Әһлибејт (ә) Хәбәр Аҝентлији-Јарым илә јахын мәһкәмә просеси давам етди. Заман етибары узун бир дөврү әһатә етсә дә, чох мәсәлә ачылмамыш галды. Вәкилләр вә тәгсирләндирилән шәхсләр вәсатәтлә чыхыш едәндә һәр дәфә һаким онлара бахылмасыны сонраја сахлајырды.
Сонрасы да белә олду. Иш баша чатмамыш, арашдырма тамамланмамыш, ишин бир чох епизодуна ајдынлыг ҝәтирилмәмиш һаким Әлөвсәт Аббасов мәһкәмәни јекунлашдырмаг истәјир. Мән бу мәһкәмәнин бир чох иҹласларында иштирак етмишәм.
Әввәла ону гејд етмәк истәјирәм ки, мәһкәмә просеси сөзүн там мәнасында һакимијјәтин ифшасы фонунда ҝетди. ДИН вә онун "Бандотдел" дејилән идарәсинин Азәрбајҹан вәтәндашларына гаршы һансы гәддарлығы нүмајиш етдирдији, һансы ишҝәнҹәләри тәтбиг етдији, һеч бир ҝүнаһы олмајан динҹ инсанлара гаршы һансы васитәләрлә "ҹинајәт иши" гурашдырдығы мәһкәмә иҹласларында там ортаја чыхды.
Икинҹиси, мәһкәмә арашдырмасы заманы мәлум олду ки, Нардаран әмәлијјатыны тәшкил етмәкдә әсас мәгсәдләрдән бири Әли Кәримлини вә мәни һәбс етмәк олуб. Мүсәлман Бирлији Һәрәкатынын рәһбәри Һаҹы Талеһ Бағырзадә мәһкәмәдә вердији ифадәдә деди ки, мәнә диллә ифадә олуна билмәјәҹәк формада ишҝәнҹәләр верибләр ки, Нардаран һадисәләрини (јәни истинтагын дили илә десәк, дөвләт чеврилишини) Ҹәмил Һәсәнлинин вә Әли Кәримлинин төрәтдији, бу ишин архасында онларын дајандығы һаггында тәсдигләјиҹи ифадәләр верим. Ишҝәнҹә вә зор ҝүҹүнә белә бир ифадәни диҝәр тәгсирләндирилән шәхсләрдән дә алмаға чалышыблар. Суал олунур: мәһкәмә бу мәсәләјә нијә ајдынлыг ҝәтирмәди?
Үчүнҹүсү, бүтүн просесбоју ајдын олмады ки, АХҸП сәдринин мүавини Фуад Гәһрәманлы һансы сәбәбдән Нардаран мәһбуслары илә бирликдә дәмир бармаглылар арасындадыр (сонрадан шүшә камера ичәрисиндәдир). Мәһкәмәнин борҹу иди ки, бу мәсәләјә ајдынлыг ҝәтирсин. Амма мәһкәмә бу мәсәләјә ајдынлыг ҝәтирмәсә дә, чох сағ олсун Талеһ Бағырзадә бағлантыны ачды. Сән демә, Нардаранда сахланылан шәхсләрдән Әли Кәримлинин вә мәним әлејһимә тәсдигләјиҹи ифадәләр ала билмәјәндән сонра Халг Ҹәбһәси сәдринин мүавини Фуад Гәһрәманлыны мәсәләјә һеч бир аидијјәти олмајан "Фаҹебоок" јазыларына ҝөрә сүни шәкилдә бу ишә ҹалајыблар ки, мәсәләјә мүтәшәккил чеврилиш характери верә билсинләр, сијаси мүхалифәтин олмајан "дөвләт чеврилиши ҹәһдинә" сүни бир бағлантысыны гура билсинләр. Мәһкәмә просеси бунун бош ҹәфәнҝијјат олдуғуну там шәкилдә ортаја гојду.
Дөрдүнҹүсү, просесә рәһбәрлик едән һаким 6 ајлыг арашдырма заманы һал шаһидләринин (8 нәфәр) һеч биринин мәһкәмәјә дәвәт едилмәмәсини нә илә изаһ едә биләр? Бәлкә гурашдырылан ишин даһа да ифша олунаҹағындан еһтијат етдиләр. Ахы, шаһидләр "дөвләт чеврилишинә ҹәһд" едилән мәканда атышма јерини тәсвир етмәли идиләр, сахланылан шәхсләрин үзәриндән һансы силаһ, автомат, гумбара, гранат чыхдығыны демәли идиләр.
