14 iyul 2011 - 19:30

Рәбијјәт Асланов: “Индијә гәдәр һәрә өзүнә ҹавабдеһ иди вә һәр кәс өзү билдији формада нәзирләри хәрҹләјирди. Бу иҹма дејирди мәнимди, о бири дејирди мәнимди. Анҹаг инди мәркәзләшдирилмиш бир систем оланда кимдән тәләб едәҹәјимизи биләҹәјик. Һөкумәт мүгәддәс оҹагларда топланан күлли мигдарда пулун бир әлдә ҹәмләнмәсини истәјир”.

Әһли Бејт -АБНА- хәбәр аҝентлијинин вердији хәбәрә әсасән: Милли Мәҹлис өтән һәфтә “Дини етигад азадлығы һаггында” гануна дәјишикликләр етди. Јени дәјишиклик өлкәдә зијарәтҝаһларын јарадылмасына гадаға гојур. Јәни ганунда мөвҹуд олан зијарәтҝаһларын јарадылмасы илә бағлы бәнд јени дәјишикликләрдән сонра ганундан чыхарылыб.

Милли Мәҹлисин депутаты Рәбијјәт Асланова бу мөвзуда данышаркән билдириб ки, ганунда едилән дәјишикликләрдән сонра иҹтимаијјәтин нәзир гутуларына нәзарәт имканлары артаҹаг: “Индијә гәдәр бу просеси тәнзимләјә билмирдиләр. Чүнки һәрә өзүнә ҹавабдеһ иди вә һәр кәс өзү билдији формада нәзирләри хәрҹләјирди. Бу иҹма дејирди мәнимди, о бири дејирди мәнимди. Анҹаг инди мәркәзләшдирилмиш бир систем оланда кимдән тәләб едәҹәјимизи биләҹәјик. Јәни бундан сонра бу кими мәсәләләрлә бағлы конкрет мүраҹиәт үнваны бу идарә (ГМИ нәзәрдә тутулур) олаҹаг”.

Гејд едәк ки, гануна едилән сон дәјишикликдә нәзир гутулары илә бағлы һәр һансы бәнд јохдур. Анҹаг Р.Асланованын ачыгламасы ҝәләҹәкдә нәзир гутулары үзәриндә нәзарәт механизминин јарадылаҹағына ишарәдир. Нәзир гутулары, үмумијјәтлә мүгәддәс мәканларда топланан ианәләрин хәрҹләнмәси заман-заман мүзакирә мөвзусу олуб. Нәзир, сәдәгә, ианә вә диҝәр дини верҝиләрин хәрҹләнмәсинин шәффафлығы мәсәләси бир заманлар Азәрбајҹанда һөкумәт гуруму илә ГМИ арасында ачыг тоггушмаја сәбәб олмушду. Дини гануна зијарәтҝаһларла бағлы бәндин салынмасы вә ММ-ин комитә сәдринин ачыгламасы һөкумәтин бу саһәјә нәзарәти артырмаг нијјәтиндән ирәли ҝәлир. Чүнки иддиалара ҝөрә, бу саһәдә бир хејли мигдарда пул нәзарәтсиз галыб.

Анҹаг бу ҝүнләрдә әлдә етдијимиз бир мәлумат дини ганунда едилән дәјишикликләрдә гејд олунан мәгамлар Р.Асланованын нәзир гутуларына нәзарәт едиләҹәји илә бағлы дедикләринин әсл мәгсәдини ортаја чыхарыр. Әлдә етдијимиз мәлумата ҝөрә, һөкумәт өлкәдә мөвҹуд олан нәзир гутулары вә диҝәр ианә топланан објектләри “бир әлә”, јәни ГМИ-нин нәзарәтинә вермәк истәјир.

Мәсәлә бурасындадыр ки, һазырда Азәрбајҹан әразисиндә 400-дән артыг зијарәтҝаһ вар. Бу зијарәтҝаһларда бөјүк мәбләғдә пуллар топланыр. Һазырда өлкәдә хејли мәшһур олан зијарәтҝаһлар вар ки, онларын бир гисми ГМИ-нин “чәтири” алтындадыр вә нәзирләрдән идарәјә пај верир. Анҹаг зијарәтҝаһларын бөјүк бир гисми ГМИ илә һесаблашмыр вә топланмыш ианәләрдән идарәјә пај ајырмыр. ГМИ сәдри өзү дә дәфәләрлә зијарәтҝаһларын бөјүк әксәријјәтинин идарәјә пул вермәдијини етираф едиб.

ММ үзвүнүн сөзләриндән дә белә анлашылыр ки, һөкумәт бу саһәдә олан “пәракәндәлији” арадан галдырмаг, нәзир, сәдәгә вә ианә кими дини мәзмунлу өдәнишләри бир мәркәзә (ГМИ) топламаға һазырлашыр. Еһтимал етмәк олар ки, нөвбәти етапда ГМИ-нин өзүнүн бу пуллары неҹә хәрҹләјәҹәјинә даир бир механизм (јәни дөвләт нәзарәт, пај) һазырлансын. Анҹаг һәләлик ҝөрүнән одур ки, һөкумәт “мүстәгил” зијарәтҝаһлары ГМИ-нин нәзарәтинә вермәк планы үзәриндә ишләјир. Белә ҝөрүнүр ки, бу мәрһәләдә ганунвериҹиликдә едилән дәјишикликләри ГМИ вә онун сәдринә бөјүк һәдијјә адландыра биләрик.

Диггәт: Хәбәрдән истифадә етдикдә мәнбәјә истинад лазымдыр