Әһли Бејт (әлејһимус сәлам) -АБНА- Хәбәр Аҝентлији- Бу ҝүн, мартын 13-ү, Ҹәмадијүл-әввәл ајынын 13-ү, Һәзрәт Мүһәммәд Пејғәмбәрин (сәлләллаһу әлејһи вә алиһ) гызы Ханым Фатимеји Зәһранын (сәламуллаһи әлејһа) Шәһадәт ҝүнүдүр.
Анасы үммүл-мөминин Хәдиҹәдир (сәламуллаһи әлејһа). Ханым Фатимә (сәламуллаһи әлејһа) һәзрәт Мүһәммәд (с) Пејғәмбәрин пејғәмбәрлијинин 5-ҹи илиндә, Ҹәмадијүс-сани ајынын 20-дә (м. 614-ҹү ил) Мәккәдә дүнјаја ҝөз ачмышдыр.
“Фатимә” сөзүнүн мәншәји барәдә мәлуматлар да мараглыдыр. Әрәбләр көшәјини сүддән ајырмыш диши дәвәјә “фатимә” дејирләр. Ананын өз ушағыны сүддән узаглашдырмасыны да әрәбләр ејни көкдән олан феллә ифадә едирләр. Ислам Пејғәмбәриндән (с) рәвајәт едилән һәдисләрдә исә бу адын мәнасы “ҹәһәннәм аловундан узаглашдырылмыш” кими изаһ едилир. Чүнки Аллаһ-тәала гијамәт ҝүнүндә ҹәһәннәм атәшини Фатимәдән (ә) вә Онун нәслиндән узаглашдыраҹағыны вәд етмишдир. Фатимәнин (ә) мәшһур ләгәбләри бунлардыр: зәһра (парлаг), бәтул (иффәтли вә ја өзүнү Аллаһа һәср етмиш), таһирә (пак), мәрзијјә (Аллаһын разылығыны газанмыш), сиддигә (доғруҹул), зәкијјә (тәмизләнмиш), сејјидәтүн-нисаил-аләмин (дүнја гадынларынын ханымы), үмми әбиһа (атасынын анасы; бу ләгәби Она Пејғәмбәр вемишди) вә с.
Ислам мәнбәләриндәки мәлуматлар јекдилликлә тәсдиг едир ки, Һәзрәт Мүһәммәд Пејғәмбәр (с) өз өвладлары арасында Фатимәни (ә) һамыдан артыг севирди. Ашағыдакы һәдисләр мөтәбәр мәнбәләрдә тәватүр сәвијјәсиндә гејд едилмишдир:
“Фатимә бәдәнимин бир парчасыдыр. Ким Ону гәзәбләндирсә, мәни гәзәбләндирмиш кимидир”. “Фатимәнин гәзәби илә Аллаһ гәзәбләнәр, Фатимәнин разылығы илә Аллаһ разы олар”.
“Фатимә дүнја гадынларынын ханымыдыр”.
Һәзрәт Мүһәммәд Пејғәмбәр (с) сәфәрә ҝедәндә ән ахырда Фатимә (ә) илә видалашар, сәфәрдән гајыданда һамыдан әввәл Онун ҝөрүшүнә ҝәләрди.
“Һәзрәт Фатимәнин (ә) тәсбиһи” кими танынан мәшһур зикри дә Она Пејғәмбәр өјрәтмишди.
Һәзрәт Мүһәммәд Пејғәмбәр (с) Мәккәдә сон дәрәҹә ағыр бир шәраитдә Исламы тәблиғ етдији заман Фатимә (ә) Она мәнәви ҹәһәтдән јардым ҝөстәрир, тәһгир вә истеһзалары о һәзрәтдән узаглашдырмаға чалышырды. Һиҹрәт заманы Фатимә (ә) өз атасындан габаг Мәккәни тәрк етмәјә мүвәффәг олмамыш вә шәһәрдә галмыш, даһа сонра Әли ибн Әбу Талибин (ә) мүшајиәти илә Мәдинәјә ҝәлмишди.
