Әһли Бејт -АБНА- хәбәр аҝентлијинин вердији хәбәрә әсасән: “Нијә интиһар етди” бу суалы јахынларындан биринин интиһар етдији шәхсә үнванласан - “Әри дөјүрдү”, “Ишдән чыхармышдылар, чөрәк алмаға пул тапмырды”, “Полис шөбәсиндә тәһгир еләмишдиләр, дөзә билмәди”, “Гајынанасы, балдызы јола ҝетмирди”, “Хәстәјди, мүалиҹә пулуну тапа билмирди” ҹавабларындан бирини ешидәҹәксән. Дәһшәтдир. Артыг журналистләр вәрдиш едибләр. Санки репортјорлар һәр ҝүн мүтләг бир нәфәрин интиһар етмәси хәбәријлә редаксијанын кандарына ајаг басмалыдыр. Бу аҹы хәбәрләрин сајы дурмадан артыр. Ону да билдирәк ки, интиһарларын статистикасы апарылмыр. Јалныз мәтбуатда гејд едилән һадисәләри ҹәмләшдирәндә ајда, ән азы 20-25 интиһарын олдуғу үзә чыхыр.
Шәрһсиз, фактлар!
Октјабр ајында медиаја мәлум олан 17 интиһар һадисәси баш вериб. Һеч бир шәрһ вермәдән сизә тәгдим едирик...
1. Октјабрын 4-дә Саатлы рајон сакини олан 13 јашлы Зүлфүгар Әзизов өзүнү асыб. Мәрһумун 7-ҹи синиф шаҝирди олдуғу билдирилир.
2. Октјабрын 5-дә Саатлы рајон сакини, Мирзә Шәфи күчәси 72 үнванында јашајан, 1984-ҹү ил тәвәллүдлү Мусазадә Ајҝүн Вагиф гызы өзүнү Араз чајына атыб.
3. Октјабрын 7-дә Хачмаз рајонунун Тел кәнд сакини, 1958-ҹи ил тәвәллүдлү Ханкиши Рәһимов јашадығы үнванда өзүнү асыб. Мәрһумун мејитини һадисә баш верәндән хејли мүддәт сонра аиләси ашкарлајыб.
4. Октјабрын 8-дә Күрдәмир рајонунун Шилјан кәнд мәктәбинин 8-ҹи синиф шаҝирди, 1997-ҹи ил тәвәллүдлү Хәлилов Мәзаһир Расим оғлу јашадығы евин һәјәтиндәки төвләдә өзүнү кәндирлә асыб.
5. Октјабрын 10-дә Хәзәр рајонунун Һөвсан гәсәбәсиндә јашајан Ҝәдәбәј сакини 42 јашлы Илгар Абдуллајев өзүнү асыб. Мәрһумун кәндирлә асылмыш мејити јашадығы евин јарымчыг тикилисиндә тапылыб.
6. Октјабрын 13-дә Гарадағ рајонунун Гобустан гәсәбәсиндә јашајан 37 јашлы Саһиб Гулијев өзүнү баҹысына мәхсус бағ евиндә тавандан асыб. Мәрһумун өзүнә һансы сәбәбдән гәсд етдији мәлум дејил. О, Нәриман Нәриманов адына Нефт-Газ Чыхарма Идарәсиндә чилинҝәр ишләјирди.
7. Октјабрын 15-дә Ҹәлилабад рајону, Ҝөјтәпә шәһәр сакини 36 јашлы Асәф Ысајев өзүнү јашадығы евин һәјәтиндә тавандан асыб.
8. Октјабрын 16-да Биләсувар рајонунун полис рәисинин әмәлијјат ишләри үзрә мүавинин оғлу интиһар едиб. Рајон Полис Идарәсинин рәис мүавини Расим Аббасовун оғлу 25 јашлы Орхан Аббасов өзүнү ҝүлләләјәрәк өлдүрүб. Интиһара аиләдахили мүнагишәнин сәбәб олдуғу еһтимал едилир.
9. Октјабрын 17-дә Абшерон рајонунда 17 јашлы ҝәнҹ өзүнә гәсд едиб. Гобу гәсәбәси Гара Гарајев күчәси, ев 42-дә јашајан 17 јашлы Рәшид Имамвердијев өзүнү асыб.
10. Октјабрын 19-да Ширван шәһәриндә Ҹиһазлар заводунун јатагханасында јашајан шәһәр сакини, 41 јашлы Рәшид Гуламзадә өзүнү асыб.
11. Октјабрын 19-да Уҹар рајон Газыгумлаг кәнд сакини, 1969-ҹу ил тәвәллүдлү Илгар Мухтар оғлу Маһмудов јашадығы евин һәјәтиндә јерләшән төвләдә өзүнү асыб.
12. Октјабрын 20-дә Шабран рајон Ағалыг кәнд сакини 39 јашлы Ләтиф Сејфәддинов өзүнү јашадығы евин һәјәтиндәки талвардан асыб.
13. Октјабрын 21-дә Бакынын Сабунчу рајонунда дәһшәтли һадисә баш вериб. Маштаға гәсәбә сакини, 1991-ҹи ил тәвәллүдлү Рүбабә Һүсејнованын үзәриндә чохсајлы кәсилмиш-дешилмиш хәсарәтләр олан мејити јашадығы Меһди Һүсејн күчәсиндәки јени тикилидә тапылыб. Даһа сонра һәмин евин һәјәтиндәки гараждакы јардымчы отагда 20 јашлы гадынын һәјат јолдашы 1980-ҹи ил тәвәллүдлү Низами Һәсәновун асылмыш мејити ашкарланыб. Еһтималлара ҝөрә, 31 јашлы Н.Һәсәнов һәјат јолдашыны өлдүрдүкдән сонра интиһар едиб.
