Әһли Бејт -АБНА- хәбәр аҝентлијинин вердији хәбәрә әсасән: Дүнән гардаш өлкә олан Түркијәдә парламент сечкиләри кечирилди. Сечкидән бир нечә саат сонра артыг бүтүн нәтиҹәләр ачыгланмышды. АК Партија јенидән игтидара ҝәләрәк, Түркијә тарихиндә Мендересден сонра бу ҹүр уғура имза атан илк партија олду. Түркијәдә кечирилән сечкиләр вә ҝәләҹәкдә Азәрбјаҹанда белә бир демократик сечкиләрин кечирилмәсинин мүмкүнлүјү барәдә Фактхебер.ҹом-а ачыглама верән Азәрбајҹанын нүфузлу партија сәдрләринин фикирләри исә јәгин ки охуҹуларымыза да мараглы оларды.
АХҸП сәдри Әли Кәримли:
“Илк нөвбәдә ону гејд едим ки, Түркијәнин дүнән кечирдији сечкиләр демократијанын тәнтәнәси иди. Хүсусилә бу Азәрбајҹан кими өлкәләрә бир нүмунә иди ки, әһалисинин сајы вә әразиси тәхминән Азәрбајҹандан 8 дәфә чох олан Түркијәдә ҹәми бир нечә саат әрзиндә бүтүн нәтиҹәләр ҹанлы олараг һәр кәсин ҝөзү габағында һесабланды вә бүтүн нәтиҹәләр елан олунду. Бизим өјрәшдијимиз МСК-нин чиркли әмәлијјатларыны һеч бири баш вермәди вә Түркијә демократијасы галиб ҝәлди. Буна ҝөрә бүтүн Түркијә халгыны тәбрик едирәм. Әлбәттә ки, сечкинин галиби АК Партијадыр. АК Партија һәтта Түркијә тарихиндә чох аз раст ҝәлинән рекорда имза атмагдадыр. Белә ки, ики дәфә игтидар олдугдан сонра, артыг 3-ҹү дәфә игтидар олмагдан өтрү халгдан дәстәк алыблар. Бу онун ҝөстәриҹисидир ки, әввәлки илләрдә АК Партијанын Түркијә халгына етдији хидмәт вә идарәетмә үсулу Түркијә халгы тәрәфиндән јүксәк рәғбәтлә гаршыланыб. АК Партија игтидарда ола-ола нәинки сәсләринин азалмасына имкан вермәјиб, әксинә милјонларла халгын сәсини газаныб. Артыг АК Партија ахырынҹы сечкиләрдән сонра сәсләринин сајыны 5 милјона гәдәр артырыб. Бу чох тәгдирәлајиг бир һалдыр вә сөзүҝедән партијанын бөјүк уғурудур. Ону да гејд едим ки, әслиндә мүхалифәт партијалары да бу сечки кампанијасында чох бөјүк мүбаризә апардылар. Она ҝөрә мән дејәрдим ки, Түркијәдә МҺП-нин вә ҸҺП-нин симасында ҝүҹлү мүхалифәт фәалијјәт ҝөстәрир. Амма мәсәлә бурасындадыр ки, игтидар партијасы даһа ҝүҹлүдүр. Әслиндә зәиф бир игтидар олсајды, Түркијә мүхалифәти мүтләг она галиб ҝәләрди. Һал-һазырда ҝөрдүјүмүз АК Партија ҝүҹлү бир игтидардыр вә Әрдоған да чох ҝүҹлү бир сијаси лидердир. Она ҝөрә дә, о белә бир бөјүк гәләбәни әлдә едә билди.
Мүтлгәдри ки, бу ҹүр демократик сечкиләр Азәрбајҹанда да кечириләҹәк. Бүтүн дүнја демократија истигамәтиндә һәрәкәт едир. Бир аз ҝеҹ, бир аз тез һамы демократијаја кечәҹәк. Әҝәр сон илләрә гәдәр бәзи мүсәлман өлкәләринин дикататорлары өзләринин ҝеридәгалмыш орта әср гајдаларына јарашан идарәетмә үсулларыны әсасландырмаг үчүн белә бир јанлыш тезис ирәли сүрмүшдүләр ки, ҝуја мүсәлманлар демократија кечә билмәзләр. Амма сон илләрин тәҹрүбәси, хүсусилә Түркијәнин сон илләрдә олан бөјүк тәҹрүбәси вә сон ајларда әрәб дүнјасында ҝөрдүјүмүз демократик дәјишикләр бу тезисләрин һамысыны алт-үст едиб. Бүтүн бәшәријјәт демократијаја доғру јүрүјүр. Азәрбајҹанда демократијаја говушаҹаг вә бизим демократијаја ҝедән јолда гарышымыза чәкиләҹәк әнҝәлләрин һамысы ашылаҹаг.
Лакин Азәрбајҹан бу һакимијјәти илә һеч бир наилијјәт әлдә едә билмәјәҹәк. Һазырки һакимијјәт демократијаја кечид јолунда ән бөјүк манеәдир. Азәрбајҹан һакимијјәти диҝәр авторитар режимләр кими мүвәггәтидир вә әбәди олараг давам етмәјәҹәк. Азәрбајҹан халгы нәһајәт бир ҝүн бу һакимијјәтин әлиндән хилас олаҹаг.”
