Әһли-Бејт (әлејһимус сәлам) – Хәбәр Аҝентлији АБНА-нын вердији мәлумата әсасән, гыш ајларында һаваларын сојумасы, һаванын чиркләнмәси, гапалы јерләрдә даһа узун мүддәт галма, јај мөвсүмүнә нисбәтән бәдән мүгавимәтинин азалмасы сәбәбиндән ушагларда јолухуҹу хәстәликләрә тутулма риски артыб. Хүсусилә гыш ајларында ушагларда ән чох раст ҝәлинән хәстәликләр сојугдәјмә, грип, бронхиолит, пневмонија вә ротавируса бағлы бағырсаг инфексијаларыдыр:
Сојугдәјмә: Ушаг орта һесабла илдә 6-8 дәфә јолуха биләр. Симптомлар инсандан инсана фәргли олса да, боғаз ағрысы, асгырма, бурун тыханыглығы вә ахмасы, өскүрәк, јүнҝүл гыздырма, баш ағрысы, әзәлә вә ојнаг ағрылары үмуми тапынтылардыр. Чох вахт гриплә гарышдырылыр, лакин грипдән даһа јүнҝүлдүр. Адәтән 5-7 ҝүн әрзиндә мүалиҹәјә еһтијаҹ олмадан јох олур.
Грип: Грип вирусунун јаратдығы ән чох јајылмыш гыш хәстәлијидир вә хүсусилә кичик ушагларда, хроники хәстәликләри олан шәхсләрдә вә јашлыларда ағыр кечә биләр. Гыздырма, өскүрәк, боғаз ағрысы, бурун ахмасы, һалсызлыг, баш ағрысы, үшүмә, буланма вә гусма кими бир чох шикајәтләрлә өзүнү ҝөстәрә биләр. Вә үмумијјәтлә мүалиҹәјә еһтијаҹ олмадан 5-7 ҝүн әрзиндә јох олур. Горунмаг үчүн грип пејвәнди һәр ил сентјабр-октјабр ајларында тәтбиг олуна биләр.
Бронхит - бронхиолит: тәнәффүс јолларынын илтиһабы. Һәјатын илк 2 илиндә тез-тез раст ҝәлинир, хүсусилә сигарет түстүсүнүнә мәруз галан вә аллерҝијасы олан ушаглар риск групундадыр. Диҝәр хәстәликләрдән јанашы, хырылты вә сүрәтли тәнәффүс үмуми симптомлардыр. Мүтләг һәкимә мүраҹиәт етмәли вә хәстәлијин дәрәҹәсинә ујғун олараг мүвафиг мүалиҹә тәјин едилмәлидир.
Маје истеһлакы артырылмалыдыр!
Ушағын хәстәлик заманы динҹәлмәси вә маје истеһлакыны артырмасы лазымдыр. Хүсусилә гыш ајларында евдә һава гуру олур. Бу, тәнәффүс јолларынын гурумасына ҝәтириб чыхарыр. Бу вәзијјәтдә һаваны нәмләндирмәк үчүн бир бухардан истифадә едилә биләр. Бухар тәнәффүс јолларында реаксијанын һәллиндә тәсирли олур вә өскүрәји арадан галдырыр.
Пневмонија: Ағҹијәрләрдә һава кисәләринин илтиһабы. Гыздырма, шиддәтли өскүрәк, бәлғәм ифразы, тәнәффүс чәтинлији, синә вә гарын ағрысы, буланма вә гусма кими шикајәтләр мүшаһидә едилә биләр. Мүтләг һәкимә мүраҹиәт етмәк лазымдыр, ујғун мүалиҹә илә там сағалмаг олар.
Ротавирус инфексијасы: Хүсусилә 2 јашдан кичик ушагларда тез-тез мүшаһидә олунан гусма, исһал вә гыздырма илә мүшајиәт олунан бағырсаг инфексијасыдыр. Исһал вә гусма сәбәб олдуғу маје иткиси ҝөрүлүр. Еффектив бир мүалиҹә олмаса да, хүсусилә маје иткиси бахымындан гијмәтләндирилмәли вә лазым олдугда маје мүалиҹәси тәтбиг едилмәлидир. Ротавирус инфексијасындан горунмаг үчүн һәјатын илк 3 ајында башлајан бир пејвәнд тәтбиги вар.
Неҹә горунмалы?
Валидејнләр бу мөвсүм бәзи һәссас мәсәләләрә даһа чох диггәт јетирмәлидирләр. Хүсусән дә бағчаја вә мәктәбә ҝедән ушагларын хәстәлијә јолухма риски даһа јүксәкдир. Бундан башга, ҝениш аиләләрдә олан ушаглар, мәктәбә ҝедән баҹы-гардашлы көрпәләр вә евдә сигаретә мәруз галан ушаглар тәәссүф ки, хәстәлијә даһа тез јолуха билирләр.
Ушагларымызы бу инфексијалардан горумаг үчүн ҝөрүлмәли олан әсас тәдбир ушагларымызын дүзҝүн пејвәнд едилмәсидир. Анҹаг иммун системләринин даһа ҝүҹлү олмасы үчүн баланслы вә сағлам гидаланма, бол маје гәбул етмәк вә ән аз 2 јаша гәдәр ана сүдү илә гидаландырмаг ушагларымызы хәстәликләрдән горујаҹаг. Гыш хәстәликләринин өтүрүлмәсинин гаршысыны алмағын ән мүһүм јолу әлләри тез-тез јумаг, ағыз, бурун вә ҝөзә сүртмәмәкдир. Әтраф мүһитә ујғун тәбәгәләрлә ҝејиндирмәк, вәзијјәтдән асылы олараг тәбәгәләрини артырыб-азалтмаг, әлләримизи сағлам сахламагдыр. Ушағы сигарет түстүсү олан јерләрдән узаг тутмаг, гуҹаглашыб өпүшмәк әвәзинә саламлашмаг, бағлы вә издиһамлы мүһитдән узаг олмаг, јашајыш јерләрини тез-тез һаваландырмаг алына биләҹәк тәдбирләрдәндир.
Хәстә ушаглары мәктәбә ҝөндәрмәјин!
Хәстә ушаглар мәктәбә ҝөндәрилмәмәлидир. Бу јолла һәм сағалма даһа гыса мүддәтдә әлдә едилир, һәм дә хәстәликләрин диҝәр достлара кечмәсинин гаршысы алыныр.
https://usaqhekimi.az/
https://www.doktorkenan.com/
https://www.instagram.com/usaqhekimi_pediatr/
https://www.facebook.com/pediatr.usaqhekimi
Диггәт: Хәбәрдән Истифадә Етдикдә Мәнбәјә Истинад Лазымдыр!
