Арашдырма

Ислам Ојунлары. Ҝөрүнән вә ҝөрүнмәјән тәрәфләри

Илһам Әлијев: “Сәрт олмасаг, һәр јан партлајаҹаг”

  • Хәбәрин коду : 830017
  • Мәнбә : Мејдан ТВ
Хүласә

Пајтахт Бакы Ислам Һәмрәјлији Ојунлары илә паралел даһа бир просесә – инанҹлы кәсимә гаршы репрессијалара да шаһидлик едир. Бакы Ағыр Ҹинајәтләр Мәһкәмәсиндә 2015-ҹы илин нојабрында Нардаранда кечирилән әмәлијјат заманы вә сонракы мүддәтдә һәбс олунан шәхсләрин мәһкәмә просеси кечирилир. Нардаран һадисәләри заманы Мүсәлман Бирлији Һәрәкатынын рәһбәри Талеһ Бағырзадә башда олмагла 70-дәк шәхс сахланылыб.

Әһли Бејт (әлејһимус-сәлам) - АБНА – Хәбәр Аҝентлијинин вердији хәбәрә әсасән, Мајын 12-дә Ислам Һәмрәјлији Ојунларынын ачылыш мәрасими башлајыб. Бу ојунларла јанашы Бакы башга бир просесин – диндарлара гаршы репрессијаларын да шаһиди олуб

Бакы Олимпија Стадиону вә Милли Ҝимнастика Аренасынын јахынлығында јерләшән Атлетләр кәндиндә Мәракеш, Камерун, Бирләшмиш Әрәб Әмирликләри вә Фәләстинин бајраглары далғаланыр. Мајын 12-дә башлајаҹаг ЫВ Ислам Һәмрәјлији Ојунларына һазырлыглар битмәк үзрәдир. Идман тәдбиринә дөрд гитәдән 57 өлкә гатылаҹаг. Бу барәдә ЫВ Ислам Һәмрәјлији Ојунлары илә бағлы хәбәрләри дәрҹ едән “баку2017.ҹом” сајты јазыб.

Азәрбајҹан сон бир нечә илдә бир-биринин ардынҹа бејнәлхалг идман тәдбирләринә ев саһиблији едиб. Президент Илһам Әлијев 2015-ҹи ил сентјбрын 8-дә имзаладығы сәрәнҹамда гејд едиб ки, Авропа Ојунларындан сонра ејни мәканда нөвбәти Ислам Һәмрәјлији Ојунлары кими мөтәбәр јарышларын кечирилмәси Азәрбајҹанын толерантлыг принсипләринә бағлылығыны артыраҹаг, өлкәнин идман шөһрәтини вә бејнәлхалг нүфузуну даһа да мөһкәмләндирәҹәк.

ПрезидентИлһамӘлијев 2017-ҹиилиАзәрбајҹанда “ИсламҺәмрәјлијиИли” еланедиб.

Азәрбајҹан һөкумәт Ислам Һәмрәјлији Ојунларына ҹидди һазырлашыр. Белә ки, Ислам Ојунлары илә бағлы јарадылан тәшкилат комитәсинә президентин һәјат јолдашы - Азәрбајҹанын биринҹи витсе-президенти Меһрибан Әлијева рәһбәрлик едир.

 

Ојунлар вә һәбсләр

Пајтахт Бакы Ислам Һәмрәјлији Ојунлары илә паралел даһа бир просесә – инанҹлы кәсимә гаршы репрессијалара да шаһидлик едир. Бакы Ағыр Ҹинајәтләр Мәһкәмәсиндә 2015-ҹы илин нојабрында Нардаранда кечирилән әмәлијјат заманы вә сонракы мүддәтдә һәбс олунан шәхсләрин мәһкәмә просеси кечирилир. Нардаран һадисәләри заманы Мүсәлман Бирлији Һәрәкатынын рәһбәри Талеһ Бағырзадә башда олмагла 70-дәк шәхс сахланылыб.

Прокурорлуг сахланылан шәхсләри дөвләт чеврилиши едәрәк ислам дөвләти гурмаг ҹәһдиндә иттиһам едиб. Јанварын 25-дә мәһкәмәси ҝедән 17 нәфәрә һөкм охунуб. Т. Бағырзадәјә 20 ил, диҝәрләринә исә 19-илдән 10-иләдәк һәбс ҹәзасы верилиб. “Нардаран иши-2”, “Нардаран иши-3”адланан просесләрдә даһа 24 нәфәрин мәһкәмәси давам едир. Онлар әсасән террорчулуг, ганунсуз силаһ сахлама вә һакимијјәт нүмајәндәсинин тәләбләринә мәһәл гојмамагда тәгсирләндирилирләр.

