Әһли Бејт (әлејһимус сәлам) -АБНА- Хәбәр Аҝентлији- Устад Һүсејн Әнсарианын дәјәрли нәзәрләринә әсасән, мөминләрин бир-бири илә рабитәсинин үсулу Гурани-Кәримдә вә Мәсумлардан (ә) ҝәлән һәдисләрдә бәјан олунмушдур. Онлардан бир нечәсинә ишарә едәк:
1 - Достҹасына: Гурани-Кәрим бујурур ки, мөминләрин бир-бири илә рабитәси достҹасына вә вилајәтҹәсинә олмалыдыр. Вилајәт - ики шејин бир-биринә јахын олмасыдыр, даһа чох достлуг, рәһбәрлик, ихтијар саһиби олмаг мәнасындадыр, көмәкчи мәнасындадыр. Она ҝөрә дә ҝәрәк мөмин киши вә гадынлар бир тәрәфдән бир-биринин јардымчысы олмалы, башга тәрәфдән дә бир-биринин үзәриндә вилајәтләри олмалыдырлар вә бир-биринин бәзи ишләринә дәхаләт едә биләрләр. Чүнки бу ҹүр вилајәти Аллаһ онлара вермишдир вә бир-биринин һарам вә ләјагәтсиз әмәлләринә, дини, әхлаги вә иҹтимаи вәзифәләрини тәрк етмәјә ҝөрә һаглары вардыр ки, мәсулијјәт һисс етсинләр, әмр-бе-мәруф вә нәһј-әз-мункәр етсинләр.
2 - Гардашҹасына: Гуран мөминләри бир-бири үчүн гардаш адландырмышдыр, она ҝөрә дә онлар тәкҹә бир-биринин гәм вә шадлыгларына шәрик олмагла јанашы, ејни заманда һәгиги гардашлары үзәриндә олан һүгуглара да маликдирләр. Она ҝөрә дә бир-бирини мәсхәрәјә гојмагдан, пис ләгәб гојмагдан вә бир-биринә чиркин адлар гојмагдан, гејбәтдән, төһмәтдән, хәјанәтдән узаг олмалыдырлар.
Достлуг вә гардашлыг мүнасибәтләри, мөминләрин бир-биринә гаршы мәсулијјәтләринин олмасына сәбәб олур, о ҹүмләдән:
• Әҝәр мөминләрин арасында мүнагишә јаранарса, башгалары сакит отурмасынлар, тамашачы олмасынлар. Әксинә чалышмалыдырлар ки, онларын арасында сүлһ бәргәрар олсун.
• Сәфәр заманы бир-биринин вәзијјәтиндән мәктуб васитәсилә хәбәрдар олсунлар. Ҝәлән заман бир-бири илә ҝөрүшсүнләр.
• Нараһатлыг, чәтинлијә дүшәндә, мүсибәтдә бирликдә чалышмалыдырлар. Имам Садиг (ә) мөминләрин бирликдә чалышмаглары һагда бујурур: “Һәр кәс ки, өз дини гардашы үчүн баш верән мүсибәтә вә чәтинлијә ҝөрә шад олса, дүнјадан о замана гәдәр ҝетмәз ки, Аллаһ да ону бу мүсибәтә дүчар едәр”.
• Бир-биринә гаршы әмин олсунлар вә әманәти саһибинә версинләр.
• О заман ки, мөмин гардашы хәстәләнди, ону зијарәт етсинләр.
• Һәр нә ки, өзү чох истәјир, өзү үчүн јахшы шеј сајыр, дин гардашы үчүн дә јахшы һесаб етмәлидир.
• О заман ки, мәһкәмәдә вә ја башга јердә онун шәһадәтинә еһтијаҹ олса, буну етсин, шәһадәт заманы да һаггы сөјләсин.
• О заман ки, диндашы дүнјадан ҝетди - ҹәназә, кәфән вә дәфн мәрасимләриндә иштирак етсин.
• О заман ки, мөмин гардашы мәҹлисә дахил олду, отуранлар ҝәрәк она јер версинләр.
• Мөминләр ҝәрәк бир-бирини бөјүк гијмәтләндирсинләр, әзиз тутсунлар вә ҝүләрүзлә гаршылашсынлар. Бир-биринә салам версинләр. Әл вериб тутушсунлар, әҝәр сәфәрдән ҝәлибләрсә, әл тутмагдан башга гуҹаглашсынлар.
• Мөмин ҝәрәк мөминин сиррини сахлаја билсин. Онларын сирләрини ачмагдан, хәталарыны вә ејбләрини ифша етмәкдән чәкинмәлидирләр вә онларын сәһвләринә ҝөрә истәдикләри үзрләри гәбул етмәлидирләр вә онлары бағышламалыдырлар.
• Онлары данламагдан узаг олсунлар, Пејғәмбәр (с) бујурур: “Һәр ким мөмини данлаја, о замана гәдәр дүнјадан ҝетмәз ки, башгаларыны данладығы о әмәлә, хәтаја вә ја бәлаја дүчар олмасын”. Имам Садиг (ә) бујурур: “Һәр ким мөмини данлајар вә мәзәммәт едәр, Аллаһ ону дүнја вә ахирәтдә данлајаҹагдыр”.
• Әһд вә пејманына гаршы садиг вә вәфалы олмалыдыр.
• Мөминләр башга мөминләрлә рәфтарда ҝәрәк тәвазөкар вә сәбирли олсунлар, онлары өз достлары һесаб етсинләр, кафир вә гејри-мөминләри өз һәгиги достлары кими гәбул етмәсинләр.
• Һансы ләгәби вә ја ады севир, онунла чағырмалыдырлар.
• Аллаһа иман, ҹиһад, дин вә диндарлыг хидмәтләриндә башгаларындан ирәлидә ҝедәнләрә дуачы олмалыдырлар.
Гурани-Кәрим мүһаҹир вә әнсарлардан сонра ҝәлән мүсәлманлара мүраҹиәт едир: “Онлар Аллаһа дуаларында дејирләр: Пәрвәрдиҝара! Бизи вә иманда биздән ирәлидә олан гардашларымызы бағышла вә гәлбимиздә мөминләрә гаршы кин вә һәсәди гәрар вермә. Пәрвәрдиҝара! Сән рәһимли вә меһрибансан! “
Һәр кәс ки, јахшылыг истәјир, тәкҹә өзү үчүн истәмәсин, бүтүн сәјләри ҹәм үчүн олсун. Әҝәр һәр ҹүр кин, дүшмәнчилик, пахыллыг, һәсәд инсанларын гәлбиндән силинсә, бу әсл Ислам ҹәмијјәти олар.
Диггәт: Хәбәрдән истифадә етдикдә мәнбәјә истинад лазымдыр
