Әһл Бејт-АБНА-хәбәр аҝентлији-Американын мүдафиә назири Роберт Гејтс Бакыда Азәрбајҹан рәһбәрлији илә ҝөрүшләриндә ики өлкә арасында һәрби мүнасибәтләрин мөһкәмләндирилмәсини мүзакирә едиб. Бу барәдә Гејтс Бакыдан Лондона јола дүшәркән ону апаран АБШ Һәрби Һава Гүввәләринин тәјјарәсиндә Пентагонун мәтбуат хидмәтинин әмәкдашы илә сөһбәтиндә дејиб. АБШ мүдафиә назири Азәрбајҹаны бејнәлхалг коалисијанын Әфганыстанда мүһүм тәрәфдашы адландырыб. Хәбәр верилдији кими, Роберт Гејтс Бакыда ијунун 6-7-синдә олуб, президент Илһам Әлијевлә, мүдафиә назири Сәфәр Әбијевлә ҝөрүшүб.
Пентагон рәһбәри президент Барак Обаманын мәктубуну да Илһам Әлијевә чатдырыб, һәмчинин билдириб ки, дөвләт катиби Һиллари Клинтонун Бакыја сәфәри олаҹаг.
“Онлар Әфганыстанда мүһүм иш ҝөрүрләр, тәкҹә әсҝәр сајы вә мүлки иштирака ҝөрә дејил, һәмчинин гуру јүк дашымаларына вә өлкә үзәриндән учушлара иҹазә вердикләринә ҝөрә. Буна ҝөрә дә сәфәрин бир мәгсәди буна ҝөрә тәшәккүр етмәк иди” дејә, Гејтс билдириб. АБШ мүдафиә назири хатырладыб ки, Азәрбајҹан һәрбчиләри НАТО-нун Әфганыстанда Бејнәлхалг Тәһлүкәсизлијә Јардым Коалисијасы (ИСАФ) тәркибиндәдир. Бу өлкә һәмчинин ИСАФ вә әфган силаһлы гүввәләринә глобал јардымын чатдырылмасында ачар ролу ојнајыр, тикинти лајиһәләрини дә тәҹһиз едир. Гејтс мүсаһибәсиндә дејиб ки, Азәрбајҹан рәһбәрлији илә икитәрәфли һәрби мүнасибәтләри ҝүҹләндирмәји мүзакирә едибләр. Бирләшмиш Штатларын Хәзәр дәнизиндә тәһлүкәсизлијә јардымы да мүзакирә мөвзусу олуб: “Биз Хәзәрдә тәһлүкәсизлик програмлары чәрчивәсиндә артыг он милјонларла доллар ајырыр, гајыг, радар, техники дәстәк веририк”. Ҝөрүшләрдә бирҝә һәрби тәлимләрин даһа чох кечирилмәси, кәшфијјат мәлуматларынын бөлүшдүрүлмәси дә мүзакирә олунуб. Һәмчинин Иран вә Русијадан да данышылыб: “Азәрбајҹанлылар бу өлкәләрлә бирбаша гоншулугда јашајырлар” дејә, Гејтс әлавә едиб.
Азәрбајҹан рәһбәрлији исә Ермәнистанла Дағлыг Гарабағ мүнагишәсинин һәлә дә һәллини тапмамасындан нараһатлыг билдириб. Гејтс онлара сөз вериб ки, бу месажы АБШ дөвләт катиби Һиллари Клинтона чатдыраҹаг: “Үмумиликдә, дејәрдим ки, бу, чох мүсбәт сәфәр олду вә мүнасибәтләрин даһа да ҝенишләндирилмәсинә зәмин јаратды. Ҝәлән ај һәрби мәсләһәтләшмә кечирәҹәјик, бу мүзакирәләрдә данышдығымыз бир чох мәсәләләр ортаја гојулаҹаг, конкретләшдириләҹәк ”. Хатырладаг ки, Азәрбајҹан тәрәфи АБШ-ла мүнасибәтләрин ҝәрҝинләшдији бир вахтда мај ајында кечирилмәси нәзәрдә тутулан бирҝә һәрби тәлимләри тәхирә салмышды. Пентагон рәһбәринин дедијинә ҝөрә, һәрби әмәкдашлығы јенидән ҝүҹләндирмәјин јолларыны ахтармаг үчүн ҝәлән ај АБШ-Азәрбајҹан һәрби мәсләһәтләшмәләри кечириләҹәк.
Вашингтондакы Ҹон Һопкинс Университетинин Мәркәзи Асија-Гафгаз Институтунун директору Сванте Корнелл “Азадлыг” радиосуна мүсаһибәсиндә Гејтсин Бакыја сәфәрини шәрһ едәркән дејиб ки, Бирләшмиш Штатлар ваҹиб тәрәфдаш олан Азәрбајҹанла корланан мүнасибәтләри дүзәлтмәк истәјир. О билдириб ки, Обама администрасијасы Азәрбајҹана һеч вахт лазыми диггәт ҝөстәрмәјиб: “Онлар гәбул едибләр ки, Азәрбајҹан вар вә бизим мүттәфигимиздир. Амма онлара диггәт лазым дејил. Онлар баша дүшүбләр ки, бу сијасәт давам етсә, Азәрбајҹаны итирә биләрләр”.
Сванте Корнелл билдириб ки, АБШ президентинин Хәзәрин енержи мәсәләләри үзрә хүсуси нүмајәндәси Ричард Морнингстар вә ардынҹа Роберт Гејтсин Бакыја ҝәлиши ики өлкәнин гаршылыглы мүнасибәтләриндә јашанан ҝәрҝинлијин арадан галхмасы үчүндүр: “Америка һөкумәти баша дүшүб ки, мүнасибәтләрин белә галмасы бәзи проблемләрә јол ача биләр”. Корнелл дејиб ки, АБШ-ын Түркијә-Ермәнистан мүнасибәтләринин нормаллашмасы истигамәтиндә апардығы сијасәт Бакыдан фәргли ҝөрүнүр: "Онлар гејд едирләр ки, бу проблемләр бир-бири илә бағлыдыр. АБШ исә буну гәбул етмирди. Обама администрасијасы дүшүнүрдү ки, Түркијә-Ермәнистан мүнасибәтләриндә нормаллашма просеси Азәрбајҹанын разылығы олмадан һәлл олуна биләр. Амма инди баша дүшүбләр ки, Азәрбајҹансыз Гафгазда инкишаф јүрүтмәк чәтиндир». Експертә ҝөрә, Дағлыг Гарабағ проблеминдә инкишаф олмаса, Түркијә-Ермәнистан мүнасибәтләриндә инкишаф олмајаҹаг. Корнелл гејд едиб ки, бундан сонра Дағлыг Гарабағ мүнагишәсинин һәллинә диггәт арта биләр.