Ганунсуз силаһ сахлама маддәси илә иттиһам олунан диндарлардан бири дә Сејфәддин Ширвановдур. О, Нардаран һадисәләриндән ики һәфтә сонра декарын 9-да һәбс олунуб. Гардашы Ҹамаләддин Ширвановун дедијинә ҝөрә, Сејфәддин Ширванов Ирагын Нәҹәф шәһәриндә дини тәһсил алыб, аиләлидир вә дөрд өвлады вар.

Ҹ.Ширванов гардашынын сахладығы вә ондан сонракы һадисәләрдән данышаркән чәтинлик чәкир. Дејир ки, гардашына “бандотдел”дә (Баш Мүтәшәккил Ҹинајәткарлыгла Мүбаризә Идарәси ) ишҝәнҹә верилиб, амма јашлы валидејнләри мәһкәмә просесиндә иштирак етдијинә ҝөрә, Сејфәддинбу һагда һеч нә данышмајыб:

“Она “бандотдел”дә дејибләр ки, јашадығы евдә силаһ тапылыб. Сәнәддә Сејфәддини ҝуја евә апардыглары, онун өз әли илә сылаһы тәһвил вердији јазылыб.

Сејфәддин имтина едәндә дејибләр ки, һәјат јолдашы артыг ејни сәнәди имзалајыб, әҝәр о дејилән сәнәди имзаламаса, һәјат јолдашына гаршы ҹинајәт иши ачылаҹаг. Сејфәддин мәҹбур олуб сәнәди имзалајыб. Сонрадан билиб ки, һәјат јолдашы белә бир сәнәдә имза атмајыб. Ону алдадыблар. Ҝәлиб еви ахтарыблар, евдә анамла мән олмушам, һеч нә тапмајыб, чыхыб ҝедибләр”.

Ҹ.Ширванов билдириб ки, тәзјигләр тәк гардашынын һәбси илә битмәјиб, онун гоһумларыны да ишдән чыхарыблар:

“Халам оғлу, баҹымын һәјат јолдашы ишдән говулуб. Һәмин вахтдан бәри ишин дајандырылмасы бәһанәсилә мән дә ишсизәм”.

Нардаранда һәбс олунанлар әсасән Исламын Шиә мәзһәбинә мәнсубдурлар. Азәрбајҹан әһалисинин 86 фаизини Шиәләр, 10 фаизи сүнниләр тәшкил едир. 4 фаизи исә рус вә ҝүрҹү ортодокс килсәләри, ермәни апостол килсәси, једдинҹи ҝүнүн адвентистләри, малаканлар, диҝәр христианлар, јәһудиләр, вә һеч бир дини гәбул етмәјәнләр тәшкил едир.

Вәкил Фариз Намазлы билдирир ки, онлар мәһкәмә просесиндә диндарлара гаршы ирәли сүрүлән иттиһамларын әсассыз олдуғуну сүбута јетирибләр: “Мәһкәмә заманы мәлум олду ки, һадисәләр Баш Прокурорлуг вә Дахили Ишләр Назирлијинин јајдығы бәјанатда олдуғу кими дејил. Бу шәхсләр ҝүнаһсыздырлар. Онлар диндар олдугларына ҝөрә һәбс едилибләр. Һаҹы Талеһ 2016- ҹы илдә һәбсдән чыхдыгдан сонра һакимијјәти сәрт тәнгид етдијинә ҝөрә һәбс едилди. Бу шәхсләрин нијјәти өлкәдә ислам дөвләти гурмаг олмајыб. Һаҹы Талеһ азадлыгда олдуғу дөврдә, еләҹә дә мәһкәмә заманы вердији бәјанатларында белә бир фикирдә олмадығыны билдириб. Гејд едиб ки, демократик дөвләтин тәрәфдарыдыр”.

Талеһ Бағрзадәнин зәнҝин сијаси тәрҹүмеји-һалы вар. Ваһид Сијаси Мәһбус үзрә Ишчи Групунун һазырладығы сијаси мәһбусларла бағлы сәнәддә илаһијјатчы Т.Бағырзадә һаггында дејилир ки,о, Азәрбајҹан Дөвләт Игтисад Университетинин мәзуну олуб. Иранда дини тәһсил аландан сонра Азәрбајҹана гајыдыб. 2011-ҹи илдә кечирилән һиҹаб аксијасында иштирак етдијинә ҝөрә 1 ил 6 ај мүддәтинә азадлыгдан мәһрум едилиб. Азадлыға чыхдыгдан 4 ај сонра һиҹаб гадағасы илә бағлы тәнгидләрини давам етдириб вә һакимијјәти тәнгид етдији үчүн наркотик маддә сахлама иттиһамы илә 2013-ҹү илдә јенидән һәбс олунуб. Һәлә һәбсдә оларкән Мүсәлман Бирлији Һәрәкаты јарадылыб вә о, тәшкилатын сәдри елан олунуб.

