Әһли Бејт -АБНА- хәбәр аҝентлији- "Азәрбајҹан јеҝанә өлкәләрдәндир ки, әразисиндә тәбии шәкилдә тәригәтләр, мәзһәбләрарасы нифаг јашанмајыб. Бу ону ҝөстәрир ки, өз кечмиш дини әгидәмизин инкишафы, давам етдирилмәси ән оптимал јолдур". Буну СаламНеwс-а мүсаһибәсиндә “Бирлик” ҹәмијјәтинин сәдри Вүсал Һәтәмов дејиб
- Диндарларын һәбси барәдә нә дејә биләрсиниз?
- Сон ики илдә диндарлара гаршы јөнәлмиш репрессија өлкә инанҹлыларына бөјүк мәнәви зијан вуруб. Лакин 2012-ҹи ил башлајар-башламаз һәгигәт үзә чыхды. Бу өлкәнин һакимијјәтиндә инанҹлы шәхсләрин вәтәндашлығы гыҹыг ојадыр. Тутулан диндарлара јад мүнасибәт буну сүбут етди. Диндарлара гаршы ән ағыр иттиһамлар ирәли сүрүлүр. Бу, јад мүнасибәтин бариз нүмунәси дејилми? Бу диндарлар сајларынын һәдди билинмәјән, машынларыны ҹораб кими дәјишән бәзи рүшвәтхор мәмурлардан да горхулудурму? Халгын малыны хаинҹәсинә соран мәмурлар горхулудур, јохса, наркотика вә ја силаһла иттиһам едлән диндарлар?! Сечкиләрдә халгын сәсини оғурлајанлар вәтән хаини һесаб едилмәлидир, јохса, практики әмәли сүбут олунмамыш иттиһамларла тутулан диндарлар?! Бүтүн бунлар ҝөстәрир ки, дидарлара гаршы мүнасибәт јаддыр. Бу өлкәдә нә едирсән ет, халгын сәсини оғурла, өлкәни чап-тала ән узағы ишдән чыхарылаҹагсан. Амма гәрибәси одур ки, диндар тутулдугда, онун үзәриндән ја силаһ тапылыр, ја наркотика чыхыр, ја да о, ҹасуслугда иттиһам олунур. Мәним ишим иттиһамларын дүз вә ја јалан олмасында дејил. Ону вахт ҝәләҹәк Уҹа Јарадан ашкар едәҹәк. Амма бир садә вәтәндаш кими, мәни нараһат едән будур ки, һәлә һеч бир дөвләт чеврилишинә физики ҹәһд едилмәмиш, һеч бир јер партладылмамыш, һеч бир ҹасуслуг факты ортаја гојулмамыш Азәрбајҹан өвладларына ән ағыр маддәләри гојмаг һансы вәтәндашлыгдан хәбәр верир. Әҝәр әмәл практики һәјата кечмәјибсә, демәли, ирәли сүрүлән иттиһамлар јалан да ола биләр. Мәнҹә, сијаси һакимијјәт өлкә диндарларына гаршы јад мүнасибәтдән чәкинмәлидир. Әкс тәгдирдә өлкәнин сағлам виҹданлы инсан ресурсу мәһвә доғру ҝедир.
– Азәрбајҹанын Ислам моделинин јарадылмасы фикрини неҹә гијмәтләндирирсиниз?
- Азәрбајҹанын јерләшдији реҝионда Ислам дининә аид мүхтәлиф тәригәтләр вар. Бунлардан әсас икиси - сүнни вә шиә тәригәтидир. Иранда шиәләр, Түркијәдә исә сүнниләр чохлуг тәшкил едир. Һәр ики өлкә ортаг тарихи, дини, мәдәни ирсләри бөлүшүр. Демәк олар ки, һәр ики дөвләтдә ганы бир, ҹаны бир сојдашларымыз јашајырлар. Бу бахымдан Азәрбајан дөвләти бу мәсәләдә бир гәдәр һәссас олмалыдыр. Азәрбајҹан гәдим, сағлам әнәнәләрә малик дини форматыны сахламагла бу һәссас ишин өһдәсиндән ҝәлә биләр. Азәрбајҹан јеҝанә өлкәләрдәндир ки, әразисиндә тәбии шәкилдә тәригәтләр, мәзһәбләрарасы нифаг јашанмајыб. Бу ону ҝөстәрир ки, өз кечмиш дини әгидәмизин инкишафы, давам етдирилмәси ән оптимал јолдур.
– Сизҹә, һиҹаб мәсәләсиндә гадағалар силсиләси давам едә биләрми?
– Биз нөвбәти тәзјиг аддымларыны артыг практики шәкилдә јашајырыг. Һиҹаб гадағасы һадисәсиндән сонра – јәни дини атрибутлардан сонракы гадаға диндарларын әгидәсинә гаршы јөнәлдилди. Бизи бундан артыг нә ҝөзләјә биләр ки? Инди валидејнләр өвладларыны мәсҹидләрә демәк олар, бурахмырлар. Ишә гәбул олмаг истәјән вә ја һансыса идарәләрдә ишләјән диндарларын әксәријјәти диндарлығыны ҝизләтмәјә мәҹбурдур. Динсиз инсанларын статусу диндарлардан кәскин шәкилдә фәргләнир. Бу ҝүн дини сөјән, (әстәғфируллаһ) Аллаһы, Пејғәмбәри тәһгир едән фәргли дүшүнҹә саһиби сајылыр. Бу ҝүн диндар зијалы алимләримиз кәнара атылыб, уҹуз, дүшүк шоу-улдузлар телемәканда һеҝемонлуг, мәнәви мәсәләләрдә експертлик едирләр. Бундан бөјүк гадағамы ҝөзләјирик.
–Илин сонунадәк һәбс едилән диндарларын бир гисминин азад олунмасы еһтималы вармы?
– Мәнҹә, һәләлик севиндириҹи вәзијјәт һисс олунмур. Мәнә елә ҝәлир, бу хәмир һәлә чох су апараҹаг.
Диггәт: Хәбәрдән истифадә етдикдә мәнбәјә истинад лазымдыр