АИП сәдри Елчин Манафов:
“Биз бу сечкиләри дәстәкләјирик. Түркијәдә кечирилән сечкиләр бир чох өлкәләр үчүн нүмунә ола биләр. Әрдоғанын өзүнә ҝәлдикдә исә о, сијаси лидер олараг чох бөјүк шәхсијјәтдир. Вә бу бүтүн дүнјада гәбул едилир. Бу да тәсадүфү дејил. Әрдоған вә онун тәмсил етдији партија бу наилијјәтләри газанмаг үчүн чох бөјүк ишләр ҝөрүб. Әҝәр Әрдоған бүтүн дүнјада, хүсусилә әрәд дүнјасында бу ҹүр рәғбәт вә мәһәббәтлә гаршыланыбаса, мүтләгдир ки, Түркијә халгы тәрәфиндән дә бу дәстәји алмалы иди. Әрдоған бир нечә ил бундан габаг Давосда етдији чыхыш һамымызын чох ҝөзәл јадындадыр. Әрдоған һәмин чыхышы илә бүтүн дүнја мүсәлманларынын мәһәббәтини газанды.
Азәрбајҹанда исә белә бир сечкиләрин кечирилмәси јалныз вә јалныз һәгиги ислаһатларын һәјата кечирилмәси илә мүмкүндүр. Чүнки бизим халг етимадыны итирмир вә тәјин олунмуш әдаләтсиз рәһбәри гыса бир заман әрзиндә рүсвај етмәк истәмир. Бизим милләтин бир нечә мүсбәт хүсусијјәти вар, хүсусилә етимад вә шәхсијјәт вермә хүсусијјәти. Халгын бу ҹүр етимадындан суи-истифадә етмәк олмаз. Әрәб халгларына бахдыгда Азәрбајҹан халгынын сосиал дуруму вә һакимијјәт тәрәфиндән мәруз галдығы чәтинликләр һәддән артыг чохдур. Лакин әрәбләрдән фәргли олараг, Азәрбајҹан халгы јенә дә дөзүмлүлүк нүмајиш етдирир. Бу дөзүмлүлүјү горхаглыг кими гијмәтләндирмәк лазим дејил. Бу дөзүмлүлүкдән вә етимаддан истифадә едиб гыса бир заман әрзиндә ислаһатлар һәјата кечирмәк лазымдыр.”
АДП сәдри Сәрдар Ҹәлалоғлу:
“Әввәла ону дејим ки, Түркијәдә кечирилән сечкиләр сөзүн әсл мәнасында конститусион вә демократик олду. Бу сечкиләр Түркијә халгынын һәгиги ирадәсини нүмајиш етдирди. АК Партијанын сон ики дөнәм әрзиндә апардығы халг сијасәтинин уғурлу нәтиҹәси иди ки, бу дәфә дә јенидән халгын сәсини газанды. Үмумијјәтлә, кечирилән сечкиләр ону ҝөстәрди ки, Түркијә ҝери дөнмәз шәкилдә Авропа дәјәрләрини мәнимсәјәрәк, онун инкишаф јолунда сүрәтлә ирәли ҝедир.
О ки, галды “Азәрбајҹанда белә бир сечкиләрин кечирилмәси мүмкүндүрмү” суалына, ону дејәрдим ки, һәр шеј сијаси игтидарын ирадәсиндән асылыдыр. Мәсәлә бурасындадыр ки, Түркијәдә баш верәнләр, өз-өзүнә баш вермәјиб. Јәни кифајәт гәдәр инсанлар сәј ҝөстәрәрәк, мүбаризә апарыблар. Әрдоғанын буҝүнкү вәзијјәтә ҝәлиб чыхмасы тарихинә бахсаг ҝөрәрик ки, Әрдоған һәбсханалардан кечиб, узун мүддәт сијасәтдән кәнар галмаг мәһдудијјәти илә үзләшибдир. Лакин бу гәдәр чәтинликләрә бахмајараг, Әрдоған даима тутдуғу јолун доғру олдуғуну анлајыб вә өз јолундан һеч вахт ҝери чәкилмәјиб. Түркијә биздән фәргли олараг даһа чох Авропанын ичәрисиндәдир. Нәзәр алсаг ки, НАТО-нун ән бөјүк тәрәфдары Түркијәдир вә НАТО Авропанын тәләбләринин ҝенишләндирилмәсиндә өнәмли рол ојнајан тәшкилатлардан биридир. Бу амилләрин һамысы Түркијәнин демократикләшмәсиндә мүһүм рол ојнајыр.
Диҝәр тәрәфдән Түркијә өз игтисадијјаты илә даһа чох авропа игтисадијјатына интеграсија едиб. Түркијәдән фәргли олараг Азәрбајҹан исә Авропа игтисадијјатына јалныз нефт вә газ мәһсуллары илә интеграсија едиб. Бундан әлавә, Түркијә Азәрбајҹандан фәргли олараг Авропанын инсан һаглары вә демократија барәдә олан дәјәрләринин һамысына әмәл едир. Јәни бу бахымдан да Түркијә Азәрбајҹандан гат-гат ирәлидәдир. Лакин Азәрбајҹан ачыг вә гәти шәкилдә Авропадан узаглашмагла Авропа дәјәрләринә мүгавимәт ҝөстәрмәк хәтти ҝөтүрүб. Бу ҝүн Түркијә Авропан
