Әһли Бејт (әлејһимус сәлам) -АБНА- Хәбәр Аҝентлији: Нардаранда баш верәнләрдән сонра һөкумәтин ортаја гојдуғу бүтүн аргументләр ифша едилир. Биз Һаҹы Таленин нијә һәдәф сечилмәси, Нарадаран һадисәләринин һөкумәтә нијә лазым олдуғу барәдә ҝениш јазылар јазмышыг. Бу јазыда исә мәгсәдмиз нардаранлыларын ишыг вә газдан мәһрум едилмәсинә ајдынлыг ҝәтирмәкдир.
117 иллик борҹ
Тәбии ки, Нарадаран гаршы бу басгылар, әһалијә мәһрумијјәтләр јашадылмасы, Нарадарынын күллү мигдарда ишыг вә газ борҹунун ортаја чыхмасы мәлум әмәлијјатын тәркиб һиссәсидир. Һөкумәт бу кәнди тәҹрид етмәк, сакинләрдән гисас алмаг вә горху јаратмаг истәјир. Әкс һалда Һаҹы Таленин һәбсиндән өнҹә дә коммунал хәрҹләр ҝүндәмә ҝәләрди, әһалијә хәбәрдарлыг едиләрди вә.с Амма һакимијјәтин маһијјәти тәкҹә гадынларын, ушагларын, үмумијјәтлә садә вәтәндашын ишыгдан, истиликдән мәһрум едилмәси илә мүәјјән едилмир. Ортаја атылан статистик мәлуматлара ҝөрә Нардаран әһалисинин 42 милјон ишыг борҹу вар. Амма “ҹонтаҹт.аз”ын ортаја гојдуғу арашдырма да олдугҹа ҝүлүнҹ бир мәнзәрә алыныр. Беләликлә, 2007-2015-ҹи илләрдә нардаранлылар 8 млн. 532 мин манат мәбләғиндә електрик енержиси истеһлак едибләр. 2007-ҹи иләдәк Азәрбајҹанда електрик енержиси үч дәфә уҹуз олуб – 1 кВт-а ҝөрә 2 гәпик. О заман Нардаранын пајына илдә 306.900 манат дүшүб. Нардаранлыларын борҹ структурундакы 42 млн. 267 мин манатдан 2007-2015-ҹи илләрин пајына 8 млн. 532 манат, 2007-ҹи иләдәк олан дөврүн пајынаÿ 33 млн. 735 мин манат дүшүб. Әҝәр 33 млн. 735 мин манаты 306 ÿмин 900 маната (иллик истеһлак) бөлсәк белә алыныр ки, нардаранлылар 2007-ҹи иләдәк олан дөврдә 109 ил әрзиндә ишыг пулу өдәмәјибләр.ÿВә сон 8 илин борҹуну да бураја әлавә етсәк өдәнилмәјән үмуми мүддәт 117 ил едир.
Демәли, һөкумәтимизин һесабламаларына ҝөрә Нардаранлылар өтән әсрдән сајғаҹ ҹығаллығы едирмиш. Јәгин ки, вәзијјәт бир аз да дәринләшсә, Нардаран ҹамаатынын пејғәмбәрин дөврүндән галан борҹлары да үзә чыхаҹаг. Һәгигәтән дә белә бир һөкумәтин идарәетмәсиндә јашамаг адамын бејнинин сајғаҹын ифлиҹ едәр.
Башга суаллар да верә биләрик. Нијә ермәни килсәләринә пулсуз газ верилдији һалда, Нардаранда азјашлы ушаглар газсыз, ишыгсыз галыр? Леди Гагаја бир маһныја ҝөрә 2 милјон һәдијјә едән һөкумәт, нијә бу мәсәләни дә һансыса ҝүзәштләрлә јолуна гојмур? Нијә, Дағыстанда, Франсада, Сербијада 10 милјонлары хәрҹләјиб хејријјә тәдбирләри кечирәнләр, бу гышда Нарадаран ҹамаатына да ејни сәхавәти ҝөстәрмир? Һәр ил “Ҝүл бајрамы”на 10 милјонлар хәрҹләјән һөкумәт, Нарадараны нијә бу гәдәр исрарла солдурмаг истәјир?
Јығылан борҹ тәкҹә Нардаранлылара аиддир?
Ҝәлин, тәсәввүр едәк ки, һөкумәт һаглыдыр. Һәм борҹун мигдарында, һәм дә ишығын вә газын кәсилмәсиндә. О заман даһа бир јекә суал мејдана чыхыр. Бу 42 милјонлуг “тапынты” тәкҹә Нарадаран сакинләринин сәрф етдији енержидән јараныб? Ахы Нардаранда ири мәмурларын дәбәдәбәли виллалары, мәмурларын истиханалары да вар. Бәлкә, даһа дәгиг арашдырма апармаг вә бу виллаларын пајына дүшән борҹлары да ајрыҹа һесабламаг лазымдыр.
Биз билирик ки, һөкумәтимизн сәхавәти јалныз өлкә хариҹи үчүн кечәрлидир. Јәни, 0.01 фаизлә кредити Беларуса вермәк олар. Азәрбајҹан вәтәндашына 25-30 фаизлә кредит вериб, борҹ батаглығына салмаг лазымдыр. Јахуд, бензинин гијмәтини Украјнада, Ҝүрҹүстанда ендирмәк олар. Азәрбајҹан вәтәндашына баһа сатмаг лазымдыр.
