алынмасына чалышмаг онун ишҝәнҹә олунмасыны сүбута јетирир вә бу БМТ-нин 1984-ҹү ил 10 декабрда гәбул етдији ишҝәнҹәләри гадаған едән ганунлары илә зиддир.
Инсан һүгуглары көмәкчиләри Тәбриздә өз динин вәзифә вә миссијасыны јеринә јетирмәк истигамәтиндә Азәрбајҹан Республикасынын дөвләт рәсмиләрини вә мәһкәмә системинин мәсулларыны Ислам һөкмләринә вә бејнәлхалг ганунлара риајәт етмәләринә дәвәт етмәклә јанашы билдирир ки, Бакы Али Мәһкәмәсинин доктор Сәмәдовун һәбс һөкмүнүн гүввәдә сахланылмасы мәһкәмә јох, сијаси бир һәрәкәт кими гијмәтләндирир вә Авропа инсан һаглары тәшкилатларындан вә Ислам Әмәкдашлыг Тәшкилатындан сөз азадлығы вә инсан һаглары барәдәки вәзифәләринә әмәл етмәләрини ҝөзләјир.
Сонда буну хатырламағы лазым билирик ки, Азәрбајҹан Республикасынын мүсәлманларынын Иран Ислам Республикасынын медиа фәалларындан, һөвзә вә университет мүәллимләриндән, имам ҹүмәләрдән, һәмчинин дипломатларындан интизарлары будур ки, ики өлкәнин дини тәлимләри, тарихи вә мәдәнин ортаглыглары әсасында онлары дәстәкләсинләр. Үмидварыг ки, онларын интизарларынын ҝерчәкләшмәси истигамәтиндә аддым атаг.
Диггәт: Хәбәрдән истифадә етдикдә мәнбәјә истинад лазымдыр