Пејғәмбәрин мүасири олан мәшһур мүсәманлардан бир нечәси Фатимә (ә) илә евләнмәк арзусунда олса да, нә Пејғәмбәр, нә дә Фатимәнин (ә) өзү буна разылыг вермәмишди. Јалныз Әли ибн Әбу Талибин (ә) елчилији онларын һәр икисинин разылығы илә гаршыланды. Әли (ә) илә Фатимәнин (ә) тоју һиҹрәтин икинҹи илиндә, Бәдр дөјүшүндән сонра (м. 624-ҹү ил) баш верди. Фатимәнин (ә) меһријјәси 500 дирһәм иди, Пејғәмбәр тәрәфиндән Она һәмин дөврүн дәбинә ујғун олараг, бир нечә әшјадан ибарәт ҹеһиз дә верилмишди.
Имам Әли (ә) илә Фатимәнин (ә) аиләси 9 илә јахын (Фатимәнин (ә) вәфатына кими) мөвҹуд олмушдур. Фатимә (ә) һәјатда икән Әли ибн Әбу Талиб (ә) башга бир гадынла евләнмәмишди. Бу аилә Ислам тарихиндә ән меһрибан, ән үлви вә ән мөһкәм аилә сајылыр. Бу издиваҹдан Һәсән (ә) вә Һүсејн (ә) адлы ики оғул, Зејнәб вә Үмми-Күлсум адлы ики гыз доғулду.
Имам Әли (ә) илә Фатимәнин (ә) даһа бир 6 ајлыг оғлунун ана бәтниндә тәләф олдуғу барәдә мәлуматлар мөвҹуддур. Шиә мәнбәләриндә Пејғәмбәрин вәфатындан гыса бир мүддәт сонра Фатимәјә (ә) гаршы һәјата кечирилмиш физики тәзјигләрин нәтиҹәсиндә Мөһсин адлы һәмин көрпәнин бәтндә икән тәләф олдуғу билдирилир.
Фатимә (ә) Ислам тарихиндә һәдсиз иманлы, сон дәрәҹә иффәтли, сәхавәтли, елмли бир гадын кими јад едилир. Гыса өмрү әрзиндә дини вә дүнјәви мәсәләләрдә Мәдинә гадынлары үчүн әсл мүәллимә ролуну ојнамыш, мүраҹиәт едән һәр кәсә мәнәви вә мадди јардым ҝөстәрмишдир. Фатимә (ә) Гурани-кәримдә чиркинликдән тәмизләндији елан едилмиш (Әһзаб, 33) Әһли-бејтин бир үзвүдүр.
Һәзрәт Мүһәммәд Пејғәмбәрин (с) вәфатындан сонра Шәһид олараг дүнјасыны дәјишмиш илк Әһли-бејт үзвү дә Фатимәдир (ә). Рәвајәтә ҝөрә, Пејғәмбәр өлүм јатағында икән Фатимәнин (ә) үзүнтүсүнү ҝөрүнҹә, бу барәдә Она мүждә вермиш вә тезликлә о бири дүнјада ҝөрүшәҹәкләрини сөјләмишди. Атасынын вәфатындан сонра бу иткијә дөзә билмәјән Фатимә (ә) Һәзрәт Әлинин (ә) тикдији бејтүл-әһзан (һүзн, кәдәр еви) адлы отагда вахтыны ағламагла кечирирди. Шиә рәвајәтләринә ҝөрә, Пејғәмбәрин вәсијјәтинә рәғмән Һәзрәт Әлинин (ә) һакмијјәтдән узаглашдырылмасы, Пејғәмбәр тәрәфиндән Әһли-бејтә һәдијјә олараг верилмиш Фәдәк бағынын биринҹи хәлифә Әбу Бәкрин ҝөстәриши илә Әһли-бејтдән алынмасы, еләҹә дә, Һәзрәт Фатимәнин (ә) өзүнә гаршы едилмиш физики вә мәнәви тәзјигләр Онун сәһһәтини позмушду.
(мәлумат үчүн бах: Шејх Аббас Гумми. Бејтүл-әһзан).