14. Октјабрын 21-дә Бакынын Кешлә гәсәбә сакини, 30 јашлы Һүсејн Һүсејнов јашадығы евдә өзүнү асыб.
15. Октјабрын 26-да Ҝоранбој рајон Гарачинар кәндиндә интиһар һадисәси гејдә алыныб. Кәлбәҹәр рајонундан олан мәҹбури көчкүн, 26 јашлы Заһид Абдуллајев ов түфәнҝи илә өзүнү вуруб. О, алдығы ҝүллә јарасындан һадисә јериндәҹә кечиниб.
16. Октјабрын 31-дә Сабунчу рајону, Забрат гәсәбә сакини 32 јашлы Ағаверди Рзајев өзүнү јарымчыг тикилидә асыб. Мәрһумун гајынатасынын евиндә јашадығы билдирилир. Бир азјашлы ушаг атасы олан А.Рзајев икинҹи дәфә ата олмалы иди. О, ики ај әввәл һүгугшүнас кими ишләдији ширкәтдә ишдән чыхыб.
17. Октјабрын 31-дә Губа рајонунун Зәрдаби гәсәбә сакини, 1961-ҹи ил тәвәллүдлү Муради Ымран Гүдрәт оғлу өзүнү кәнд гәбиристанлығында асыб. Ымран Мурадинин 2 өвладынын олдуғу билдирилир.
Дүнја вә биз - нормадан артыг
Сон јарым әсрдә дүнјада интиһар едәнләрин сајы 65-70% артыб. Өзүнү өлдүрмә инсанларын илк 10 өлүм сәбәбләриндән биридир. Дүнја Сәһијјә Тәшкилатынын вердији мәлумата ҝөрә, тәкҹә 2000-ҹи илдә бүтүн дүнјада тәхминән 1 милјон инсан интиһар едиб. Бу, һәр 40 санијәдә 1 инсанын интиһар етмәси демәкдир. Анҹаг арадан 10 ил кечди вә рәгәмләр даһа да кәскинләшди. Белә ки, дүнјада һәр 3 санијәјә бир интиһар баш верир. Сон интиһар едәнләрин 90 фаизи нормал психолоҝијасы оланлардыр. Онлардан 75 фаизи интиһар едәҹәкләрини әввәлҹәдән билдирибләр. Експертләрә ҝөрә, рәгәмләрдә јалнышлыглар вар. Һәр ил бу рәгәмдән 13 дәфә чох инсан исә интиһара ҹәһд едир. Јәни һәр 13 интиһар ҹәһдиндән 12-си уғурсуз, бири уғурлу алыныр. Онларын 63%-и кишиләр, 37%-и исә гадынлардыр. Ынтиһар проблеминин профилактикасы ҹәми 25 фаиз һәкимләрин үзәринә дүшә биләр. Галан 75 фаиз исә гејри-тибби мәсәләләрлә бағлыдыр.
Азәрбајҹан мүсәлман өлкәсидир. Мәнтиглә бурада да интиһар һаллары аз олмалыдыр. Анҹаг тәкҹә 2011-ҹи илин 10 ајынын статистикасына бахсаг 328 (ән азы) нәфәрин интиһар етдијини ҝөрәрик.
Дүнја Сәһијјә Тәшкилатынын һесабламаларына ҝөрә, дүнјада интиһар едәнләрин 1 фаизи Азәрбајҹанын пајына дүшүр. Һалбуки, дүнја әһалисиндә Азәрбајҹанын әһалисинин пајы 0.15%-дир.
Сон сөз әвәзи...
Азәрбајҹанда интиһар һадисәләринин рәсми гејдијјатыны апаран орган јохдур. Јалныз гејдә алынмыш вә башланылмыш ҹинајәт ишләринин сајы барәдә мәлумат алмаг мүмкүндүр. Баш вермиш һадисә һаггында мәлумат һүгуг-мүһафизә органларына чатарса, әрази үзрә рајон Прокурорлуглары Ҹинајәт Мәҹәлләсинин 125-ҹи (өзүнү өлдүрмә һәддинә чатдырма) маддәси илә ҹинајәт иши башлајыр, истинтаг апарылыр. Лакин бу маддә илә киминсә ҹинајәт мәсулијјәтинә ҹәлб олунмасы надир һалларда баш верир. Ынтиһарын артмасынын сәбәбләриндән бири кими мүтәхәссисләр ганунвериҹилијин мүкәммәл олмамасыны әсас ҝәтирирләр.
2011-ҹи илин јанварындан октјабрынадәк - 10 ајда өлкәдә 328 интиһар һадисәси баш вериб. Бу вахт әрзиндә гејдә алынан интиһарларын сајыны јалныз медиа ортаја чыхарыб. Анҹаг реаллыгда интиһарларын сајы бизә мәлум олдуғундан гат-гат чохдур.
Өлкәдә интиһарларын статистикасы апарылмыр. Дөвләт Статистика Комитәсинин статистик мәлуматлар шөбәсинин шөбә мүдири Меһри Ибраһимова мәтбуата ачыгламасында интиһарларла бағлы һеч вахт арашдырма апарылмадығыны вә бунун хүсуси бир сәбәбинин олмадығыны дејир.
Диггәт: Хәбәрдән истифадә етдикдә мәнбәјә истинад лазымдыр