Әһли Бејт (әлејһимус сәлам) -АБНА- Хәбәр Аҝентлијинин вердији хәбәрә әсасән, Августун 3-дә Сурија мүнагишәсиндә гүввәләр нисбәтини кәскин шәкилдә АБШ, сионист исраил режими, Гәрб дөвләтләри, Инҝилтәрә, Түркијә вә Сәудијјә Әрәбистанын дәстәк вердикләри вәһһаби террорчуларын хејринә дәјишдирәҹәк ики талејүклү гәрар верилди.
Һәр ики гәрарын архасында АБШ вә Түркијә дајаныр.
Әввәла, һәмин ҝүн АБШ мәтбуаты түркләрлә америкалыларын Суријада “тәһлүкәсизлик зонасы” јаратмағы планлашдырдығыны ачыглады. “Тһе Wалл Стреет Жоурнал”ын јаздығына ҝөрә, бу зона Суријанын шималында јарадылаҹаг вә “күрдләр бу сәрһәдјаны зонадан кәнарда сахланылаҹаг”.
Һәмин зона Һәләб вилајәтинин шималында формалашдырылаҹаг вә Түркијә игтидарынын анонсуну вердији һәмин золаг узунлуғу 90 километр, ени исә 50 километр олмагла һазырда ИШИД-ин нәзарәтиндә олагн әразиләри өзүндә ҹәмләјәҹәк.
Ҝөрүндүјү кими, бурадан мәгсәд һазырда Суријада ИШИД-ә гаршы гәтијјәтли вә уғурлу мүгавимәт ҝөстәрән јеҝанә гүввә олан күрдләрә гаршы јөнәлиб. АБШ журналисти Вебстер Терпли өз блогунда “тампон зона” кими мәһз һәмин рајонларын сечилмәсинин гәтијјән тәсадүфи олмадығыны јазыр.
Онун сөзләринә ҝөрә, күрдләр Фәрат чајыны кечәрәк Һәләб вилајәтинин шимал һиссәсини вәһһаби террорчуларындан азад етмәјә һазырлашырлар вә онлар буну баҹармаг ҝүҹүндәдирләр. Нәтиҹәдә Кобани вә Африн бөлҝәләри бирләшдирилмиш олаҹаг. Инди исә түркләр вә америкалылар онлара бу имканы вермәјәҹәк, бунунла да ИШИД-ин һәмин әразиләрдә галмасыны тәмин едәҹәкләр.
Нөвбәти абсурд вәзијјәт јараныр: ИШИД-ә гаршы савашдыгларыны елан едән АБШ вә Түркијә әслиндә вәһһабиләрин ҝүҹләнмәсиндә вә әлләриндә тутдуглары әразиләри итирмәмәсиндә мараглыдырлар. Әҝәр күрдләр Һәләб вилајәтинин шималыны башкәсәнләрдән тәмизләсәләр, нәтиҹәдә ИШИД-ин Түркијә илә әлагәси кәсиләҹәк. Бу исә террорчуларын силаһсыз, әрзаг вә дәрмансыз, ҹанлы гүввә илә тәминатсыз вә лоҝистик дәстәксиз галмасы демәкдир.
Түркијә исә өз нөвбәсиндә, ИШИД-дән алдығы нефтдән мәһрум олаҹаг. “Тәһлүкәсизлик зонасы”ны јаратмаг исә она ҝөрә ҝәрәкдир ки, Түркијәнин ИШИД-ә дәстәјини давам етдирмәк мүмкүн олсун.
Һазырда Һәләб вилајәтинин шималында ИШИД јараглыларыны Түркијә тәрәфиндән бүтүн зәрури јардымла тәмин етмәк үчүн сонунҹу јол галыб. Әҝәр бу јол күрдләрин әлинә кечәрсә, “хилафәт”ин вәзијјәти кәскин писләшәҹәк, бу ҝүнләрдә Һасекени вәһһабиләрдән тамамилә тәмизләмәјә наил олмуш күрдләр вә Әсәд ордусунун һиссәләри исә ҹәнуба - Раккаја доғру ирәлиләјәрәк “хилафәтин пајтахты”ны сүгута јетирәҹәк.
Тарплинин фикринҹә, мәһз буна мане олмаг үчүн АБШ вә Түркијә террорчулар үчүн Суријанын шималында “тампон бөлҝә” јарадырлар.
Вашингтонун бәјанатына ҝөрә, Түркијә-Сурија сәрһәдинин бир һиссәси “динҹ әһали үчүн сығынаҹаг” олаҹаг, һалбуки әслиндә бу, ИШИД-ин лоҝистикасыны тәһлүкәсиз сахламаг үчүн тәшкил едилир.
Тарихчи вә журналист Тарпли өз блогунда АБШ-ын ИШИД-ин јарадылмасында вә фәалијјәтиндә иштиракына даир чохсајлы сүбутары садалајараг ИШИД-ә гаршы Америка коалисијасынын команданлығыны бирбаша “террорчуларын чары” адландырыр.