Фатимеји-Зәһра (ә) Һәзрәт Мүһәммәд Пејғәмбәрин (с) вәфатындан 75 вә ја 95 ҝүн сонра – һ. 11-ҹи ил ҹәмадијүл-әввәл ајынын 13-дә вә ја ејни илин ҹәмадијүс-сани ајынын 3-дә (м. 632-ҹи ил) Мәдинәдә Шәһид едиләрәк дүнјасыны дәјишди. Һадисә исә белә баш верди: Пејғәмбәрин (с) вәфатындан үч ај кечәр- кечмәз онун ҹиҝәрпарасы Һәзрәти Зәһра (с.ә) да бу фани дүнјадан ҝедәси олду. Һәзрәти Әлинин (ә) ҝүҹлә бејәт етдирмәк үчүн евинә һүҹум чәкмиш дәстә гапынын бағлы олдуғуну ҝөрүб евә сохулмаг истәди. Гапынын архасында дајаныб ҝәләнләрә нәсиһәт етмәк истәјән ханым Зәһранын (с.ә) санки һеч Пејғәмбәр гызы олмасына мәһәл гојмајан бу инадкар дәстә гапыны јандирмаг гәрарына ҝәлди. Аз сонра исә јарыјанмыш гапыны вуруб сындырараг ичәри дахил оланлар гапы архасында өлүмҹүл вәзијјәтдә јыхылыб галмыш, бәтниндәки Мөһсүнү сигт олмуш Зәһранын (с.ә) аһ- наләсинә дә фикир вермыдиләр. Беләликлә, ханым Зәһра (с.ә) дөрд (беш) мәсум көрпәнин анасы јаныг гапы мисмарынын синәсини дәлмәси габырғасынын сынмасы вә алдығы диҝәр ағыр јаралар нәтиҹәсиндә 18 јашындајкән әзиз атасы Пејғәмбәрә (с) говушду.
Һәзрәт Фатимәнин (с) вәсијјтинә әсасән, дәфниндә наразы олдуғу инсанларын иштирак етмәмәси үчүн Һәзрәт Әлинин (ә) башчылығы алтында мәһдуд сајлы шәхсләрин мүшајиәти илә ҝеҹәјары намәлум јердә торпаға тапшырылмышдыр. Мәзарынын һарада олмасы бу ҝүн дә мүбаһисәлидир. Бәзиләри Онун Мәсҹи¬дүн-нәбәвидә, бәзиләри исә Бәги гәбристанлығында дәфн олундуғуну иддиа едирләр.
Һәзрәт Мүһәммәд Пејғәмбәрин (с) нәсли јалныз Фатимәнин (ә) васитәсилә давам етмишдир; Пејғәмбәрин о бири үч гызынын нәсли галмамышдыр. Шиә инанҹына ҝөрә, Фатимә (ә) 14 мәсум (ҝүнаһсыз) шәхсдән биридир. Һәзрәт Мүһәммәд Пејғәмбәр (с) Фатимәни (ә) “дүнја гадынларынын ханымы” адландырмышды.
Абдуллаһ ибн Аббас рәвајәт едир ки, Пејғәмбәр бујурмушдур: “Ҝүндәлик беш намазыны гылан, рамазан ајында оруҹ тутан, Аллаһын евинә һәҹҹә ҝедән, малынын зәкатыны верән, әринә табе олан вә мәндән сонра Әлијә (ә) Имам кими итаәт едән һәр бир гадын гызым Фатимәнин (ә) шәфаәти илә ҹәннәтә ҝирәҹәк, чүнки о, дүнја гадынларынын ханымыдыр”. Сорушдулар: “Мәҝәр Фатимә өз зәманәсиндә ки гадынларын ханымы дејилми? ”. Пејғәмбәр ҹаваб верди: “Өз зәманәсинин гадынларынын ханымы Имран гызы Мәрјәм иди. Фатимә исә дүнјанын әввәлиндән ахырына кими бүтүн гадынларын ханымыдыр”
(Шејх Сәдуг. Әмали, ЛХХЫЫЫ мәҹлис, 18-ҹи һәдис; ХХВЫ мәҹлис, 7-ҹи һәдис; Һәвизи. Тәфсирү Нурүс-сәгәлејн, Ы, 338).
Сонда сөзүмүзү Пејғәмбәрин (с) вә имам Һәсәнин (ә) Фатимә (с.ә) барәдә бујурдуғу ики һәдислә битиририк:. Пејғәмбәр (с) бујурмушдур: "Мәрјәм өз әсринин гадынларынын ханымы идисә, гызым Фатимә (с.ә) әввәлдән- ахыра гәдәр бүтүн дүнјанын гадынларынын ханымыдыр". Имам Һәсән Һүҹтәба (ә) бујурмушдур: "Биз Аллаһын јер үзәриндә инсанлара олан һөҹҹәтијик, Фатимә(с.ә) Аллаһин бизә олан һөҹҹәтидир".
Диггәт: Хәбәрдән истифадә етдикдә мәнбәјә истинад лазымдыр