Әһли Бејт -АБНА- хәбәр аҝентлијинин вердији хәбәрә әсасән: Дүнја даһа бир диктаторун сонуна шаһидлик етди. Ливијаны 42 ил дәмир јумругла идарә едән, бу илин февралында башланан халг үсјаны нәтиҹәсиндә деврилмәсинә бахмајараг, ҝизләндији доғма шәһәри Сииртә сығынараг, мүхалифәтә гаршы мүгавимәт ҝөстәрән Мүәммәр Гәззафи нәһајәт, өтән ҝүн елә доғулдуғу шәһәрдә дә өлдүрүлдү. Өзү дә Ирагын кечмиш диктатору Сәддам Һүсејн кими канализасија борусунда ҝизләнмәјә чалышаркән... Хатырлајырсынызса, Сәддам Һүсејн дә коалисија гүввәләриндән гачараг, канализасија борусунда ҝизләнмишди. Онун 12 јашлы нәвәси вә 1 оғлу коалисија гүввәләри илә атышмада өлмүш, диҝәри исә әсир дүшмүшдүр.
“Таракан” адландырдығы үсјанчылара јалварырмыш...
Ливијанын јени һөкумәтинин рәсмиси Әбдүл Мәҹид билдириб ки, Гәззафи һәр ики ајағындан јаралы вәзијјәтдә әлә кечирилиб. Рәсмиләр гејд едиб ки, һөкумәт гүввәләри Гәззафинин ҝизләндији јерә јахынлашаркән 42 иллик диктатор “вурмајын, вурмајын”, - дејә јалвармаға башлајыб.
Ливијалылар өлдүрүлмүш диктаторун мејитини Сиирт күчәләриндә сүрүјүбләр. Мүвәггәти һөкумәтин башчысы Маһмуд Ҹибрил кечирдији мәтбуат конфрасында билдириб ки, Ливија халгы бу аны узун замандыр ҝөзләјирди: “Мүәммәр Гәззафи өлдүрүлүб. Ливијаны 42 ил дәмир јумругла идарә едән Гәззафинин ҹәсәди Мисрата шәһәринә апарылыб”.
Гәззафинин оғулларынын бири мәзара, о бири исә һәбсә ҝетди
Ливијанын деврилмиш диктаторујла јанашы, онун оғлу Мүтәәссим Гәззафи дә өлдүрүлүб. Милли Кечид Шурасынын нүмајәндәси онун ҹәсәдинин тапылдығыны билдириб. Гәззафинин диҝәр оғлу, онун вариси һесаб едилән Сејфүлисламын исә бир нечә ҝүн әввәл НАТО- Ишғалчыларынын кечирдији һава әмәлијјаты заманы Бени-Вәлид шәһәри јахынлығында өлдүрүлдүјү барәдә хәбәр јајылса да, дүнән ҝеҹә саатларында онун үсјанчылар тәрәфиндән әлә кечирилдији һагда мәлумат ачыгланды.
42 иллик режимин мүдафиә назири вә баш “чекист”и дә өлдүрүлдү
Бундан башга, Гәззафи гошунларынын команданы, деврилмиш режимин мүдафиә назири Әбу-Бәкр Јунис Ҹәбр вә кәшфијјат гурумунун рәһбәри Абдулла Сануссинин дә өлдүрүлдүјү Ливијанын јени һөкумәти тәрәфиндән тәсдигләниб: “Кечмиш мүдафиә назиринин ҹәсәди әлимиздәдир. Ҹәсәдләр тәҹили јардым автомобилиндә Мисратаја ҝөндәрилиб”.
Әввәлҹә ајағындан јараланды...
Дүнән ҝүн әрзиндә Мүәммәр Гәззафинин талеји барәдә зиддијјәтли хәбәрләр јајылды. Мәлуматларда дејилирди ки, Сиирт шәһәриндә дөјүшләр заманы деврилмиш диктаторун олдуғу сығынаҹаг ашкарланыб. Һәмин јерин халг гүввәләри тәрәфиндән бомбардман едилмәси нәтиҹәсиндә Гәззафи ајағындан јараланыб. Мәлуматы Ливија Милли Кечид Шурасынын тәмсилчиси Әбдүл Мәҹид дә тәсдигләјиб.
Деспотизмин сону, јени дөнәмин башланғыҹы
Гәззафинин өлүм хәбәри јајылдыгдан сонра Ливијанын мүхтәлиф бөлҝәләриндә күчәләрә ахышан инсанлар севинҹ митинги кечирибләр. Ынсанлар шүарлар сәсләндирәрәк, Ливијада јени дөнәмин башланмасыны гејд едибләр.
