Нијәсә һәмишә мәнә белә ҝәлиб ки, Азәрбајҹанда ҝәнҹләр автомобилдән сонра ән чох силаһа мараг ҝөстәрирләр.
Амма автомобилдән фәргли олараг, ганун һәр кәсин силаһ әлдә етмәсинә имкан вермир. Бунун үчүн ганунла мүәјјән едилмиш шәртләрә әмәл олунмалыдыр, сәнәдләр тәгдим едилмәлидир вә с. Мәлумат үчүн гејд едәк ки, һазырда Бакы шәһәриндә 12 силаһ мағазасы фәалијјәт ҝөстәрир. Силаһларын гијмәти исә нөвүнә ҝөрә дәјишир. Бу јазымызда Дахили Ишләр Назирлијинин мәтбуат хидмәтиндән алдығымыз мәлуматлар әсасында өлкәмиздә кимләрин силаһ әлдә етмәк һүгугунун олмасындан вә јахуд бу саһәдә гүввәдә олан гадағалардан бәһс едәҹәјик.
Мүлки силаһын әлдә едилмәси
Дахили Ишләр Назирлијинин мәлуматында дејилир ки, Азәрбајҹанын 18 јашына чатмыш һәр бир вәтәндашынын мүлки силаһ әлдә етмәк һүгугу вар. Мүлки силаһы әлдә етмәк истәјән вәтәндаш јашадығы әразинин полис органына вә ја Дахили Ишләр Назирлијинин Баш Иҹтимаи Тәһлүкәсизлик Идарәсинә мүраҹиәт едә биләр. Силаһын алынмасына хүсуси иҹазәни әлдә етмәк үчүн вәтәндаш бир нечә сәнәд тәгдим етмәлидир. Һәмин сәнәдләрә әризә (полис органындан алынмыш бланк долдурулур), Азәрбајҹан вәтәндашлығыны тәсдиг едән шәхсијјәт вәсигәси, сағламлыг һаггында тибби арајыш, 3х4 см өлчүдә ики әдәд фотошәкил дахилдир.
Әризә илә мүраҹиәт етмиш шәхсләрин мәһкумлуғу вә профилактики учотда олуб-олмамасы јохланылыр. Дөвләт органы тәрәфиндән хүсуси јохланылмасы һәјата кечирилмиш шәхсләр барәдә исә белә јохламалар апарылмыр.
Назирлијин мәлуматына ҝөрә, мүлки силаһын әлдә едилмәсинә хүсуси иҹазә верилмәси үчүн вәтәндашын Овчулар Ҹәмијјәтинин үзвү олмасына еһтијаҹ јохдур. Һалбуки 2006-ҹы иләдәк өлкәмиздә Овчулар Ҹәмијјәтинә үзв олмајанлара силаһ сатышы гадаған иди.
Әҹнәбиләр дә Азәрбајҹанда силаһ ала биләрләр
Арашдырмаларымыз заманы өјрәндик ки, әҹнәбиләр дә өлкәмиздә силаһ ала биләрләр. Бунун үчүн онлар вәтәндашлығы тәсдиг едән шәхсијјәт вәсигәсини вә вәтәндашы олдуғу дөвләтин сәфирлијиндән (нүмајәндәлијиндән) вәсатәт мәктубу тәгдим етмәлидирләр. Бу һалда онлардан тибби арајыш алынмыр вә мәһкумлуғу јохланылмыр. Лакин әҹнәбиләр хүсуси иҹазә әсасында әлдә етдикләри мүлки силаһы алындығы вахтдан 5 ҝүндән ҝеҹ олмајараг, Азәрбајҹандан чыхармалыдырлар. Бу тәләб позуларса, силаһ мүсадирә олунур.
Дахили Ишләр Назирлијинин мәлуматында мүлки силаһын әлдә едилмәсинә верилән хүсуси иҹазәнин етибарлылыг мүддәтинин 6 ај олдуғу вурғуланыр. Хүсуси иҹазәдә мүлки силаһы әлдә едән шәхсин сојады, ады вә атасынын ады, силаһын нөвү, мигдары, хүсуси иҹазәнин верилмә тарихи вә етибарлылыг мүддәти ҝөстәрилир. Хүсуси иҹазәнин арха һиссәсиндә сатылан силаһын маркасы, калибри, нөмрәси барәдә мүвафиг гејдләр апарылыр, имзаланыр вә мөһүрлә тәсдигләндикдән сонра вәтәндаша верилир. Ән өнәмлиси исә вәтәндаш хүсуси иҹазә илә әлдә едилмиш одлу ов вә ја идман силаһыны ики һәфтә әрзиндә гејдијјатдан кечирмәлидир. Гејдијјата алынмыш силаһын саһибинә силаһын сахланмасы вә тәјинаты үзрә истифадәси һүгугуну тәсдиг едән шәһадәтнамә верилир.
