1999-ҹу илин сијаһыјаалынмасына ҝөрә | |
Јашајыш мәнтәгәси | Ермәниләрин сајы (нәфәр) |
Бакы шәһәри | 378 |
21 | |
1 | |
32 | |
5 | |
17 | |
7 | |
2 | |
7 | |
3 | |
6 | |
7 | |
1 | |
6 | |
1 | |
7 | |
8 | |
3 | |
1 | |
5 | |
2 | |
5 | |
3 | |
1 | |
5 | |
5 | |
7 | |
7 | |
7 | |
3 | |
1 | |
1 | |
2 | |
4 | |
4 | |
7 | |
22 | |
1 | |
18 | |
3 | |
10 | |
8 | |
6 | |
1 | |
2 | |
43500 | |
Кәлбәҹәр рајону (кечмиш Ағдәрә | 9794 |
1140 | |
Тәртәр рајону (кечмиш Ағдәрә | 23056 |
12929 | |
29593 | |
Бүтүн өлкә үзрә | 120,745 |
Диггәт: Хәбәрдән истифадә етдикдә мәнбәјә истинад лазымдыр
Ашағыда Дөвләт Статистика Комитәсинин 1999-ҹу илдәки сијаһыја алынмасы заманы Азәрбајҹанда јашајан ермәниләрлә бағлы гејдә алынан статистиканы диггәтинизә чатдырырыг.
Бәзи експертләр дејирләр ки, Азәрбајҹан һөкумәти Бакыда гоһумларынын ганадлары алтында ҝизләниб өзләрини раһат һисс едән вә сәсләри чыхмајан ермәниләри данышдырмалыдыр. Онлар бејнәлхалг тәшкилатлара билдирмәлидир ки, бурада раһат јашајырлар һеч бир сыхынтылары јохдур...
Бакыда јашајан ермәниләр дәфәләрлә мәһкәмәләрдә мүлк иддиалары да галдырыблар вә тәәссүф ки, бир сыра һалларда мәһкәмәләр нәјинсә мүабилиндә, киминсә тәзјиги илә онларын хејринә гәрарлар чыхарыб...
Бундан сонра Н.Варагјан јерли мәһкәмә инстансијасына Нәсими рајон Полис Идарәсиндә вәзифәли шәхсин һәрәкәтләриндән шикајәт едиб. Нәсими рајон Мәһкәмәси вә Бакы Апеллјасија Мәһкәмәси Н.Варагјанын иддиасыны тәмин етмәјиб. Белә олан тәгдирдә, о, Али Мәһкәмәјә мүраҹиәт едиб. Али Мәһкәмә ермәни гадынын хејринә гәрар чыхарараг Бакы Апеллјасија Мәһкәмәсинин гәрарыны ләғв едиб. Ишә јенидән Бакы Апелјасија Мәһкәмәсиндә бахылыб, лакин Варагјанын иддиасы тәмин едилмәјиб.
Нора Вартанесовна Варагјан Ермәнистанын Азәрбајҹана гаршы һәрби тәҹавүзүнүн башладығы илк илләрдә - 1991-ҹи илдә Нәсими рајонунда јашадығы үнвандан гејдијјатдан чыхыб. Сонрадан исә һеч бир үнвана гејдијјата дүшмәјиб. 2007-ҹи илдә исә Нәсими рајон Полис Идарәсинин паспорт вә гејдијјат шөбәсинә шәхсијјәт вәсигәси алмаг үчүн мүраҹиәт едиб. Нәсими рајон Полис Идарәси паспорт вә гејдијјат шөбәси тәрәфиндән исә онун мүраҹиәтини гејдијјатдан чыхдығына ҝөрә рәдд едилиб.
Бу ермәни гадын полис идарәси илә бағлы Бакы Апелјасија Мәһкәмәсинин гәрарындан Али Мәһкәмәјә кассасија шикајәти едиб. Али Мәһкәмәнин Мүлки Ишләр үзрә Мәһкәмә Коллеҝијасынын һакими Әсәд Мирзәлијев Бакы Апелјасија Мәһкәмәсинин гәрарыны ләғв едиб. Ишә јенидән әввәлки инстансијада – Бакы Апелјасија Мәһкәмәсиндә бахылмасына гәрар чыхарыб.
2009-ҹу илин мајында Азәрбајҹан Али Мәһкәмәсиндә миллијәтҹә ермәни олан шәхсин - Нора Вартанесовна Варагјаныб Бакы шәһәри Нәсими рајон Полис Идарәсинә гаршы галдырдығы кассасија шикајәтинә бахылыб.
Һазырда арамызда јашајан Бакы ермәниләри илә бағлы ону да гејд етмәк лазымдыр ки, онлар бир чох һалларда һеч нәдән чәкинмәдән алныачыг ҝәзмәји, миллијәтләрини ҝизләтмәмәји дә баҹарыр, һәтта Бакыда мәһкәмәләрдән өз хејирләринә гәрарлар да чыхартдыра билирләр.
Мәсәлән, бу ил ијунун 22-дә Авропа Шурасы Парламент Ассамблејасынын јај сесијасында Азәрбајҹан гурумдакы нүмајәндә һејәтинин үзвү Гәнирә Пашајева чыхышы заманы мүзакирәләрдән әввәл данышан Ермәнистан президенти Серж Сәркисјанын Азәрбајҹан әлејһинә дедији јанлыш ачыгламалара мүнасибәт билдириб. Г.Пашајева Ермәнистан президентинин Азәрбајҹанда иргчилик вә ермәнифобијанын олмасы барәдә иддиаларына белә ҹаваб вериб: “Азәрбајҹан дүнјанын ән толерант өлкәләриндән биридир. Вә өлкәдә һеч бир иргчилик вә ермәнифобијасы јохдур. Әҝәр бу белә олсајды, бу ҝүн бизим арамызда 30 минә јахын ермәни јашамазды. Амма сиз Ермәнистана ҝедәндә сорушун ки, орада сизә бир азәрбајҹанлы ҝөстәрсинләр. Онлар буну ҝөстәрә билмәјәҹәкләр. Чүнки етник тәмизләмә сијасәти апарараг, бүтүн азәрбајҹанлылары өз евләриндән говублар”.