Диктаторун доғма шәһәри дә үсјанчыларын әлинә кечиб
Гәззафи өлдүрүлмәмишдән әввәл онун доғма шәһәри Сиирт уғрунда шиддәтли дөјүшләр ҝедиб. Ливија Милли Кечид Шурасынын һәрби гүввәләри Сиирт шәһәринә нәзарәти әлә кечириб. “Реутерс” аҝентлијинин јајдығы хәбәрә ҝөрә, Ливијанын деврилмиш диктаторунун доғулдуғу шәһәрдә сон мүгавимәт галасы да мәһв едилиб. Кечид һөкумәти гошунларынын команданы, полковник Јунус әл-Абдали дејиб ки, артыг шәһәрдә Мүәммәр Гәззафијә садиг гүввәләр галмајыб: “Сиирт азад олунуб. Ынди биз гачмаға чалышанлары тапараг, онларын ишини битиририк”.
Бәдәви чадырындан һакимијјәт дәһлизләринә доғру
1942-ҹи илдә Сиирт шәһәри јахынлығында бир сәһрада доғулан Мүәммәр Гәззафи Мисир лидери вә Әрәб милләтчиси Ҹамал Әбдүл Нәсирин һејраны иди. 1956-ҹы илдә Сүвејш бөһраны заманы Ысраил әлејһинә кечирилән аксијаларын фәалларындан бири иди. Гәззафи һәрби литсејдә охудуғу заман кралы девирмәк планларыны нәзәрдән кечирмәјә башлајыб. Охума вә јазмасы олмајан бир Бәдәви чобанын оғлу олан Мүәммәр Гәззафи 1969-ҹу илдә өлкәнин илк кралы биринҹи Ыдрисә гаршы диҝәр лејтенантларла бирликдә һәјата кечирдији гансыз һәрби чеврилиш нәтиҹәсиндә Ливијанын рәһбәри постуна әјләшиб.
27 јашлы ҝәнҹ лејтенант - крала гаршы гансыз чеврилишин лидери
Һәмин илләрдә садәҹә, 27 јашында олан Гәззафи Ливија ордусундакы ән јүксәк мөвге сајылан полковник рүтбәсинә јүксәлдилди. Бундан сонра өлкәнин Силаһлы Гүввәләринин Али Баш Команданы вә Ливија дөвләтинин лидери елан олунду. Һакимијјәтдә олдуғу 42 ил әрзиндә өлкәни дәмир јумругла идарә едән Гәззафи Гәрб дөвләтләри тәрәфиндән заманын ән сәрт диктаторларындан бири кими гәбул олунмушду.
Вә нәһајәт...
Тунисдә башлајан, Мисирлә аловланан үсјан далғасы Ливијаја да чатды. 2011-ҹи ил февралын 15-дә 42 иллик диктатура режиминдән безән ливијалылар күчәләрә ахышдылар. Ливијада илк етиразлар бу тарихдән башласа да, режим әлејһдарлары 17 февралы Үсјан Ҝүнү елан етдиләр. Мәгсәд исә минләрлә инсаны мејданлара топламаг иди. Хүсусән дә өлкәнин ири шәһәрләри Бенгази, Әҹдәбијјә, Дәрнаһ вә Зинтанда күтләви етираз аксијалары баш тутду. Гәззафи елә илк ҝүндән динҹ нүмајишчиләрә гаршы силаһа әл атды. Етиразчыларын тәләбләринә мәһәл гојмајаҹағыны ачыг чәкилдә сөјләјән диктатор, һәтта онлары “таракан”а да бәнзәтди.
42 иллик режим 7 аја деврилди
Бүтүн өлкәни бүрүјән үсјан далғасы 42 иллик диктаторун веҹинә олмады. О, дахили вә хариҹи тәзјигләрә мәһәл гојмадан ганлы әмәлләрини давам етдирди. Сонда БМТ Тәһлүкәсизлик Шурасы Ливијада Гәззафи режиминә гаршы һәрби әмәлијјатларын кечирилмәсини нәзәрдә тутан гәтнамә гәбул етди. НАТО гырыҹылары режимин һәрби објектләрини һәдәф алды. Диктатор дирәниш ҝөстәрмәк үчүн Африка өлкәләриндән муздлу әсҝәрләр ҝәтиртди. Лакин бүтүн бунлара бахмаја