Ону да гејд едәк ки, одлу ов вә ја идман силаһынын сахланмасы, тәјинаты үзрә истифадә едилмәси һүгугуну тәсдиг едән шәһадәтнамәнин верилмәси заманы илкин гејдијјата ҝөрә шәрти малијјә ваһидинин 10 мисли мәбләғиндә дөвләт рүсумунун өдәнилмәси барәдә гәбз тәләб едилир: “Шәһадәтнамәнин етибарлылыг мүддәти 3 илдир. Етибарлылыг мүддәтинин гуртармасына 3 ај галмыш онун узадылмасы үчүн вәтәндашын әризәси, силаһын сахланмасына, ҝәздирилмәсинә, тәјинаты үзрә истифадә едилмәсинә верилән хүсуси иҹазә, силаһын өзү вә тәкрар гејдијјата ҝөрә шәрти малијјә ваһидинин 5 мисли мәбләғиндә дөвләт рүсумунун өдәнилмәсини тәсдиг едән гәбз тәгдим едилмәлидир. Әризә верилдији ҝүндән 1 ај мүддәтинә бахылыр. Хүсуси иҹазә 3 ил мүддәтинә узадылыр”.
Дөвријјәси гадаған едилмиш силаһлар...
Дахили Ишләр Назирлијиндән ону да билдирдиләр ки, Азәрбајҹан вәтәндашлары силаһла тәлтиф олунмалары һаггында сәнәдләри тәгдим етдикдә һәмин силаһын сахланмаса, ҝәздирилмәсинә вә тәјинаты үзрә истифадә едилмәсинә Баш Иҹтимаи Тәһлүкәсизлик Идарәси тәрәфиндән шәһадәтнамә верилир. Бу шәһадәтнамә дөвләт рүсуму тутулмадан, етибарлылыг мүддәти ҝөстәрилмәдән, “тәлтиф” сөзү јазылмагла верилир. Дөвријјәси Азәрбајҹанда гадаған едилмиш силаһлар тәлтиф силаһы кими верилә билмәз: “Тәлтиф силаһы һәрби тәјинатлы оларса, онун саһиби өлдүкдә гоһумлары тәрәфиндән дәрһал полис органына өдәнишсиз тәһвил верилмәлидир. Јивли вә јивсиз ов силаһлары исә өлмүш шәхсин гоһумлары тәрәфиндән 10 ҝүн мүддәтиндә полис органына тәһвил верилир, силаһын гејдијјатынын дәјишдирилмәси вә ја гоһумларын разылығы илә сатыша верилмәси мәсәләсинә бахылыр”.
Пневматик силаһын вә ја аерозол гурғуларынын әлдә едилмәси үчүн хүсуси иҹазә тәләб олунмур. Бу силаһлары тиҹарәт мүәссисәләри јалныз 18 јашына чатмыш вәтәндашлара онларын шәхсијјәт вәсигәси әсасында сатыр вә бу барәдә мүвафиг гејд апарыр.
Кимләр мүлки силаһ ала билмәз?
Бәс һансы һалларда вәтәндашын мүлки силаһ әлдә етмәсинә хүсуси иҹазә верилмир? ДИН-ин мәлуматында билдирилир ки, мүлкијјәтиндә коллексија әшјалары истисна олмагла, 7-дән чох одлу ов вә ја идман силаһы олан, һаггында алкоголизм, наркоманија, руһи хәстәликлә, һабелә ҝөрмә габилијјәтинин позулмасы илә бағлы мүвафиг сәһијјә органынын тибби әкс-ҝөстәриши олан, ағыр ҹинајәтләрә ҝөрә, һабелә силаһ вә сурсатдан вә ја партлајыҹы маддәләрдән истифадә етмәклә төрәдилмиш ҹинајәтләрә ҝөрә мәһкум едилән вәтәндашларын мүлки силаһ әлдә етмәсинә иҹазә верилмир.
Һәмчинин вәтәндаш полис органларында профилактик вә әмәлијјат учотунда олдугда, јашајыш јери билинмәдикдә, фәалијјәт габилијјәтсизлији мәһкәмәнин гәрары илә тәсдиг едилдикдә вә силаһла тәһлүкәсиз давранма гајдаларыны билмәдикдә мүлки силаһ әлдә етмәк һүгугундан мәһрум едилир.
"Заман Азәрбајҹан" гәзети