Әһли Бејт -АБНА- хәбәр аҝентлијинин вердији хәбәрә әсасән: Корнелл Университетинин әмәкдашлары, башда физик Моти Фридман олмагла заманда "дәлик" ачдыгларыны билдирибләр.
Сҹиенҹе Неwс билдирир ки, бу заман онлар ишыг сүрәтинин идарә олунмасындан истифадә едибләр. Гејри-ади тәҹрүбә бир нечә ҝүн әввәл онлајн режимдә јајымланыб.
"Темпорал дешик" оптик лифли кабелдә, ики "заман линзасы"нын көмәјилә јарадылыб. "Заман линзасы" - кремнијдән һазырланмыш хүсуси гурғудур, онун көмәјилә оптик лифләрдә информасијанын јердәјишмәси (фотон јығымы формасында) сүрәтләндирилир.
Линзадан кечән ишығын бир һиссәси сүрәтләнир, бир һиссәси исә әксинә, јавашыјыр. Нәтиҹәдә кабелдә гара кәсик әмәлә ҝәлир. Башга бир линза исә кабелдәкиләрин һамысыны өзүнә чәкир. Гара дәликдә баш верәнләри һеч ҹүр фиксасија етмәк мүмкүн олмур, јәни бүтүн информасија санки заман дәлијиндә јоха чыхыр.
Бу гәрибә аномалија санијәнин ҹәми 15 трилјон кәсијиндә баш вериб. Нәзәри олараг, линзаларын арасындакы мәсафә узадылса, бу мүддәти микросанијәјә гәдәр артырмаг олар.
Бундан артығыны ҝөзләмәјин исә фајдасы јохдур: ҹиһазлар һәлә о сәвијјәдә гурулмајыб. Бөјүк заман дәликләринин јарадылмасы үчүн кејфијјәтләри нәинки фәзада, һәмчинин дә заманда дәјишә билән хүсуси метаматериаллар тәләб олунур.
Әшја вә материалларын оптик хүсусијјәтләри илә манипулјасијалар инсанлығын бир чох арзуларыны ҝерчәкләшдирә биләҹәк, мәсәлән "ҝөзәҝөрүнмәз плаш"ын јарадылмасы кими. Јери ҝәлмишкән, бу јахынларда британија алимләри бәјан еләмишдиләр ки, белә бир плашы калситдән јарада билибләр.
Бу саһәдәки башга бир ирәлиләјиш исә објектләри ҝөрүнән ишыг спектриндә ҝизләдә билән метаматериалын јарадылмасы олуб. Бундан әввәлки мәлум метаматериалларын һамысы јалныз ҝөзлә ҝөрүнмәјән диапазонда шүаландырма үчүн истифадә едилирди. Чәтинлик исә бунда иди ки, ҝөрүнмәз спектрин далғаларынын узунлуғу ҝөрүнән спектринкиндән даһа бөјүкдүр. Јени метаматериалын гурулушу исә еләдир ки, һәтта чох гыса далғаларла ишләмәјә имкан верир.
Диггәт: Хәбәрдән истифадә етдикдә мәнбәјә истинад лазымдыр