Бир сөзлә, бу ҝүн сәләфиләр истәр Суријада, истәрсә дә Ирагда мејдан сулајырса, онлара бу имканы јарадан да елә коалисија гүввәләри вә онун архасында дајанан дөвләтләрдир.
***
Икинҹи гәрары АБШ президенти Барак Обама сәсләндирди: АБШ авиасијасы бундан сонра Сурија әразисиндәки “мөтәдил мүхалифәт”ә диҝәр гүввәләрлә мүбаризәдә там авиасија дәстәји верәҹәк. Әслиндә бу, вахтилә Ливијада реаллашдырылмыш вә Гәззафинин чөкүшүнү тәмин етмиш “учушсуз зона” идејасынын јенидән дирчәлдилмәсидир. 2 ил әввәл Вашингтон ејни идејаны реаллашдырмаг истәмишди, сәбәб кими дә Әсәдин кимјәви силаһа малик олмасыны ҝөстәрмишди. О вахт ишә Русија гарышды, Әсәд бүтүн кимјәви силаһ арсеналыны тәһвил верди, Вашингтон да “учушсуз зона” идејасындан әл ҝөтүрдүјүнү елан етди. Анҹаг инди бәлли олур ки, АБШ алдадырмыш.
Әлбәттә, американлар инди дә Сурија сәмасында учурлар вә бәзиләринә ҝөрә, Обаманын јени бәјанаты даһа чох сијаси характер дашыјыр. Анҹаг һеч дә бу ҹүр дејил.
Һазырда Сурија сәмасында вәзијјәт бу ҹүрдүр: Әсәд тәјјарәләри шимал әразиләриндә надир һалда пејда олурлар, һәмин әразиләрдә “коалисија” гырыҹылары мүтләг-һакимдир.
Обаманын бәјанаты һәм дә сијаси характер дашымагла әслиндә мүһарибәдә јени мәрһәләнин башламасындан хәбәр верир. Чүнки бундан сонра АБШ авиасијасы Түркијә әразисиндә һазырланан “мөтәдил мүхалифәт”ә мүгавимәт ҝөстәрән истәнилән гүввәјә гаршы јөнләндирәҹәк.
Јәни сөһбәт тәкҹә вә һеч дә ИШИД-дән ҝетмир. Вә илк нөвбәдә Әсәд ордусундан вә күрдләрдән ҝедир.
Суручдакы террор актындан сонра Әрдоған ИШИД мөвгеләриндән даһа чох күрдләри (үстәлик һәм Суријада, һәм дә Ирагда) бомбалады. Ејни мәнтиглә АБШ авиасијасы да Түркијәдә һазырладығы јараглылара гаршы савашан һөкумәт гошунларыны илк нөвбәдә һәдәф сечәҹәк. Јәни суверен дөвләтин гануни һәрби һиссәләрини һәдәф алаҹаг.
Обаманын бәјанатынын мәһз инди ачыгланмасынын да өз бәһанәләри вар. Американлар “30-ҹу бригада” адландырдыглары “мүхалифәтчиләр”и Түркијәдән Суријаја јеридән кими онларын “Нүсрә Ҹәбһәси” илә илк тоггушмасы режиссорлар үчүн фәлакәтлә нәтиҹәләнди: “бригадачылар”ын әксәр һиссәси өлдүрүлдү, галанлар исә “Нүсрә Ҹәбһәси”нин тәрәфинә кечди.
Охшар вәзијјәт даһа әввәл дә тәкрарланмышды: “Азад Сурија Ордусу”нун силаһлыларынын бир һиссәси күрдләрин, бир һиссәси Әсәдин, бир һиссәси исә ИШИД-ин тәрәфинә кечмишди. Ҝөрүнән одур ки, јүз милјонларла вәсаит гојулан “мөтәдилләр” АБШ үчүн вурушмаг истәмирләр. Белә оланда јанкиләр чыхыш јолуну “мөтәдилләр”ә гаршы олан бүтүн гүввәләри бомбаламагда ҝөрүр. Бурада исә илк нөвбәдә Әсәдин ҝүҹләри нәзәрдә тутулур.
Беләликлә, Вашингтон мүнагишә үзәриндә нәзарәтин јени фазасыны башладыр. Бундан сонра һадисәләр Вашингтонун ссенариси илә даһа сүрәтлә баш верәҹәк.
Һамы ҝөрүр ки, Вашингтон да, Анкара да террорчуларла гәтијјән ҹидди мүбаризә апармыр, әслиндә өз ҝеосијаси мәгсәдләринә наил олурлар. Вашингтон Түркијәјә “күрд проблеми”нин һәлли үчүн карт-бланш вериб, өзләри исә ИШИД-ә гаршы мүбаризә ады алтында “Әсәд проблеми”ни һәлл едир...
Диггәт: Хәбәрдән истифадә етдикдә мәнбәјә истинад лазымдыр