Азәрбајҹан һөкумәти заман-заман өлкәнин ҹәнуб сәрһәддиндә теократик Иран дөвләтинә ишарә едәрәк, исламчылара гаршы тәзјигләрә бәраәт газандырыб, һүгуг-мүһафизә органлары исә диндарларла секулјар мүхалифәт арасында әлагәләр гурмаға чалышыб.

АБШ Дөвләт Департаментинин 2016-ҹы илдә Азәрбајҹанда инсан һагларынын дурумуна даир јајдығы һесабатында Дахили Ишләр Назирлијинин Баш Мүтәшәккил Ҹинајәткарлыға гаршы Мүбаризә Идарәсиндә Талеһ Бағырзадәјә секулјар мүхалифәт лидерләри Әли Кәримли вә Ҹәмил Һәсәнлијә гаршы ифадә вермәси үчүн ҝүнләрлә ишҝәнҹә верилдији билдирилир.

“Өлкәдә вәтәндаш ҹәмијјәтинин, дүнјәви мүхалифәтин сырадан чыхарылмасындан сонра етиразын тәмсилчиси кими сијаси ислам тәбии олараг мејдана чыхыр. Она ҝөрә дә һөкумәт актив сијаси дин тәмсилчиләрини һәбсханалара долдурандан сонра инди дә бүтөвлүкдә дини азадлыгларын мәһдудлашдырылмасыны ҝүҹләндирир ки, дини мүхалифәтин ҝүҹләнмәсинә имкан вермәсин”, - дејә тарихчи алим Алтај Ҝөјүшов билдириб.

Нардаран һадисәләри илә бағлы һәбс олунанлар арасында мүхалиф Азәрбајҹан Халг Ҹәбһәси Партијасынын сәдри Фуад Гәһрәманлы да вар. Дөвләт әлејһинә чағырыш етмәкдә, дини нифрәт вә дүшмәнчилијин салынмасында иттиһам олунан Гәһрәманлы 10 ил мүддәтинә азадлыгдан мәһрум едилиб.  

 

Илһам Әлијев: “Сәрт олмасаг, һәр јан партлајаҹаг”

Русијалы тележурналист Владимир Соловјовун “Нијә бу гәдәр адамы һәбс етмисиниз,” суалына Илһам Әлијев “Бизим өлкәмиз еләдир ки, әҝәр сәрт олмасаг, һәр тәрәфдә саггаллылар долашмаға башлајаҹаг, һәр јан партлајаҹаг”,- дејә ҹаваб вериб.

Һаҹы Талеһ Бағырзадә исә һәлә һәбс олунмамышдан Мејдан ТВ-јә мүсаһибәсиндә Азәрбајҹанда ислам дөвләтинин гурулмасы иттиһамларына ҹаваб вериб. О, белә бир перспективин олмадығыны дејиб.

"Бу ҝүн Азәрбајҹанда фундаментал ислам дөвләтинин гурулмасы гејри-мүмкүндүр. Бунун перспективи ҝөрнмүр. Ислам дөвләти чох мүрәккәб бир гурлуша маликдир вә онун мәһкәмә системи үчүн онларла мүҹтәһид лазымдыр. Ислам ганунвериҹилији үчүн бөјүк ислами шәхсијјәтләр лазымдыр. Амма о шәхсијјәтләр Азәрбајҹанда јохдур. Перспективи олмајан бир шејдән данышмаг садәлөһвлүкдүр", - Талеһ Бағырзадә дејиб.

Һәбсләрлә бағлы рәгәмләр исә өлкәдә дини азадлыгларын дурумунун писләшдијини ҝөстәрир. АБШ Дөвләт Департаментинин һесабатында билдирилир ки, сијаси мәһбус һесаб олунан инанҹлы фәалларын сајы 2014-ҹү илдә 52, 2015-ҹи илдә 46 олуб. 2017-ҹи ил апрелин 10-да Ваһид Сијаси Мәһбус үзрә Ишчи Групу Азәрбајҹанда олан 147 сијаси мәһбусун 97-нин инанҹлы инсан олдуғуну ачыглајыб.

 

Бағланан мәсҹидләр

Өлкәдә шиә мәзһәбинә тәзјигләр бирбаша һәбсләр, сүннү мәзһәбинә тәзјигләр әсасән өзүнү мәсҹидләрин бағланмасында ҝөстәриб.