Јухарыда гејд етдијимиз кими, Азәрбајҹанын ајры-ајры дөвләт рәсмиләри, депутатлары мүхтәлиф вахтларда, мүхтәлиф трибуналардан арамызда кифајәт гәдәр ермәнинин јашадығыны билдирибләр.
Дөвләт Статистика Комитәсины бунунла бағлы үнванладығымыз суалымыз ачыг галыб...
Дағлыг Гарабағ мүнагишәсиндән сонра көчүб ҝетмәјән Бакы ермәниләринин бәзиләри Дөвләт Статистика Комитәсинин һәлә 1999-ҹу илдә кечирдији сијаһыјаалма заманы өз миллијәтини ҝизләтмәкдән чәкинмәмишди. Арашдырмамаыза ҝөрә, ДСК-нын 1999-ҹу илдә кечирдији сијаһыјаалмада Дағлыг Гарабағ истисна олмагла, Азәрбајҹанда 700-ә јахын ермәнинин јашадығы гејдә алыныб. Демәли, о заман азәрбајҹанлыларын арасында јашајан јалныз 700 нәфәр ермәни миллијәтини ачыг сөјләмәкдән чәкинмәмишди. Бу дәфәки сијаһыјаалма заманы ҝөрәсән нечәси буну едә билиб?
Бу исә тәбии ки, һәмишә биҹлик вә һијлә нүмајиш етдирән ермәниләрә јахшыҹа имкан јарадыб ки, миллијәтләрини ҝизләтсинләр...
Ахы сијаһыјаалынма заманы әһалидән һансы миллијәтдән олдуғу сорушуларкән сорғу олунанлар көнүллү олараг һансы миллијәтдән олдуғуну билдирибләр.
Белә ҝөрүнүр ки, һазырда Бакыда јашајан ермәниләр әһалинин сонунҹу сијаһыјаалынмасы заманы миллијәтләрини ҝизләдибләр вә сијаһыја башга милли мәнсубијјәтлә дахил олублар. Мәсәлән, ја азәрбајҹанлылар, ја руслар, ја јәһудиләр, ја да да башга милләтләр кими...
Бәс Бакыда јашајанлар...?
Лакин әһалинин милли тәркиби илә бағлы сорғумузу ҹавабландыран Дөвләт Статистика Комитәсиндән Дағлыг Гарабағдан кәнарда, о ҹүмләдән Бакыда нә гәдәр ермәнинин јашадығы барәдә мәлумат верилмәјиб. Јалныз о гејд едилиб ки, Азәрбајҹанда јашајан ермәниләрин сајы 1999-ҹу илдәки сијаһыјаалынманын нәтиҹәсинә ујғун ҝөтүрүлүб вә бу рәгәм 120 мин 300 нәфәрдир.
Азәрбајҹанда әһалинин сонунҹу сијаһыја алынмасы заманы (бу сијаһыјаалынма 2009-ҹу ил апрел ајынын 13-дән 22-дәк һәјата кечирилиб) заманы бәзи ҝөстәриҹиләр дәгигләшдириләркән, милли тәркиб дә мүәјјәнләшиб. Модерн.аз сајты Дөвләт Статистика Комитәсинә Дағлыг Гарабағдан кәнарда, о ҹүмләдән Бакыда нә гәдәр ермәнинин јашадығы барәдә сорғу илә дә мүраҹиәт етмишди.
Арашдырмалар ҝөстәрир ки, Бакыда јашајан ермәниләрин бөјүк бир һиссәси азәрбајҹанлыларын һәјат јолдашлары, онларын аилә үзвләри, гоһумларыдыр. Диҝәр һиссәси ад вә сојадларыны дәјишиб руслар, јәһудиләр кими јашајырлар. Дини вә етник мәнсубијјәтләринә ҝөрә һеч бир проблемлә үзләшмәјән Бакы ермәниләринин һазырда һәтта дөвләт органларында мүхтәлиф вәзифәләр тутдуғу да һеч чимә сирр дејил.
Буну Азәрбајҹанын ајры-ајры дөвләт рәсмиләри, депутатлары да мүхтәлиф вахтларда бејнәлхалг тәшкилатларын нүмајәндәләри илә ҝөрүшдә билдирибләр.
Әһли Бејт -АБНА- хәбәр аҝентлијинин вердији хәбәрә әсасән Азәрбајҹанда ермәниләр тәкҹә ишғал алтындакы Дағлыг Гарабағ әразисиндә јашамырлар. Арашдырмалара ҝөрә, һазырда Дағлыг Гарабағ истисна олмагла, ермәниләрин Азәрбајҹан әразисиндә ән чох јашадығы әрази Бакы шәһәридир. Бәзи мәлматларда Бакы шәһәриндә 20 миндән, диҝәр мәлуматларда исә бундан да чох – 30 мин ермәнинин јашадығы билдирилир. Лакин гејд едәк ки, 1995-ҹи илдә инҝилтәрәдә ачыглама верән Һејдәр Әлијев, Азәрбајҹанда јашајан ермәниләрин сајыны 60 мин нәфәр олдуғуну билдириб.