Ҹинајәт ишиндә һадисә јериндә һал шаһидләринин олдуғу сәнәддә әкс етдирилсә дә, тәгсирләндирилән шәхсләр вә мүлки шаһидләр һадисә јериндә һал шаһидләринин олмадығыны бирбәбир гејд етмишдиләр. Демәли, һал шаһидләри сахта олуб.
Диҝәр тәрәфдән мәһкәмә арашдырмасы заманы о да бәлли олду ки, Нардаран ишини һал шаһиди кими имзаламыш шәхсләр ејни идарәнин диҝәр ишләриндә дә шаһидлик едибләр. Демәли, һал шаһидләри һәм дә гејри-рәсми штатда олублар. Онларын мәһкәмә гаршысына чыхарылмамасы мәһз бу сахтакарлыгларла бағлыдыр. Истиснасыз олараг бүтүн мүлки шәхсләр мәһкәмә арашдырмасы заманы онлардан ишҝәнҹә вә зор ҝүҹүнә алынмыш илкин ифадәләрдән имтина етдиләр. Әмәлијјаты вә истинтагы ифша етдиләр. Инди, демәли, бу 18 нәфәр шәхси әмәлијјатда иштирак едән, һадисәдә "зәрәрчәкән" кими ҝөстәрилән, јәни билаваситә ишдә тәрәф олан полис ишчиләринин ифадәси әсасында һәбс етмәли олаҹаглар, бу, нәинки әдаләт принсипинә, ән елементар һүгуги анлајышлара зиддирдир.
Бешинҹиси, Нардаран әмәлијјаты заманы өлдүрүлмүш икиси полис олмагла алты нәфәр Азәрбајҹан вәтәндашынын һадисә заманы һәјатыны итирмәсинә нијә ајдынлыг ҝәтирилмәди? 10 нәфәрдән чох шәхс мәһкәмәдәки ифадәсиндә ачыг вә ајдын шәкилдә билдирдиләр ки, өлдүрүләнләрдән бири Фәраһим Бүнјадов һадисә јериндә ҝүллә јарасы илә дејил, сахланыланларын јерләшдирилдикләри мебел машынында билаваситә әмәлијјатчылар тәрәфиндән автоматын гундағы илә дөјүләрәк өлдүрүлүб. Бу ифадәләр үч нәфәрдән ибарәт мәһкәмә һејәтинин гаршысында, ики нәфәр дөвләт иттиһамчысынын, 15 нәфәрә јахын вәкилин 50-60 нәфәр мәһкәмәни мүшаһидә едән вәтәндашларын, просеси ишыгландыран мәтбуат ишчиләринин ҝөзү гаршысында, гулаглары ешидә-ешидә ҹанлы шаһидләр тәрәфиндән дејилди. Мәһкәмә һејәти бу ҹинајәт әмәлинә нәдән һеч бир реаксија вермәди? Ахы, сөһбәт инсан өлүмүндән, инсаны диҝәрләринин ҝөзү гаршысында дөјә-дөјә, ишҝәнҹә јолу илә гәтлә јетирмәкдән ҝедир. Бу ҹинајәт нијә ҹәзасыз галыр?
Гәрибә дә олса, Нардаран һадисәләриндә өлдүрүләнләрин, һәбс едиләнләрин, дәһшәтли ишҝәҹәләрә мәруз галанларын сајы Кәрбәла мүсибәтиндә гәтл едиләнләрин сајына бәрабәрдир. Кимин ичиндә һагг ахтарышына зәррә гәдәр мејл варса, кимләр ки, малыны - пулуну төкүб һагга говушмаг үчүн мин километрләрлә мәсафә гәт едирләр, кимләр ки, јаздығы бәдии әсәрләрләрдә, чәкдији табло вә филмләрдә һагг ахтарышына чыхырлар, узаға ҝетмәјә еһтијаҹ јохдур, Бакынын лап јахынлығында фаҹиәси үрәкләр парчалајан ҝүнүмүзүн Нардаран мүсибәти вар. ДИН-ин јарадығы мүсибәт, "Бандотделин" јаратдығы мүсибәт, мәһкәмәнин фатиһәсини вермәјә һазырлашдығы мүсибәт.
Диггәт! Хәбәрдән истифадә етдикдә мәнбәјә истинад лазымдыр!