Бу мәнада һөкумәтин Нарадаранлылара узун илләр дөзүмлү јанашмасы реал ҝөрүнмүр. Узагбашы 2 ај дөзүм ҝөстәрилир вә абонентләрин ишығы, газы кәсилир. Демәли, һәтта Нардаранда бөјүк борҹ јығылыбса, буну мәмурларын Нардарандакы “төһфә”синдә ахтармаг лаызмдыр. Әкс һалда јухарыда да гејд едилдији кими, Нардаранлылара орта әсрләрин борҹун јүкләмәк утанҹвериҹидир, ијрәнҹдир вә дөвләти мафија гајдалары илә идарә етмәкдир.
Бәс, дејирдиниз јохсуллуғун көкү кәсилиб?
Нардаранлыларын борҹ мәсәләсинә башга бир аспектдән дә бахаг. Һөкумәтимиз узун илләрди јохсуллуғун көкүнүн кәсилмәсиндән, әһалинин ҝәлирләринин артмасындан, сүрәтли инкишафдан, өлкәдәки чичәкләнмәдән дәм вурур. Биз дә јазырыг ки, 2.5 милјон инсанын кредит борҹу өдәдији, валјута еһтијатларынын азалдығы, 150-200 манат маашын мејдан суладығы өлкәдә инкишафдан данышмаг олмаз. Амма һөкумәт Нардарана гаршы гисасчылыг әмәлијјатыны пәрдәләмәк үчүн ортаја атдығы “сәбәб”лә бизим аргументимизи даһа да ҝүҹләндирди. Јәни, һөкумәт ҝөз дүзәлтдији јердә гашы да чыхардыб. Бу неҹә инкишафдыр ки, вәтәндаш ади ишыг, газ пулуну да өдәјә билмир? Әҝәр Бакынын кәндиндә вәтәндашлар зәрури еһтијаҹлары өдәмәкдән аҹиздирсә, үмуми өлкәнин вәзијјәтини тәсәввүр етмәк чәтин дејил. Нардаран сакинләринин ҝүнләрди ишыгсыз, газсыз галмасы да ону ҝөсәтир ки, һакимијјәт јохсуллуғун јох, јохсулларын көкүн кәсмәклә мәшғулду. Ермәни килсәсинә ҝөстәрилән мүнасибәтин 1-2 фаизи өз вәтәндашымыза ҝөстәрилсәјди мәнзәрә тамам башга оларды. Амма мөһтәрәм һөкумәтимиз мәсҹид әһлини террорчу кими тәгдим едиб, килсә әһлинә толерантлыгдан данышыр.
25 милјард хариҹи борҹу ким өдәјәҹәк?
Тез-тез ешидирик ки, ири дөвләт структурларынын 10 милјонларла верҝи борҹу јараныб. Һансыки, бүтүн бу структурлар мөвсүмдән асылы олмајараг мәнфәәтлә ишләјир. Ҝөрәсән, “АЗАЛ”-дан тутмуш, “Азәрсу”ја гәдәр верҝи борҹу олан структурлар нијә ҹәзаландырылмыр? Бәлкә, милјардерә чеврилмиш мәмурлар бүтүн бу ҹаһ-ҹалалы һалал јолла газаныблар?
Ән әсасы бу ҝүн өлкәмизин 25 милјард хариҹи борҹу вар. Јәни, “инкишаф севәр” һөкумәтимиз ҝәләҹәк нәсилләрин чијнинә 25 милјардлыг борҹ јүкләјиб. Һансыки, бу борҹ өјүндүјүмүз дөвләт бүдҹәсиндән 10 милјард чохдур.
Бәс, бунун мәсулијјәтини ким дашыјаҹаг? Бәс, дөвләтин ҝәләҹәјини тәһдид едән, вәтәндашын ҹибиндән чыхаҹаг бу борҹлары ким јарадыб? Уғурлу инкишаф, уғурлу игтисади сијасәт будурса, 5 јашлы ушаг да бу өлкәни идарә едә биләр.
Мүхтәсәр, әҝәр ишыг вә газ пулуна ҝөрә минләрлә аилә сојугла, зүлмәтлә сынаға чәкилирсә, о заман 25 милјардлыг борҹа ҝөрә һөкумәт дә ҹаваб версин. Тәкҹә ҹаваб вермәсин, һәм дә бу борҹу өдәмәјәнә гәдәр фәалијјәтләрини дондурсунлар. Әҝәр 42 милјона ҝөрә бир кәндә зүлм едилирсә, 25 милјарда ҝөрә бир һөкумәт истефа вермәлидир.
Вә сонда
Мәсәләни һансы тәрәфә фырлатсаг, һөкумәтин мөвгеји әријир. Чүнки, јалан һәгигәт гаршысында әримәјә мәһкумдур. Ыстәнилән буҹагдан баханада, һөкумәтин тәнгидчиләринә гаршы дүшмән мүнасибәти, бир кәнддән гисас алмасы вә горху мүһити јаратмасы ајдын ҝөрүнүр. Вә бу сојуг ҝүнләрдә бир кәнди зүлмә салмағын да мүтләг ҹавабы верилмәлидир. Нардаранлыларын нә гәдәр борҹу олдуғуну дејә билмәрик. Амма әминликлә дејә биләрик ки, һакимијјәт бу халга һәдиндән чох борҹлудур.
Диггәт: Хәбәрдән истифадә етдикдә мәнбәјә истинад лазымдыр