2008-ҹи илдә әсәсән сәләфиләрин топлашдығы Әби-Бәкр мәсҹидиндә төрәдилән террор һадисәсиндән сонра мәсҹид бағланыб. Мәсҹидин ачылмасы үчүн һәлә дә рәсми иҹазә верилмәјиб.

Ејни илдә тәмир адыјла Шәһидләр Хијабанында јерләшән Шәһидләр мәсҹиди дә бағланылды. Рәсмиләр мәсҹиддә тәмир ишләринин апарылдығыны билдирирләр. Мәсҹиддә күтләви ибадәтә иҹазә верилмир.

2016-ҹы илин ијулунда Ичәришәһәрдә јерләшән вә Ләзҝи мәсҹиди кими танынан Ашур мәсҹиди дә бошалдылыб.

Һәмин илин августунда исә Гобустан мәсҹиди бағланыб. Мәсҹидләрин бағланмасы илә бағлы сәбәбләр мүхтәлифдир: тәмир, террор тәһлүкәси вә с.

2017-ҹи ил апрелин 5-дә Бакыда мөминләрин ән сых топлашдығы Илаһијјат мәсҹидиндә ҹүмә намазы јасагланыб.

Дини Гурумларла Иш үрзә Дөвләт Комитәси билдирир ки, Азәрбајҹанда 2166 мәсҹид вар, онун 136-сы Бакы шәһәриндәдир. 2014-ҹү илдә бу мәсҹидләрдән биринин тәнтәнәли ачылыш мәрасими олуб. Бу, екс- президент Һејдәр Әлијевин адын дашыјан Һејдәр мәсҹидидир. Һөкумәт рәсмиләри бу мәсҹиди Ҹәнуби Гафгазын ән бөјүк мәсҹиди адландырыр.

 

Сәртләшдирилән ганунлар

2009-ҹу илдә “Дини Етигад Азадлығы һаггында” Гануна едилән дүзәлишләрдән сонра Азәрбајҹанда дини иҹмаларын гејдијјатында бүрократија јараныб. Һәмин илдән етибарән иҹмаларын јенидән гејдијјата алынмаға башланылыб. Дини тәмајүллү иҹманын гејдијјаты үчүн әввәлҹә 10, гануна дәјишиклик олунандан сонра 50 нәфәрин бир араја ҝәлмәси тәсбит олунуб.

Бундан башга, гејдијјатдан кечмәк истәјән ислам тәмајүллү дини гурумлар Гафгаз Мүсәлманлары Идарәсиндән тәгдимат әлдә етмәлидир.

Дини Гурумларла Иш үзрә Дөвләт Комитәсинин рәсми сајтында гејд олунур ки, 2009-ҹу илдән етибарән 749 дини гурум гејдијјатдан кечиб. Онларын 721 Ислам, 28-и гејри-Ислам тәмајүллүдүр. 2009-ҹу илә гәдәр исә 534 дини гурум гејдијјатдан кечиб.

 

Һиҹаба гојулан јасаглар

Азәрбајҹанда һиҹаба јасагла бағлы наразылыглар әсасән 2010-ҹу илдән башлады. Тәһсил назири орта мәктәбләрдә гызларын һиҹабла дәрсә ҝәлмәсини гадаған етди. 2012-ҹи илдә Тәһсил Назирлији гаршысында кечирилән һиҹаба азадлыг аскијасында 35 нәфәр диндар азадлыгдан мәһрум едилди.

“Wикилеакс” сајтынын јајдығы АБШ дипломатик сәнәдләрдә гејд олунур ки, Азәрбајҹанда гадынларын нечә фаизинин һиҹаб бағламасы һаггында етибарлы арашдырма мөвҹуд дејил. Амма Бакыда гадынларын чох кичик, һәм дә артмагда олан бир һиссәси - 1-3 фаизи һиҹаб бағлајыр.

 

Диггәт: Хәбәрдән истифадә етдикдә мәнбәјә истинад лазымдыр


Нәзәрләринизи ҝөндәрин

Сизин е-маил адресиниз ҝөстәрилмәјәҹәк. Тәләб олунанлар бу “*” әламәтлә ишарәләниб

*

Mourining of Imam Hossein
Имам Хаменеи ҹәнабларынын Һәҹҹ мәрасими мүнасибәтилә Ислам Дүнјасына мүраҹиәти
پیام امام خامنه ای به مسلمانان جهان به مناسبت حج 2016
Дүнја Әһли Бејт (ә) Ассамблејасы Мјанмадакы Мүсәлманларын сојгырымыла бағлы бәјанат Верди

Дүнја Әһли Бејт (ә) Ассамблејасы Мјанмадакы Мүсәлманларын сојгырымыла бағлы бәјанат Верди